دستورالعمل کادرسازی مدیریتی در قوه قضاییه
با عنایت به اهمیت توسعه ی منابع انسانی، ارتقاء توانمندی‌های مدیران و نظر به رهنمودهای رهبر معظم انقلاب (مدظله العالی) مبنی بر ضرورت کادرسازی و جانشین پروری و تربیت انسان‌های صالح و متخصص، به ویژه برای مناصب مدیریتی قوه قضاییه و تاکید معظم له در بیانیه گام دوم انقلاب که مهم ترین ظرفیت امیدبخش کشور را نیروی انسانی مستعد و کارآمد با زیربنای عمیق و اصیل ایمانی و دینی تبیین فرموده‌اند، دستورالعمل «کادرسازی مدیریتی در قوه قضاییه» به شرح مواد آتی است. ماده ۱
- اهداف این دستورالعمل به شرح زیر است: شناسایی، تربیت و به کارگیری نیروهای مستعد مشاغل و مسئولیت‌های مدیریتی در قوه قضاییه. ایجاد بستر مناسب برای تحقق اصل شایسته سالاری در انتصاب و ارتقاء افراد. افزایش انگیزه کارکنان و مدیران توانمند از طریق ایجاد فضای رقابتی سالم و عادلانه کردن فرآیند انتخاب و انتصاب در مشاغل مذکور. ماده ۲
- تعاریف و اختصارات این دستورالعمل به شرح زیر است: الف
- کادرسازی: فرآیند مشتمل بر شناسایی، جذب، آموزش، هدایت، حمایت و به کارگیری افراد مستعد و نخبه برای احراز مشاغل مدیریتی؛ ب
- مشاغل مدیریتی: پست‌های قضایی یا اداری که مدیریت بخشی از قوه قضاییه را بر عهده دارند و شامل دو گروه مدیریت اداری و مدیریت قضایی هستند؛ پ
- الگوی شایستگی: مجموعه ای از شاخص‌های مورد نیاز برای تصدی مشاغل مدیریتی در ابعاد نگرش، دانش، توانایی، مهارت و ویژگی‌های شخصیتی مرتبط با شغل است؛ به نحوی که ماموریت‌ها و وظایف شغلی در حد استانداردهای مورد انتظار انجام پذیرد؛ ت
- ارزیابی: فرآیند بررسی شاخص‌های مورد نیاز مشاغل مدیریتی و تعیین میزان توانمندی افراد بر اساس الگوی شایستگی؛ ث
- کمیسیون: کمیسیون نقل و انتقال قضات؛ ج
- کمیته: کمیته سرمایه انسانی موضوع بخشنامه معاونت توسعه و مدیریت سرمایه انسانی ریاست جمهوری در خصوص کمیته‌های تخصصی شورای راهبری توسعه مدیریت دستگاه‌های اجرایی؛ چ
- کارگروه: متولی انجام فرآیند ارزیابی و اعلام نظر به کمیسیون یا کمیته است؛ ه
- اداره کل کادرسازی: اداره کل کادرسازی زیرمجموعه معاونت منابع انسانی است. ماده ۳
- فرآیند استعدادیابی و جانشین پروری در مشاغل مدیریتی قوه قضاییه به شرح زیر است: ۱ - جمع‌آوری اطلاعات و شناسایی اولیه واجدان شرایط و اخذ پیشنهادات از اشخاص حقیقی و حقوقی بر اساس شاخص‌ها و ضوابط مصوب؛ ۲ - ارزیابی بر اساس الگوی شایستگی به منظور تعیین سطح شایستگی؛ ۳ - انتخاب استعدادهای برتر و افراد دارای حد نصاب امتیازات تعیین شده؛ ۴ - معرفی افراد واجد شرایط به مرکز آموزش قوه قضاییه برای طی دوره‌های آموزشی در چارچوب ضوابط مربوط؛ ۵ - درج اسامی و مشخصات واجدین شرایط در بانک اطلاعاتی؛ ۶ - بهره گیری از بانک اطلاعاتی در انتصابات، جابه جایی‌ها و ارتقاء افراد در مشاغل مدیریتی از طریق ارائه پیشنهاد انتصاب به مراجع ذیربط. ماده ۴
- شرایط و شاخص‌های عمومی و اختصاصی تصدی پست‌های مدیریتی مشمول این دستورالعمل، بر اساس شیوه‌نامه ای است که به توسط معاونت منابع انسانی تهیه به تصویب رئیس قوه قضاییه می‌رسد. ماده ۵
- معاونت راهبردی قوه قضاییه ضوابط و فرآیندهای موجود در قوه قضاییه را بر مبنای الگوی شایستگی و متناسب با الزامات و اقتضائات سازمانی و با رویکرد مدیریت استعدادیابی و جانشین پروری تدوین می‌نماید. ماده ۶
- معاونت منابع انسانی نرم افزار و سامانه «بانک اطلاعات مدیران قوه قضاییه» را با قابلیت‌های زیر با همکاری مرکز آمار و فناوری اطلاعات قوه قضاییه تهیه نموده و در درگاه الکترونیکی آن معاونت قرار می‌دهد: الف - امکان دسترسی کلیه واحدهای زیر مجموعه دستگاه قضایی، قضات و کارکنان برای تکمیل پرسشنامه اطلاعات مدیران و فرم استعداد شغلی به سامانه مذکور؛ ب - امکان امتیازدهی به اطلاعات وارد شده در سیستم بر اساس مولفه‌های موثر در مدیریت؛ پ - امکان جمع بندی و تحلیل داده‌های موجود بر اساس شاخص‌ها و امتیازات تعیین شده؛ ت - امکان طبقه بندی مدیران اعم از مدیران شاغل، معرفی شده و داوطلب؛ ث - امکان بررسی و کنترل هوشمند اطلاعات وارد شده و پالایش آن؛ ج - تعیین سطوح دسترسی به اطلاعات با امنیت لازم. ماده ۷
- نحوه شناسایی واجدان شرایط بر اساس الگوی شایستگی و ارزیابی سطح شایستگی به صورت متمرکز توسط معاونت منابع انسانی و همکاری حوزه ریاست قوه قضاییه، دادسرای انتظامی قضات، مرکز حفاظت و اطلاعات واحدهای ستادی و صفی قوه قضاییه انجام می‌شود. تبصره ۱
- مقامات عالی قضایی، معاونان، روسای سازمانها و مراکز وابسته قوه قضاییه، روسای کل دادگستری استانها و مدیران ستادی قوه قضاییه نسبت به شناسایی افراد شایسته، مستعد و واجد شرایط تصدی سمت‌های مدیریتی اقدام و آنان را بر اساس ضوابط اعلام شده با ذکر سمت پیشنهادی به معاونت منابع انسانی معرفی می‌نمایند. تبصره ۲
- پیشنهاد افراد برای مشاغل مدیریتی باید همراه با سوابق خدمتی، علمی، تحصیلی و مستندات آن و سایر مدارک مورد نیاز باشد. تبصره ۳
- افرادی که برای مشاغل مدیریتی معرفی و یا از طریق خود اظهاری ابراز تمایل می‌کنند، باید با مراجعه به درگاه الکترونیک فرم مربوط به ثبت نام اولیه را تکمیل نمایند. ماده ۸
- کارگروه مرکب از ۵ نفر از قضات و مدیران دستگاه قضایی با پیشنهاد معاون منابع انسانی و تایید رئیس قوه قضاییه در حوزه معاونت منابع انسانی تشکیل می‌شود. تبصره ۱
- نحوه تشکیل جلسات کارگروه و تصویب موضوعات، به پیشنهاد مدیرکل کادرسازی و تایید معاونت منابع انسانی خواهد بود. تبصره ۲
- دعوت از اعضاء و تمهید مقدمات لازم برای تشکیل جلسات، اجرای مصوبات و انجام سایر امور اداری بر عهده دبیر کارگروه می‌باشد. تبصره ۳
- دبیر کارگروه می‌تواند با بهره گیری از کارشناسان خبره در حوزه‌های قضایی، مدیریتی و روانشناختی نسبت به تشکیل کانون‌های تخصصی به منظور ارزیابی ویژگی‌های شخصیتی، علمی و مدیریتی اقدام نماید. نتایج حاصل از ارزیابی‌های مذکور در جلسات کارگروه مطرح و مورد بهره‌برداری قرار خواهد گرفت. تبصره ۴
- ضوابط و فرآیند مربوط به ارجاع پرونده افراد به کانون ارزیابی و حیطه اختیارات و شاخص‌های مورد بررسی در کانون ارزیابی توسط کارگروه تعیین خواهد شد. تبصره ۵
- حسب مورد از نماینده مرجع ذیربط یا یکی از اعضای کانون ارزیابی با تشخیص دبیر کارگروه و موافقت مدیرکل کادرسازی جهت شرکت در جلسات کارگروه بدون حق رای دعوت می‌شود. ماده ۹
- اداره کل کادرسازی به عنوان متولی اجرای این دستورالعمل وظیفه شناسایی، جذب، ساماندهی، نظارت و پیگیری امور مدیران را به عهده دارد. ماده ۱۰
- اداره کل کادرسازی افرادی که در درگاه الکترونیک ثبت نام نموده‌اند را پس از بررسی و تطبیق مدارک و مستندات، رفع نقص و احراز صحت اعتبار آنها، به کارگروه معرفی می‌نماید. بررسی صلاحیت افراد پیشنهاد شده و تعیین سطح شایستگی آنان با کارگروه است. ماده ۱۱
- متصدیان فعلی مشاغل مدیریتی لازم است حداکثر ظرف مدت ۳ ماه از تاریخ اجرای این دستورالعمل با مراجعه به درگاه الکترونیکی اداره کل کادرسازی نسبت به تکمیل پرسشنامه مربوط به بانک اطلاعات مدیران قوه قضاییه اقدام نمایند. ماده ۱۲
- کارگروه پس از بررسی و تایید افراد واجد شرایط و تعیین سطح شایستگی ایشان، اسامی و مشخصات آنان را با تعیین سمتی که بر اساس الگوی شایستگی توانایی احراز آن را دارند در بانک اطلاعات قرار داده و حسب مورد به کمیسیون یا کمیته معرفی می‌کند. تبصره
- احراز صلاحیت تصدی مشاغل مدیریتی منوط به کسب حداقل امتیاز لازم از شرایط و شاخص‌های مذکور در شیوه‌نامه موضوع ماده ۴ این دستورالعمل می‌باشد. ماده ۱۳
- کمیسیون و یا کمیته با توجه به امتیاز کسب شده از سوابق علمی و تجربی و نتایج دوره‌های آموزشی افراد، نسبت به ارائه پیشنهاد با لحاظ نظریه کارگروه اقدام می‌کند. ماده ۱۴
- کمیسیون و یا کمیته نتایج نهایی پذیرش یا رد انتصاب افراد معرفی شده جهت تصدی سمت‌های مدیریتی را جهت اقدام مقتضی به معاونت منابع انسانی ارسال می‌نماید و در صورت پذیرش سمت و محل خدمات آنان را پیشنهاد می‌دهد. ماده ۱۵
- معاونت منابع انسانی نسبت به برگزاری دوره‌های آموزشی و آماده سازی برای افراد واجد شرایط اقدام می‌نماید. شرکت در این دوره‌ها هیچگونه تعهدی برای انتصاب به پست مدیریتی ایجاد نخواهد کرد. تبصره
- ضوابط و نحوه برگزاری دوره‌های آموزشی بر اساس شیوه‌نامه ای است که توسط معاونت منابع انسانی تهیه و ابلاغ می‌شود. ماده ۱۶
- صدور ابلاغ مدیریتی منوط به گذراندن دوره آماده سازی بر اساس ضوابط تعیین شده از سوی معاونت منابع انسانی و کسب حد نصاب لازم می‌باشد. ماده ۱۷
- انتصاب به پست‌های مدیریتی که دارای جانشین هستند، جز در موارد ضروری، مستلزم داشتن سابقه مسئولیت در پست جانشین می‌باشد. ماده ۱۸
- انتصاب مدیران در قوه قضاییه حداکثر به مدت ۵ سال خواهد بود و تمدید آن برای یک دوره در همان سمت با رعایت ضوابط این دستورالعمل بلامانع است. ماده ۱۹
- نظارت بر عملکرد مدیران قضایی و اداری در طول انجام ماموریت از حیث رعایت ضوابط قانونی و سیاست‌های قوه قضائیه و همچنین رعایت الزامات این دستورالعمل در حوزه وظایف قضایی بر عهده دادسرای انتظامی قضات و در حوزه وظایف مدیریتی بر عهده معاونت منابع انسانی است. تبصره
- در صورت مشاهده تخلف انتظامی در جریان نظارت بر عملکرد مدیران قضایی مراتب جهت رسیدگی به دادسرای انتظامی قضات اعلام می‌شود. ماده ۲۰
- معاونت منابع انسانی ضمن تشکیل کارنامه مدیریتی برای هر یک از مدیران، عملکرد آنان را سالانه حداقل یک بار مورد ارزشیابی قرار داده و نتایج آن را در کارنامه مذکور منعکس می‌نماید تا در ارتقاء، جابه جایی یا تمدید سمت آنان لحاظ شود و نسخه ای از کارنامه مدیریتی را جهت درج در سوابق مدیران قضایی به دادسرای انتظامی قضات و حفاظت و اطلاعات ارائه می‌کند. تبصره
- ضوابط و نحوه تشکیل کارنامه مدیریتی بر اساس شیوه‌نامه ای است که حسب مورد توسط مراجع مذکور تدوین و ابلاغ می‌شود. ماده ۲۱
- معاونت منابع انسانی در سیاستگذاری، برنامه‌ریزی و انجام حمایتهای مادی و معنوی از ظرفیت نخبگان و استعدادهای برتر در شناسایی مسائل و تهیه و ارائه راه حل‌های جدید از طریق ایجاد شبکه نخبگان و استعدادهای برتر استفاده می‌نماید. شیوه‌نامه مربوط به این ماده توسط معاون منابع انسانی تهیه و به تصویب رئیس قوه قضاییه می‌رسد. ماده ۲۲
- معاونت منابع انسانی نسبت به تدوین و جمع‌آوری اطلاعات و تجربیات مدیران دستگاه قضایی و انتقال آن به افراد واجد شرایط اقدام و زمینه ی ارتقاء و آماده سازی آنان را به عنوان جانشین فراهم می‌نماید. مدیران مافوق نیز موظفند حسب مورد نسبت به انتقال اطلاعات و تجارب و ارجاع امور به افرادی که به عنوان جانشین پیشنهاد یا معرفی می‌شوند، اقدام نمایند. ماده ۲۳
- معاونت‌های ستادی، روسای سازمان‌های وابسته، مراکز تابعه قوه قضاییه و روسای کل دادگستری استانها ضمن فراهم نمودن تمهیدات لازم، نسبت به همکاری در اجرای این دستورالعمل برابر برنامه اجرایی و ارتقاء ظرفیت‌های کادرسازی و جانشین پروری در حوزه قانونی خود اقدام می‌نمایند. ماده ۲۴
- از تاریخ اجرای این دستورالعمل هرگونه انتصاب، جابه جایی و ارتقاء افراد در مشاغل مدیریتی، مگر در موارد ضرورت و با تشخیص رئیس قوه قضاییه، بر اساس ضوابط مذکور در این دستورالعمل صورت می‌پذیرد. ماده ۲۵
- معاونت منابع انسانی هر ۶ ماه یکبار گزارش اجرای این دستورالعمل را به رئیس قوه قضاییه تقدیم می‌نماید. ماده ۲۶
- معاونت منابع انسانی حداکثر ظرف ۳ ماه از زمان ابلاغ این دستورالعمل نسبت به تدوین شیوه‌نامه‌های مربوط اقدام می‌نماید. ماده ۲۷
- این دستورالعمل در ۲۷ ماده و ۱۲ تبصره در تاریخ ۱۳۹۸/۱۲/۱۸ به تصویب رئیس قوه قضاییه رسید و از تاریخ تصویب لازم الاجرا است. رئیس قوه قضاییه - سید ابراهیم رئیسی