اساسنامه صندوق ملی مسکن
هیات وزیران در جلسات ۱۴۰۰/۱۱/۲۴، ۱۴۰۱/۵/۵ و ۱۴۰۱/۷/۲۵ به پیشنهاد شماره ۰۲ /۱۰۰ /۱۰۷۸۷۴ مورخ ۱۴۰۰/۸/۲۴ وزارت راه و شهرسازی و به استناد تبصره (۲) ماده (۳) قانون جهش تولید مسکن - مصوب ۱۴۰۰ - اساسنامه صندوق ملی مسکن را به شرح زیر تصویب کرد: فصل اول
- کلیات ماده ۱
- به منظور ایجاد هم افزایی، تقویت توان حمایتی و تخصیص بهینه منابع مالی بخش مسکن، صندوق ملی مسکن که از این پس در این اساسنامه به اختصار "صندوق" نامیده میشود با دارا بودن شخصیت حقوقی مستقل، استقلال اداری و مالی و وابسته به وزارت راه و شهرسازی تشکیل و بر اساس مفاد این اساسنامه و قوانین و مقررات حاکم بر شرکتهای دولتی و با رعایت موازین شرع اداره میشود. ماده ۲
- موضوع فعالیت و وظایف صندوق به شرح زیر میباشد: ۱
- تجمیع منابع مالی بخش مسکن و تخصیص بهینه آن در راستای تحقق اهداف صندوق. ۲
- تشویق، حمایت و مشارکت در تامین مالی و سرمایهگذاری داخلی و خارجی در آماده سازی اراضی، ساخت، بهسازی و نوسازی مسکن و تولید مصالح نوین و فناوری ساخت از طرق مختلف از جمله بانکهای عامل و موسسات مالی و اعتباری مجاز. ۳
- جلب، جذب و هدایت منابع مالی و وجوه ریالی و ارزی از سرمایه گذاران داخلی و خارجی در راستای تحقق اهداف صندوق. ۴
- تجهیز منابع مالی از طریق بازار سرمایه و با استفاده از انواع روشهای تامین منابع مالی مرسوم در بازار سرمایه در چهارچوب قوانین و مقررات مربوط. ۵
- ارایه تضمینهای لازم برای خانوارهای کم درآمد و ساکنین بافت فرسوده و ناکارآمد شهری جهت دریافت تسهیلات از سامانه (سیستم) بانکی، در چهارچوب شیوهنامه موضوع تبصره (۱) ماده (۲) قانون جهش تولید مسکن - مصوب ۱۴۰۰ -. ۶
- ارایه تضمینهای لازم جهت دریافت و بازپرداخت سود تسهیلات بانکی و تامین مالی طرح (پروژه) در طرحهای حمایتی مسکن. ۷
- اخذ تسهیلات از سامانه (سیستم) بانکی، موسسات اعتباری، صندوق توسعه ملی و موسسات مالی و اعتباری بینالمللی از جمله بانک توسعه اسلامی در چهارچوب قوانین و مقررات مربوط. ۸
- حمایت و تشویق کلیه طرحهای حمایتی در بخش مسکن از جمله فرآیندهای پیش فروش مسکن، خدمات بیمه ای، شرکتهای دانش بنیان مرتبط با حوزه مسکن و ساختمان و توسعه فناوریهای نوین. ۹
- مشارکت در شرکت طرح (پروژه) های حوزه مسکن. ۱۰
- جذب و تخصیص هدایا، وقفها و کمکهای اشخاص حقیقی و حقوقی. تبصره
- صندوق میتواند وظایف خود را مستقیماً یا از طریق کارگزاران واجد شرایط مطابق با قوانین و مقررات مربوط به انجام رساند. ماده ۳
- مدت فعالیت صندوق نامحدود است. صندوق و دبیرخانه هیات امنا با استفاده از امکانات و نیروی انسانی موجود در وزارت راه و شهرسازی (معاونت مسکن و ساختمان) مستقر است و در تهران و در هیچ یک از شهرها شعبه دیگری ندارد. ماده ۴ (اصلاحی ۱۴۰۱/۱۰/۰۴)
- سرمایه اولیه صندوق مبلغ یکهزار میلیارد (۰۰۰/۰۰۰/۰۰۰ /۰۰۰ /۱) ریال است که از محل اعتبارات مصوب مربوط تامین و پرداخت میشود. فصل دوم
- منابع مالی و مصارف صندوق ماده ۵
- منابع مالی صندوق به شرح زیر است: ۱
- منابع حاصل از واگذاری و عرضه زمینهای در اختیار وزارت راه و شهرسازی در سقف بودجه و سایر اراضی دستگاهها که در اجرای قانون جهش تولید مسکن در اختیار وزارت یاد شده قرار میگیرد. ۲
- منابع وصولی مربوط به درآمدهای اجاره اراضی واگذار شده (۹۹) ساله طرحهای تامین مسکن. ۳
- کلیه درآمدهای مالیاتی موضوع تبصره (۸) ماده (۳) و تبصره (۵) ماده (۴) قانون جهش تولید مسکن. ۴
- منابع پیشبینی شده برای بخش مسکن در قوانین بودجه سنواتی. ۵
- منابع حاصل از بازگشت اصل و فرع خطوط اعتباری مسکن مهر. ۶
- انتقال بدهی بانک مسکن به بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران بابت اصل و فرع خطوط اعتباری مسکن مهر به حساب بدهی دولت به بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران. ۷
- منابع حاصل از اقساط برگشتی صندوق پس انداز مسکن یکم در هر سال بابت خط اعتباری مسکن مهر. ۸
- درآمدهای ناشی از عرضه و فروش واحدهای فاقد متقاضی صندوقهای موضوع تبصره (۳) ماده (۵) قانون جهش تولید مسکن. ۹
- کمک، مشارکت و تسهیلات نهادها و اشخاص حقیقی و حقوقی داخلی و خارجی در چهارچوب ضوابط و مقررات مربوط، موسسات و نهادهای عمومی غیردولتی و شهرداریها و شرکتهای وابسته و تابع، تشکلهای حرفه ای و صنفی مرتبط با مسکن و تولید مصالح ساختمانی خیرین و واقفین. ۱۰
- درآمد حاصل از سرمایهگذاری وجوه و منابع در اختیار صندوق در راستای اهداف صندوق. ۱۱
- تمامی درآمدهای حاصل از ارایه خدمات ضمانتی و استیفای حقوق صندوق بابت تضامین ارایه شده برای طرحهای تامین مسکن وزارت راه و شهرسازی. تبصره
- خدمات ضمانتی مشتمل بر اقدامات لازم برای مدیریت و کاهش خطرپذیری (ریسک) بازپرداخت تسهیلات برای بانکهای پرداخت کننده تسهیلات با هدف اختصاص منابع بیشتر برای تسهیلات بلندمدت بخش مسکن، ضمانتهای لازم برای توسعه انتشار اوراق رهنی، اقدامات لازم برای دریافت تسهیلات توسط گروههای کم درآمد موضوع جزء (۳) ماده (۱) آییننامه اجرایی قانون ساماندهی و حمایت از تولید و عرضه مسکن و ساکنان سکونتگاههای غیررسمی و بافتهای فرسوده، خدمات ضمانتی مورد نیاز برای توسعه ساخت و ساز و عرضه مسکن در چهارچوب طرحهای تامین مسکن وزارت راه و شهرسازی میباشد. ۱۲
- منابع حاصل از انتشار و فروش اوراق تامین مالی در چهارچوب ضوابط و مقررات و اهداف صندوق. ۱۳
- هدایا، وقفها و کمکهای اشخاص حقیقی و حقوقی. ۱۴
- سایر موارد مجاز قانونی در راستای اجرای طرحهای تامین مسکن وزارت راه و شهرسازی بر اساس تصویب هیات امنای صندوق با رعایت قوانین و مقررات مربوط. ماده ۶
- مصارف صندوق با رعایت قوانین و مقررات مربوط و موازین شرع به شرح زیر است: ۱
- پرداخت یارانه و کمک سود تسهیلات بخش مسکن و اوراق تامین مالی صندوق. ۲
- پرداخت بابت تخفیف در هزینه صدور و تمدید پروانه ساختمانی و گواهی پایان کار موضوع قانون جهش تولید مسکن، مطابق مقررات. ۳
- تامین بخشی از هزینههای آماده سازی اراضی و تامین و انتقال زیرساخت پایگاه (سایت) ها و طرح (پروژه) های مسکونی طرحهای مسکن موضوع قانون جهش تولید مسکن و حمایت از تولید مصالح نوین و فناوری ساخت. ۴
- مشارکت در ایجاد امکانات، خدمات روبنایی و کاربریهای غیرانتفاعی (آموزشی، مذهبی، درمانی، فضای سبز، فرهنگی، ورزشی و تجهیزات شهری) طرح (پروژه) های مسکونی طرحهای حمایتی مسکن. ۵
- پرداخت هزینه خدمات نظام مهندسی موضوع قانون جهش تولید مسکن برای مددجویان، معلولان و مشمولان موضوع ماده (۱) قانون جامع خدمات رسانی به ایثارگران و رزمندگان معسر در چهارچوب قوانین مربوط. ۶
- مشارکت و تلفیق منابع با بانکها و موسسات اعتباری برای پرداخت تسهیلات ارزان قیمت بخش مسکن در چهارچوب سیاستها و برنامههای وزارت راه و شهرسازی. ۷
- هزینههای مربوط به ارایه خدمات ضمانتی طرحهای تامین مسکن وزارت راه و شهرسازی از سوی صندوق. ۸
- سایر هزینهها به تشخیص و تصویب هیات امنای صندوق در چهارچوب قوانین و مقررات و طرحهای تامین مسکن وزارت راه و شهرسازی.
- استفاده از منابع صندوق به هر شکل برای اعتبارات هزینه ای و تملک داراییهای سرمایه ای و بازپرداخت بدهیهای دولت ممنوع است. فصل سوم
- ارکان صندوق ماده ۷
- صندوق دارای ارکان زیر است: ۱
- هیات امنا. ۲
- هیات عامل. ۳
- بازرس قانونی (حسابرس). ماده ۸
- هیات امنای صندوق مرکب از نه نفر به شرح زیر است: ۱
- وزیر راه و شهرسازی (رئیس هیات امنای صندوق). ۲
- وزیر کشور. ۳
- وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی. ۴
- وزیر امور اقتصادی و دارایی. ۵
- رئیس سازمان برنامه و بودجه کشور. ۶
- رئیس کل بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران. ۷
- یک نفر از اعضای کمیسیون عمران و یک نفر از اعضای کمیسیون برنامه و بودجه و محاسبات به پیشنهاد کمیسیون مربوط و انتخاب مجلس شورای اسلامی (به عنوان ناظر). ۸
- رئیس بنیاد مسکن انقلاب اسلامی. تبصره ۱
- جلسات هیات امنا حداقل سالی دو بار تشکیل میشود و جلسات با حضور حداقل دوسوم اعضا رسمیت مییابد و تصمیمات آن با حداقل پنج رای اتخاذ میگردد. تبصره ۲
- معاون مسکن و ساختمان وزارت راه و شهرسازی به عنوان دبیر هیات امنای صندوق (بدون حق رای) در جلسات هیات امنا شرکت مینماید. تبصره ۳
- جلسات فوقالعاده و یا خارج از نوبت عادی هیات امنای صندوق به تشخیص رئیس هیات امنای صندوق در طول سال مالی برگزار میگردد. ماده ۹
- وظایف و اختیارات هیات امنای صندوق به شرح زیر میباشد: ۱
- راهبری و تعیین سیاستها، خط مشی و اولویتهای صندوق و نظارت بر اجرای آن بر اساس برنامههای مسکن شورای عالی مسکن و برنامههای حمایتی مسکن. ۲
- بررسی و اتخاذ تصمیم در خصوص بودجه و صورتهای مالی سالانه صندوق. ۳
- انتخاب اعضای هیات عامل با پیشنهاد رئیس هیات امنا (وزیر راه و شهرسازی) و قبول استعفای آنها. ۴
- انتخاب رئیس هیات عامل از بین اعضای هیات عامل با پیشنهاد رئیس هیات امنا (وزیر راه و شهرسازی). ۵
- انتخاب بازرس قانونی (حسابرس). ۶
- اتخاذ تصمیم در مورد افزایش یا کاهش سرمایه صندوق و ارایه پیشنهاد لازم به هیات وزیران برای تصویب. ۷
- بررسی و اتخاذ تصمیم در خصوص موارد پیشنهادی از طرف هیات عامل صندوق در چهارچوب وظایف و موضوع فعالیت صندوق بر اساس برنامههای مسکن شورای عالی مسکن و برنامههای حمایتی مسکن. ۸
- تعیین روزنامه کثیرالانتشار جهت درج اگهیها. ۹
- تصویب ساختار و تشکیلات صندوق و آییننامههای مورد نیاز برای اجرای طرحهای مسکن با رعایت قوانین و مقررات حاکم بر شرکتهای دولتی و موازین شرع و این اساسنامه. ۱۰
- تصویب آییننامه و دستورالعملهای نحوه ارایه ضمانتهای موضوع بند (۶) ماده (۲) این اساسنامه در چهارچوب قوانین و مقررات مربوط. ۱۱
- تعیین ضوابط کارگزاریهای واجد شرایط، موضوع تبصره ماده (۲) این اساسنامه در چهارچوب قوانین و مقررات مربوط. ۱۲
- اتخاذ تصمیم در خصوص تغییر و اصلاح اساسنامه صندوق و ارایه آن به هیات وزیران جهت تصویب. ۱۳
- اتخاذ تصمیم در چهارچوب قوانین و مقررات، در خصوص مواردی که از طرف رئیس هیات عامل به هیات امنا پیشنهاد میشود. تبصره
- عزل اعضای هیات عامل و همچنین عزل و قبول استعفای رئیس هیات عامل پس از تایید دوسوم اعضای صاحب رای هیات امنا و با حکم رئیس هیات امنا صورت میپذیرد. ماده ۱۰
- هیات عامل مرکب از پنج نفر از افراد معتقد و ملتزم به مذهب رسمی کشور، صاحب نظر، با تجربه، امین، مورد وثوق و خوش نام در امور اقتصاد مسکن، حقوقی، مالی، بانکی، عمرانی و برنامهریزی با حداقل ده سال سابقه مرتبط و مدرک تحصیلی حداقل کارشناسی ارشد است. تبصره
- اعضای هیات عامل با پیشنهاد وزیر راه و شهرسازی (رئیس هیات امنا) و انتخاب هیات امنای صندوق، به صورت تمام وقت تعیین میشوند و با حکم رئیس هیات امنا برای مدت چهار سال منصوب میشوند؛ انتخاب مجدد آنها بلامانع است و تا انتخاب اعضای جایگزین به وظایف خود ادامه خواهند داد. ماده ۱۱
- هیات عامل صندوق دارای وظایف و اختیارات زیر میباشد: ۱
- پیشنهاد خط مشی و برنامههای اجرایی صندوق به هیات امنا. ۲
- تهیه و پیشنهاد برنامه و بودجه سالانه صندوق. ۳
- راهبری و اجرای مصوبات هیات امنا. ۴
- ارایه صورتهای مالی سالانه به بازرس قانونی (حسابرس) تا سه ماه پس از پایان سال مالی. ۵
- راهبری و انجام اقدامات لازم در خصوص اعطای تسهیلات، یارانه سود تسهیلات، سرمایهگذاری و مشارکت با اشخاص حقیقی و حقوقی در چهارچوب مصوبات هیات امنا. ۶
- مدیریت منابع و سرمایههای در اختیار صندوق. ۷
- نصب، عزل و پذیرش استعفای معاونین و مدیران صندوق با پیشنهاد رئیس هیات عامل. ۸
- اتخاذ تصمیم در خصوص خرید، فروش و اجاره، قبول ضمانت یا ظهرنویسی تضمینات، توثیق یا رهن اموال غیرمنقول در چهارچوب مصوبات هیات امنا. ۹
- برقراری نظام حسابرسی داخلی و استقرار نظام پایش. ۱۰
- تهیه و پیشنهاد ساختار و تشکیلات صندوق به هیات امنا. ۱۱
- پیشنهاد اصلاح یا تغییر اساسنامه به هیات امنا برای طی مراحل قانونی. ۱۲
- نظارت بر امور اجرایی و عملکرد صندوق و تصویب دستورالعملهای لازم. ۱۳
- پیشنهاد افزایش یا کاهش سرمایه صندوق به هیات امنا. ۱۴
- اتخاذ تصمیم برای به اشتراک گذاری منابع صندوق در بانکها و موسسات مالی و اعتباری به صورت وجوه اداره شده در راستای اهداف و وظایف صندوق. ۱۵
- اتخاذ تصمیم نسبت به سایر وظایفی که هیات امنا در چهارچوب این اساسنامه به هیات عامل ارجاع مینماید. ماده ۱۲
- کلیه قراردادها، چکها، اسناد و اوراق مالی و اعتباری و اسناد تعهدآور صندوق با امضای ثابت رئیس هیات عامل و مسئول امور مالی صندوق، همراه با مهر صندوق با رعایت ماده (۳۱) قانون محاسبات عمومی کشور - مصوب ۱۳۶۶ - و اصلاحات بعدی آن معتبر خواهد بود و سایر اسناد و مکاتبات عادی با امضای مدیرعامل و مهر صندوق، معتبر است. مدیرعامل در صورت لزوم میتواند حق امضای خود را در خصوص اسناد و مکاتبات عادی با مسئولیت خود به هر یک از اعضای هیات عامل صندوق یا معاونین ذی ربط صندوق که دارای شرایط قانونی و صلاحیتهای مذکور در ماده (۱۰) این اساسنامه باشند، واگذار نماید. ماده ۱۳
- رئیس هیات عامل به عنوان بالاترین مقام اجرایی صندوق است و از بین اعضای هیات عامل و به پیشنهاد رئیس هیات امنا توسط هیات امنا برای مدت دو سال انتخاب و با حکم رئیس هیات امنا منصوب میشود. انتخاب مجدد رئیس هیات عامل بلامانع است. ماده ۱۴
- رئیس هیات عامل دارای وظایف و اختیارات زیر است: ۱
- اجرای مصوبات هیات امنا و تصمیمات هیات عامل. ۲
- انجام امور اجرایی، اداری، مالی و عملیاتی موضوع فعالیت صندوق. ۳
- نمایندگی صندوق در مقابل کلیه اشخاص حقیقی و حقوقی و مراجع قضایی، اداری و ثبتی شامل تمام اختیارات راجع به امر دادرسی از جمله ادعای جعل یا انکار و تردید نسبت به سند طرف و استرداد سند، تعیین جاعل، صلح و سازش و ارجاع به داوری و تعیین داور با رعایت اصل یکصد و سی و نهم (۱۳۹) قانون اساسی، تعیین مصدق و کارشناس، دعوای خسارت، استرداد دعوی، جلب شخص ثالث و دفاع از دعوای ثالث، ورود شخص ثالث و دفاع از دعوای ورود ثالث، دعوای ورود متقابل و دفاع در قبال آن، قبول یا رد سوگند با حق تعیین وکیل و توکیل به غیر. ۴
- تهیه بودجه سالانه و صورتهای مالی و سایر گزارشها برای ارایه به هیات عامل و هیات امنا. ۵
- افتتاح حساب در بانک مسکن با رعایت قوانین و مقررات مربوط و برداشت از حسابها با امضای ثابت رئیس هیات عامل و مسئول امور مالی صندوق. ۶
- اقدام در مورد تحقق به موقع سرمایه و پیگیری تامین منابع مورد نیاز و وصول مطالبات صندوق. ۷
- انجام اقدامات لازم در مورد تعهدات صندوق ناشی از سیاستها و برنامههای ابلاغی وزارت راه و شهرسازی. ۸
- ارایه صورتهای مالی صندوق به صورت حداقل فصلی پس از تصویب هیات عامل جهت درج و اطلاع رسانی در تارنمای وزارت راه و شهرسازی، جهت اطلاع عموم. ۹
- اجرای وظایف و اختیاراتی که هیات عامل و رئیس هیات امنا به رئیس هیات عامل محول مینماید. ماده ۱۵ (اصلاحی ۱۴۰۱/۱۰/۰۴)
- بازرس قانونی (حسابرس) از سازمان حسابرسی یا موسسات حسابداری عضو جامعه حسابداران رسمی که واجد شرط وثاقت و امانت هستند به پیشنهاد هیات عامل توسط هیات امنا برای مدت یک سال مالی انتخاب میشود و انتخاب مجدد آن بلامانع است. ماده ۱۶
- وظایف و اختیارات بازرس قانونی (حسابرس) صندوق به شرح زیر است: ۱
- رسیدگی و اظهارنظر درباره صحت گزارش عملکرد سالانه، صورتهای مالی و صورت وضعیت مالی که هیات عامل برای تصویب به هیات امنا ارایه میکند. ۲
- نظارت بر انجام حسابرسی و ارایه گزارش آن به هیات عامل و هیات امنا و مراجع قانونی ذی ربط. ۳
- بررسی و اظهارنظر نسبت به گزارش مقایسه ای بودجه و عملکرد صندوق. ۴
- اظهارنظر نسبت به گزارش هیات عامل در خصوص ارزیابی اثربخشی واپایش (کنترل) های داخلی صندوق برای ارایه به هیات امنا. ۵
- سایر وظایف و اختیارات که به موجب قوانین و مقررات مربوط بر عهده بازرس قانونی و حسابرس میباشد. تبصره
- بازرس قانونی (حسابرس) حق مطالبه اسناد و مدارک و اطلاعات مربوط به صندوق را دارد ولی حق دخالت در امور اجرایی صندوق را نداشته و انجام وظایف وی نباید مانع جریان امور عادی صندوق شود. ماده ۱۷
- بازرس قانونی (حسابرس) صندوق موظف است اظهارنظر درباره عملکرد سالانه و صورتهای مالی ارایه شده از سوی رئیس هیات عامل صندوق را حداقل (۱۰) روز قبل از برگزاری جلسه سالانه هیات امنا آماده کند و در اختیار اعضای هیات مذکور قرار دهد. ماده ۱۸
- در صورتی که بازرس قانونی (حسابرس) صندوق در اجرای وظایف قانونی صندوق نقص یا ایراد و یا تخلفی را مشاهده نماید باید مراتب را در اسرع وقت به رئیس هیات عامل اعلام کند و چنانچه ظرف (۱۵) روز اقدامی در جهت رفع نقص یا ایراد و یا تخلف به عمل نیاید، موضوع را کتباً به اطلاع هیات عامل و هیات امنا برساند. فصل چهارم
- سایر مقررات ماده ۱۹
- کلیه حسابهای صندوق نزد بانک مسکن افتتاح و نگهداری میشود. ماده ۲۰
- سال مالی صندوق از اول فروردین ماه هر سال شروع و در آخر اسفندماه همان سال پایان مییابد. به استثنای اولین سال که از تاریخ تشکیل، شروع و به آخر اسفندماه همان سال خاتمه مییابد. ماده ۲۱
- انحلال و تسویه صندوق به پیشنهاد هیات امنا و با تصویب هیات وزیران و با طی مراحل قانونی مربوط انجام میشود و اموال آن پس از تسویه تعهدات و بدهیها متعلق به دولت جمهوری اسلامی ایران خواهد بود. این اساسنامه به موجب نامه شماره ۳۳۶۹۹ /۱۰۲ مورخ ۱۴۰۱/۸/۱۴ شورای نگهبان تایید شده است. معاون اول رئیس جمهور - محمد مخبر