سیاست ها و راهکارهای کاهش مهاجرت نخبگان

شورای عالی انقلاب فرهنگی در جلسه ۵۱۹ مورخ ۱۳۸۲/۰۳/۲۷ سیاستها و راهکارهای کاهش مهاجرت نخبگان را به این شرح تصویب کرد: ۱

سیاست‌های کاهش روند مهاجرت نخبگان و متخصصان از کشور ۱ -۱- ساماندهی شیوه‌های جذب و استخدام هزینه‌بگیرها در نظام آموزش عالی کشور. ۱ -۲- ارائه امکانات ویژه به نخبگان. ۱ -۳- ارائه اطلاعات بیشتر به نخبگان درباره ظرفیت‌ها و توانمندی‌های علمی و پژوهشی کشور. ۱ -۴- توسعه ظرفیت و افزایش سطح آموزش‌ها و دوره‌های کارشناسی ارشد و دکتری بر مبنای نیازهای توسعه کشور. ۱ -۵- تحکیم مناسبات و علایق اجتماعی و عاطفی نخبگان با علایق دینی و ملی. ۱ -۶- تلاش در جهت پاسداشت منزلت اجتماعی نخبگان و متخصصان و نهادینه شدن تولید فکر و اندیشه به ارزش عمومی در جامعه. ۱ -۷- تعمیق اندیشه‌ها و باورهای دینی در میان نخبگان و متخصصان. ۱ -۸- تقویت تعاملات و ارتباطات بین دانشمندان و پژوهشگران و تقویت انجمن‌های علمی. ۱ -۹- تدوین مقررات تسهیل‌کننده در امر کارآفرینی برای صاحبان تخصص. ۲
سیاستهای بازگشت نخبگان و متخصصان به کشور ۲ -۱- عنایت به منزلت اجتماعی نخبگان و متخصصان و اطلاعرسانی به آنان از نیازها و امکانات علمی کشور و دعوت از ایشان برای بازگشت به کشور. ۲ -۲- جمعآوری آمار کمی و کیفی متخصصان ایرانی مقیم خارج. ۲ -۳- جمعآوری برنامههای پژوهشی و نیازهای تخصصی و ظرفیتهای استخدامی مراکز علمی و صنعتی بخش دولتی و خصوصی. ۲ -۴- برگزاری نشستهای علمی منطقهای بین دانشمندان و مسئولین برای دستیابی به روشهای واقعی در جهت بازگشت نخبگان به کشور. ۲ -۵- اعطای اعتبارات و تسهیلات به مراکزی که بتوانند با امکانات و برنامههای خود زمینه جذب نخبگان و متخصصان خارج از کشور را فراهم نمایند. ۳
سیاستهای استفاده از توان تخصصی نخبگان و متخصصان خارج از کشور ۳ -۱- جمعآوری آمار و ارقام مستند از تعداد نخبگان و متخصصان و توان آنها در زمینههای مختلف علوم. ۳ -۲- شناسایی نیازهای اساسی و حیاتی مراکز علمی، دانشگاهی و صنعتی کشور. ۳ -۳- انعقاد قرارداد با نخبگان و متخصصان برای هدفهای آموزشی، راهاندازی طرحها و پشتیبانی علمی از طرحهای پژوهشی. ۳ -۴- استفاده از تواناییهای نخبگان مهاجر (از راه دور) با استفاده از فناوری نوین اطلاعاتی و بهرهمندی از محیط الکترونیکی و رایانهای به عنوان مکمل دانشگاههای کشور. ۴
دستگاههای اجرایی ذیربط و تهیه دستورالعملها ۴ -۱ - وزارت علوم، تحقیقات و فناوری و وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی موظفاند در ظرف مدت شش ماه پس از ابلاغ این مصوبه، آییننامهها و دستورالعملهای اجرایی سیاستها و راهکارهای فوق را تهیه و ابلاغ کنند. ۴ -۲ - نهادها و دستگاههای زیر موظفاند در خصوص موارد تعیین شده با وزارتخانههای فوق همکاری نمایند. ۴-۲-۱- وزارت آموزش و پرورش در خصوص بندهای ۱-۶ و ۲-۱. ۴-۲-۲- وزارت امور خارجه و سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی در خصوص بندهای ۲-۲ و ۳-۱. ۴-۲-۳- سازمان مدیریت و برنامهریزی در خصوص بندهای ۱-۱، ۲-۲، ۱-۶ و ۲-۵. ۴-۲-۴- سازمان صدا و سیما در خصوص بندهای ۱-۳ و ۱-۶. ۴-۲-۵- نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاهها در خصوص بندهای ۱-۵ و ۱-۷. ۴-۲-۶- شورای پژوهشهای علمی کشور در خصوص بند ۱-۴. ۴-۲-۷- شورای اشتغال در خصوص بند ۱-۹. ۴ -۳ - هیات نظارت و بازرسی موظف به پیگیری و نظارت بر اجرای این سیاستها و راهکارها و ارائه گزارش به شورای عالی انقلاب فرهنگی میباشد. رئیس جمهور و رئیس شورای عالی انقلاب فرهنگی - سید محمد خاتمی

سیاست‌های کاهش روند مهاجرت نخبگان و متخصصان از کشور ۱ -۱- ساماندهی شیوه‌های جذب و استخدام هزینه‌بگیرها در نظام آموزش عالی کشور. ۱ -۲- ارائه امکانات ویژه به نخبگان. ۱ -۳- ارائه اطلاعات بیشتر به نخبگان درباره ظرفیت‌ها و توانمندی‌های علمی و پژوهشی کشور. ۱ -۴- توسعه ظرفیت و افزایش سطح آموزش‌ها و دوره‌های کارشناسی ارشد و دکتری بر مبنای نیازهای توسعه کشور. ۱ -۵- تحکیم مناسبات و علایق اجتماعی و عاطفی نخبگان با علایق دینی و ملی. ۱ -۶- تلاش در جهت پاسداشت منزلت اجتماعی نخبگان و متخصصان و نهادینه شدن تولید فکر و اندیشه به ارزش عمومی در جامعه. ۱ -۷- تعمیق اندیشه‌ها و باورهای دینی در میان نخبگان و متخصصان. ۱ -۸- تقویت تعاملات و ارتباطات بین دانشمندان و پژوهشگران و تقویت انجمن‌های علمی. ۱ -۹- تدوین مقررات تسهیل‌کننده در امر کارآفرینی برای صاحبان تخصص. ۲
سیاستهای بازگشت نخبگان و متخصصان به کشور ۲ -۱- عنایت به منزلت اجتماعی نخبگان و متخصصان و اطلاعرسانی به آنان از نیازها و امکانات علمی کشور و دعوت از ایشان برای بازگشت به کشور. ۲ -۲- جمعآوری آمار کمی و کیفی متخصصان ایرانی مقیم خارج. ۲ -۳- جمعآوری برنامههای پژوهشی و نیازهای تخصصی و ظرفیتهای استخدامی مراکز علمی و صنعتی بخش دولتی و خصوصی. ۲ -۴- برگزاری نشستهای علمی منطقهای بین دانشمندان و مسئولین برای دستیابی به روشهای واقعی در جهت بازگشت نخبگان به کشور. ۲ -۵- اعطای اعتبارات و تسهیلات به مراکزی که بتوانند با امکانات و برنامههای خود زمینه جذب نخبگان و متخصصان خارج از کشور را فراهم نمایند. ۳
سیاستهای استفاده از توان تخصصی نخبگان و متخصصان خارج از کشور ۳ -۱- جمعآوری آمار و ارقام مستند از تعداد نخبگان و متخصصان و توان آنها در زمینههای مختلف علوم. ۳ -۲- شناسایی نیازهای اساسی و حیاتی مراکز علمی، دانشگاهی و صنعتی کشور. ۳ -۳- انعقاد قرارداد با نخبگان و متخصصان برای هدفهای آموزشی، راهاندازی طرحها و پشتیبانی علمی از طرحهای پژوهشی. ۳ -۴- استفاده از تواناییهای نخبگان مهاجر (از راه دور) با استفاده از فناوری نوین اطلاعاتی و بهرهمندی از محیط الکترونیکی و رایانهای به عنوان مکمل دانشگاههای کشور. ۴
دستگاههای اجرایی ذیربط و تهیه دستورالعملها ۴ -۱ - وزارت علوم، تحقیقات و فناوری و وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی موظفاند در ظرف مدت شش ماه پس از ابلاغ این مصوبه، آییننامهها و دستورالعملهای اجرایی سیاستها و راهکارهای فوق را تهیه و ابلاغ کنند. ۴ -۲ - نهادها و دستگاههای زیر موظفاند در خصوص موارد تعیین شده با وزارتخانههای فوق همکاری نمایند. ۴-۲-۱- وزارت آموزش و پرورش در خصوص بندهای ۱-۶ و ۲-۱. ۴-۲-۲- وزارت امور خارجه و سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی در خصوص بندهای ۲-۲ و ۳-۱. ۴-۲-۳- سازمان مدیریت و برنامهریزی در خصوص بندهای ۱-۱، ۲-۲، ۱-۶ و ۲-۵. ۴-۲-۴- سازمان صدا و سیما در خصوص بندهای ۱-۳ و ۱-۶. ۴-۲-۵- نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاهها در خصوص بندهای ۱-۵ و ۱-۷. ۴-۲-۶- شورای پژوهشهای علمی کشور در خصوص بند ۱-۴. ۴-۲-۷- شورای اشتغال در خصوص بند ۱-۹. ۴ -۳ - هیات نظارت و بازرسی موظف به پیگیری و نظارت بر اجرای این سیاستها و راهکارها و ارائه گزارش به شورای عالی انقلاب فرهنگی میباشد. رئیس جمهور و رئیس شورای عالی انقلاب فرهنگی - سید محمد خاتمی