سند تقویت ارتباط نظامهای اطلاعاتی اشتغال
شورای عالی آموزش و تربیت فنی، حرفه ای و مهارتی در جلسه مورخ ۱۴۰۱/۰۹/۲۲؛ در اجرای بند (۳) و (۵) - ماده ۴ قانون نظام جامع آموزش و تربیت فنی، حرفه ای و مهارتی مصوب ۱۳۹۶/۸/۲۴ مجلس شورای اسلامی و به پیشنهاد کارگروه راهبری و هماهنگی در سیاست گذاری موضوع بند (الف) ماده (۶) آییننامه اجرایی قانون مذکور با هدف ایجاد یکپارچگی و هماهنگی در سیاست گذاری و مدیریت در برنامهریزی فعالیتهای آموزشی و تربیتی زمینه سازی فرصتهای برابر برای کسب شایستگی حرفه ای و شکل دهی به نظام عادلانه اشتغال «سند ساز و کار لازم برای تقویت ارتباط بین نظام اطلاعات بازار کار نظام اطلاعات آموزش و تربیت فنی، حرفه ای و مهارتی، نظام اطلاعات صلاحیت حرفه ای و نظام اطلاعات طبقه بندی مشاغل» (بند (۴) قسمت (ب) ماده (۷) آییننامه اجرایی قانون) را به شرح ذیل تصویب نمود: ماده ۱
- تعاریف و اصلاحات: در این سند، واژگان و اصطلاحات در معانی مشروح زیر به کار میروند: قانون: قانون نظام جامع آموزش و تربیت فنی، حرفه ای و مهارتی مصوب ۱۳۹۶/۰۸/۲۴ مجلس شورای اسلامی شورای عالی: شورای عالی آموزش و تربیت فنی، حرفه ای و مهارتی موضوع بند ۴ ماده ۲ قانون دبیرخانه: دبیرخانه شورای عالی آموزش و تربیت فنی، حرفه ای و مهارتی موضوع تبصره (۲) ماده (۶) قانون آییننامه اجرایی: آییننامه اجرایی موضوع ماده ۱۱ قانون، مصوب ۱۳۹۷ هیات وزیران نظام اطلاعات بازار کار: مجموعه ای از موجودیتهای اطلاعاتی است که به منظور جمعآوری، ارزیابی و انتشار دادهها و تحلیلها در حوزه بازار کار، روند عرضه و تقاضا، ترکیب و مشخصات عرضه نیروی کار، پیشبینی آینده عرضه و تقاضا، فرصتها و چالشهای بازار کار و سایر اطلاعاتی که تصمیمات مرتبط با بازار کار را شکل میدهد، با هم در ارتباط و تعامل هستند. اطلاعات این نظام باید بر اساس نیازسنجی و آمایش سرزمین و نیازهای اطلاعاتی سایر نظامهای مرتبط تعریف شده و از تحلیل روندها در طول زمان، تحلیل تفاوتهای جغرافیایی، صنایع و مشاغل، تحلیل مختص به موارد خاص و نمایش گرافیکی دادهها، پشتیبانی نماید. نظام اطلاعات آموزش و تربیت فنی، حرفه ای و مهارتی: مجموعه ای از موجودیتهای اطلاعاتی است که به منظور جمعآوری، ارزیابی و انتشار دادهها و تحلیلها در حوزه آموزش و تربیت فنی، حرفه ای و مهارتی، پیشبینی آینده آموزشها و رشتههای تحصیلی، نیازسنجی مبتنی بر آمایش سرزمین ایجاد و با یکدیگر در ارتباط و تعامل هستند. نظام اطلاعات طبقه بندی مشاغل: مجموعه ای از موجودیتهای اطلاعاتی است که به منظور جمعآوری، تحلیل، ارزیابی و انتشار دادهها در حوزه وظایف، گروههای شغلی، شایستگی، توانمندی و سطح مسئولیتها و شرایط احراز مشاغل بر مبنای استانداردهای معتبر ایجاد و با یکدیگر در ارتباط و تعامل هستند. اطلاعات این نظام باید بر اساس یافتهها، تجارب و استانداردهای داخلی و بینالمللی تعریف شده و از سایر نظامهای اطلاعاتی پشتیبانی نماید. نظام اطلاعات صلاحیت حرفه ای: مجموعه ای از موجودیتهای اطلاعاتی است که به منظور جمعآوری، ارزیابی و انتشار دادهها و تحلیلها در حوزه مهارتها، تجارب، استانداردهای شغلی و روشهای سنجش بر مبنای استانداردهای معتبر ایجاد و با یکدیگر در ارتباط و تعامل هستند. این نظام قابلیت جمعآوری اطلاعات برای احراز شایستگی یک شغل مشخص در تمامی، جایگاهها، بومها و شرایط مختلف بدون ملاحظه زمان و مکان را دارا میباشد. نظامهای اطلاعاتی چهارگانه: شامل نظام اطلاعات بازار کار، نظام اطلاعات آموزش و تربیت فنی، حرفه ای و مهارتی، نظام اطلاعات طبقه بندی مشاغل و نظام اطلاعات صلاحیت حرفه ای میشود. شغل: مجموعه ای از وظایف و مسئولیتهای به هم مرتبط برای به انجام رساندن یک هدف مشخص میباشد. حرفه: از مجموعه ای مشاغل که شباهت معقولی از نظر کارها، دانش مهارت و نگرشهای مورد نیاز داشته و از چند شغل همگن که در یک گروه بزرگ دسته بندی و در مبانی و اصول مشترک میباشند، تشکیل شده است. زیست بوم ملی اشتغال: شامل کلیه دستگاههای اجرایی سازمانها و نهادهای عمومی، خصوصی، انقلابی و مردمی که مداخلات و برنامههای اجرایی آنها بر فضای کسب و کار، اشتغال و کارآفرینی تاثیرگذار میباشد. این زیست بوم با اطلاع رسانی و فرهنگ سازی و نیز استفاده از همه ظرفیتهای کشور، حلقههای مختلف اشتغال و تولید را در کنار هم و متناسب با نوع مخاطب تعریف میکند. سکوی جامع اطلاعات اشتغال: سامانه ای است که برای میزبانی ارائه خدمات، پشتیبانی، هماهنگی و بسترسازی ارتباط و تبادل اطلاعات بین نظامهای اطلاعاتی چهارگانه و نیز مدیریت اطلاعات متمرکز آنها در حوزه اشتغال کشور، به منظور تضمین موفقیت اهداف از پیش تعیین شده، ایجاد و تحت مدیریت شورای عالی عمل مینماید. عملکرد نهایی این سکو، منجر به ایجاد فرصت برابر، برای دسترسی به اطلاعات فضای کسب و کار در راستای تامین منفعت عمومی و شکل دهی به نظام عادلانه اشتغال خواهد بود. ماده ۲
- اهداف:
- تبیین معماری ارتباط بین نظامهای اطلاعاتی چهارگانه
- شناسایی دستگاههای متولی و همکار و تقسیم کار بین آنها برای مدیریت و ایجاد جریان اطلاعاتی ملی بین نظامهای اطلاعاتی چهارگانه در راستای توسعه اشتغال
- بسترسازی برای هم سویی و انسجام ملی نظامهای اطلاعاتی مسئول در جهت توسعه منابع انسانی متخصص و ماهر متناسب با نیاز بازار کار
- ایجاد ارتباط بین شوراهای عالی مرتبط از قبیل علوم، تحقیقات و فناوری؛ آموزش و تربیت فنی، حرفه ای و مهارتی آموزش و پرورش؛ اشتغال؛ کار و، در راستای هم افزایی و مشارکت سایر ارکان در تصمیم گیریها ماده ۳
- نظام اطلاعات بازار کار: ۳
- ۱ - متولی: • وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی ۳
- ۲ - تکالیف: الف
- پیاده سازی نظام اطلاعات بازار کار ملی در قالب سکوی جامع اطلاعات اشتغال، بر اساس الگوی راهبردی مشخص و بر مبنای استانداردهای مرتبط و با جلب همکاری سایر دستگاهها و استفاده از بانکهای اطلاعاتی مورد نیاز ب
- جمعآوری، ارزیابی و انتشار دادهها و تحلیلها در حوزه بازار کار، روند عرضه و تقاضا و نیازها، ترکیب و مشخصات عرضه نیروی کار ج
- تامین زیرساختهای لازم برای تحقق نظام اطلاعات بازار کار د
- پیشبینی آینده عرضه و تقاضا، فرصتها و چالشهای بازار کار و سایر اطلاعات کسب و کارها که تصمیمات مرتبط با بازار کار را شکل میدهد. ۳
- ۳ - نحوه ارتباط با سایر نظامها: این نظام، جریان اطلاعاتی بین کارفرمایان و کارجویان، احصاء فرصتهای شغلی موجود و آتی، تجمیع دادههای بانکهای اطلاعاتی مرتبط و نیز گزارش ظرفیتهای بازار کار استانی، منطقه ای، ملی و فراملی در رستههای مشخص شده را فراهم میآورد و با نظام اطلاعات صلاحیت حرفه ای (به عنوان ورودی) و نظام اطلاعات طبقه بندی مشاغل (به عنوان خروجی)، از طریق سکوی جامع اطلاعاتی اشتغال تبادل اطلاعاتی دارد. ماده -۴ - نظام اطلاعات طبقه بندی مشاغل: ۴
- ۱ - متولیان: • وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی در حوزه مشاغل موضوع قانون کار جمهوری اسلامی ایران • سازمان اداری و استخدامی کشور در حوزه مشاغل موضوع قانون مدیریت خدمات کشوری ۴
- ۲ - تکالیف: الف
- ایجاد و به روزرسانی بانک اطلاعاتی جامع مشاغل از طریق مطالعه و آینده پژوهی در حوزه مشاغل موجود و آتی متناسب با پیشرفت فنَاوری و رصد روند تغییرات فناوریها و کسب و کارهای نوظهور، ذیل سکوی جامع اطلاعاتی اشتغال ب
- جمعآوری، ارزیابی و انتشار دادهها و تحلیلها در حوزه طبقه بندی مشاغل ج
- تامین زیرساختهای لازم برای تحقق نظام اطلاعات طبقه بندی مشاغل ۴
- ۳ - نحوه ارتباط با سایر نظامها: این نظام، جریان اطلاعاتی بین بازار کار و متولیان آموزشی، احصاء اطلاعات مشاغل، گروه بندی شغلی، تجمیع دادههای بانکهای اطلاعاتی مرتبط در زمینههای مشخص شده را فراهم میآورد و با نظام اطلاعات بازار کار (به عنوان ورودی) و نظام اطلاعات آموزش (به عنوان خروجی)، از طریق سکوی جامع اطلاعاتی اشتغال تبادل اطلاعاتی دارد. ماده ۵
- نظام اطلاعات آموزش و تربیت فنی، حرفه ای و مهارتی: ۵
- ۱ - متولیان: • وزارت علوم، تحقیقات و فناوری برای زیرنظام اطلاعات آموزش و تربیت فنی، حرفه ای و مهارتی در حوزه آموزش عالی (شامل آموزشهای مقطع دار، تکمیلی بین سطوح و آزاد) • وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی برای زیرنظام اطلاعات آموزش و تربیت فنی، حرفه ای و مهارتی در حوزه آموزشهای پزشکی (شامل آموزشهای مقطع دار، تکمیلی بین سطوح و آزاد) • وزارت آموزش و پرورش برای زیرنظام اطلاعات آموزش و تربیت فنی، حرفه ای و مهارتی در حوزه آموزشهای رسمی عمومی • وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی برای زیرنظام اطلاعات آموزش و تربیت فنی، حرفه ای و مهارتی در حوزه آموزشهای غیررسمی ۵
- ۲ - تکالیف: الف
- ایجاد و به روزرسانی بانکهای جامع اطلاعاتی مرتبط با تکالیف موضوع ماده (۴) قانون، در حوزه آموزش و تربیت فنی، حرفه ای و مهارتی ب
- تامین زیرساختهای لازم برای تحقق نظام اطلاعات آموزش و تربیت فنی، حرفه ای و مهارتی ج
- نیازسنجی آموزشی بر مبنای مشاغل احصا شده در نظام طبقه بندی مشاغل د
- نیازسنجی آموزشی مبتنی بر مشاغل آینده تبصره
- سایر دستگاههای مجری آموزشهای غیررسمی در سطح کشور برای تکمیل اطلاعات مرتبط ملزم به هماهنگی با یکی از متولیان زیرنظامهای اطلاعاتی فوق الذکر میباشند. ۵
- ۳ - نحوه ارتباط با سایر نظامها: این نظام، جریان اطلاعاتی بین نیازهای آموزشی بازار کار و مجریان آموزش، احصاء دورههای آموزشی موجود و آتی تجمیع دادههای بانکهای اطلاعاتی مرتبط و نیز گزارش ظرفیتهای آموزشی استانی، منطقه ای، ملی و فراملی در زمینههای مشخص شده را فراهم میآورد و با نظام اطلاعات طبقه بندی مشاغل (به عنوان ورودی) و نظام اطلاعات صلاحیت حرفه ای (به عنوان خروجی)، از طریق سکوی جامع اطلاعاتی اشتغال تبادل اطلاعاتی دارد. ماده ۶
- نظام اطلاعات صلاحیت حرفه ای: ۶
- ۱ - متولیان: • وزارت علوم، تحقیقات و فناوری برای نظام اطلاعات صلاحیت حرفه ای، سطوح مرتبط با آموزشهای عالی • وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی برای نظام اطلاعات صلاحیت حرفه ای، سطوح مرتبط با آموزشهای پزشکی • وزارت آموزش و پرورش برای نظام اطلاعات صلاحیت حرفه ای، سطوح مرتبط با آموزشهای عمومی • وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی برای نظام اطلاعات صلاحیت حرفه ای، سطوح مرتبط با آموزشهای غیررسمی ۶
- ۲ - تکالیف: الف
- ایجاد و به روزرسانی بانک اطلاعاتی جامع صلاحیت حرفه ای، شامل دادهها و اطلاعات شایستگی شغلی، ارزیابی و سنجش شایستگی و مجریان سنجش، ارزیابان و آزمون شوندگان، ذیل سکوی جامع اطلاعاتی اشتغال ب
- جمعآوری، ارزیابی و انتشار دادهها و تحلیلها در حوزه صلاحیت حرفه ای ج
- تامین زیرساختهای لازم برای تحقق نظام اطلاعات صلاحیت حرفه ای ۶
- ۳ - نحوه ارتباط با سایر نظامها: این نظام، جریان اطلاعاتی بین آموزش و بازار کار را برقرار و تجمیع دادههای بانکهای اطلاعاتی مرتبط در زمینههای مشخص شده از قبیل استانداردهای شغلی، شایستگیها، بستههای آزمون و سایر موارد را به تفکیک حرف و مشاغل فراهم میآورد و با نظامهای اطلاعات آموزش و تربیت فنی، حرفه ای و مهارتی و طبقه بندی مشاغل (به عنوان ورودی) و نظام اطلاعات بازار کار (به عنوان خروجی) از طریق سکوی جامع اطلاعاتی اشتغال تبادل اطلاعاتی دارد. ماده ۷
- شورای عالی موظف است در راستای ایفای نقش سیاست گذاری و تنظیم گری نظام جامع آموزش و تربیت فنی، حرفه ای و مهارتی، ضمن ایجاد سکو (پلتفرم) جامع اطلاعات اشتغال، دسترسیهای لازم به منظور بهرهبرداری و تبادل جریان اطلاعات بین نظامهای اطلاعاتی چهارگانه را به متولیان ذی ربط و بهره برداران ارائه و بر روند استفاده صحیح و ایمن اطلاعات، مدیریت نماید. کلیه دستگاهها موظف اند متناسب با رسالت خود، در راستای ایجاد و تبادل اطلاعات بین نظامهای اطلاعاتی چهارگانه، ذیل سکوی جامع اطلاعاتی اشتغال همکاری نمایند. ماده ۸
- با توجه به ضرورت همسویی با سیاستها و اسناد بالادستی مرتبط با اشتغال، متولیان هر یک از نظامهای اطلاعاتی چهارگانه، موظف اند اسناد بالادستی در استقرار و به کارگیری نظامها تبعیت نموده و چالشهای احتمالی اثرگذار بر اجرایی شدن مفاد مصوبه را از طریق شوراهای عالی متناظر، شامل: آموزش و پرورش؛ علوم، تحقیقات و فناوری، اشتغال و کار برای بررسی و پیگیری رفع موانع به دبیرخانه عالی گزارش نمایند. ماده ۹
- سازمان برنامه و بودجه مکلف است در سقف اعتبارات درآمدی، اعتبارات و تسهیلات فنی و اعتباری لازم، برای اجرای تکالیف مواد (۳)، (۴)، (۵)، (۶) و (۷) این مصوبه را در بودجه سنواتی دستگاههای متولی و مجری پیشبینی نماید. ماده ۱۰
- مسئولیت حسن اجرای این مصوبه که در ۱۰ ماده و ۱ تبصره در ششمین جلسه شورای عالی آموزش و تربیت فنی، حرفه ای و مهارتی مورخ ۱۴۰۱/۹/۲۲ به تصویب رسیده است، بر عهده بالاترین مقام دستگاه یا نهاد متولی میباشد. مفاد این مصوبه از تاریخ ابلاغ، لازم الاجرا میباشد.