آیین‌نامه اجرایی واگذاری امور بخش تعاونی
هیات وزیران در جلسه مورخ ۳/ ۱۰/ ۱۳۹۱ بنا به پیشنهاد مشترک وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی و اتاق تعاون مرکزی جمهوری اسلامی ایران و به استناد بند (ج) ماده (۱۲۴) قانون برنامه پنجساله پنجم توسعه جمهوری اسلامی ایران - مصوب ۱۳۸۹ - آیین‌نامه اجرایی بند مذکور را به شرح ذیل تصویب نمود: ماده ۱
- در این آیین‌نامه اصطلاحات زیر در معانی مشروح مربوط به کار می‌روند: الف
- وزارت: وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی ب
- تشکلهای تعاونی: شرکتهای تعاونی متعارف و شرکتهای تعاونی سهامی عام موضوع بندهای (۸) و (۹) ماده (۱) قانون اجرای سیاستهای کلی اصل (۴۴) قانون اساسی، اتحادیه‌های تعاونی و اتاقهای تعاون. ج
- اتاق تعاون مرکزی: اتاق تعاون مرکزی جمهوری اسلامی ایران. د
- اتحادیه‌های تعاونی: اتحادیه‌های موضوع ماده (۴۳) قانون بخش تعاونی اقتصاد جمهوری اسلامی ایران - مصوب ۱۳۷۰ - و موضوع مواد (۶۱) و (۶۲) قانون شرکتهای تعاونی - مصوب ۱۳۵۰ - و اصلاحات بعدی آنها. ه -- وظایف حاکمیتی و وظایف تصدی گری بخش تعاونی: آن قسمت از وظایف و اختیارات دولت و دستگاههای اجرایی در امور حاکمیتی و تصدی گری که در قوانین و مقررات، اختصاص به بخش تعاونی با بعضی از تشکلهای تعاونی داشته باشد. و
- دستگاههای اجرایی: دستگاههای اجرایی موضوع ماده (۵) قانون مدیریت خدمات کشوری و ماده (۵) قانون محاسبات عمومی کشور ز
- قانون اصل (۴۴): قانون اجرای سیاستهای کلی اصل (۴۴) قانون اساسی - مصوب ۱۳۸۶ - ماده ۲
- وظایف تصدی گیری بخش تعاونی عبارتند از: الف
- آن دسته از امور تصدی که منابع مالی و مسئولیت آن بر عهده بخش تعاونی خواهد بود و دولت متصدی امور مذکور نخواهد بود، مانند اموری که در وظایف و اختیارات قانونی اتاقهای تعاون و دیگر تشکلهای تعاونی پیش‌بینی شده باشد و نیز انجام هرگونه فعالیت اقتصادی موضوع گروه (۱) ماده (۲) قانون اصل (۴۴) توسط دستگاههای اجرایی که برای تشکلهای تعاونی و یا اعضای آنها باشد و بخش تعاونی داوطلب انجام باشد، از قبیل برخی وظایف و اختیارات سازمان مرکزی تعاون روستایی ایران به شرح زیر: ۱
- جمع‌آوری و نگهداری و خرید محصولات تولیدی روستاییان و فروش آنها در بازارهای مناسب. ۲
- جمع‌آوری و نگهداری و خرید محصولات تولیدی شرکتها و اتحادیه‌های تعاونی روستایی و کشاورزی و فروش آنها در بازارهای مناسب. ۳
- تبدیل، طبقه بندی و بسته بندی محصولات کشاورزی. ۴
- حمل و نقل محصولات کشاورزی و نیازمندیهای روستائیان عضو شرکتهای تعاونی روستایی و کشاورزی و اتحادیه‌ها. ۵
- تهیه و یا تولید و فروش مواد و وسایل و ماشین آلات و لوازم حرفه ای مورد نیاز اتحادیه‌ها و شرکتهای تعاونی روستایی و کشاورزی و اعضای آنها. ۶
- تهیه و یا تولید و فروش کالاهای مصرفی مورد نیاز اتحادیه‌ها و شرکتهای تعاونی روستایی و کشاورزی و اعضای آنها. ۷
- ایجاد و اداره تاسیسات لازم برای نگهداری محصولات تولیدی و کالاهای مصرفی اتحادیه‌ها و شرکتهای تعاونی روستایی و کشاورزی و اعضای آنها از قبیل سردخانه و انبار و نظایر آن. ۸
- احداث ساختمان و تاسیسات مورد نیاز اتحادیه‌ها و شرکتهای تعاونی روستایی و کشاورزی از قبیل انبار، سردخانه، فروشگاه، کارخانه، کارگاه، دفتر کار و نظایر آن. ۹
- ایجاد و اداره تعمیرگاههای ثابت و سیار منطقه ای و مرکزی ماشین آلات کشاورزی. ۱۰
- احداث تعمیرگاههای ثابت و سیار مورد نیاز اتحادیه‌ها و شرکتهای تعاونی روستایی و کشاورزی. ۱۱
- تشکیل نمایشگاهها به منظور معرفی محصولات تولیدی شرکتها و اتحادیه‌های تعاونی روستایی و کشاورزی و اعضای آنها و یا شرکت در آنها. ۱۲
- انجام خدمات عمومی و متفرقه مورد نیاز اتحادیه‌ها و شرکتهای تعاونی روستایی و کشاورزی از قبیل امور گمرکی و عقد قراردادها و خدمات حقوقی و نظایر آن. ۱۳
- تهیه و اجرای طرحهای تبلیغاتی و اقدام برای بازاریابی و فروش کالاهای تولیدی اتحادیه‌ها و شرکتهای تعاونی روستایی و کشاورزی و اعضای آنها. ۱۴
- فراهم کردن تسهیلات و یا عقد قرارداد یا قبول نمایندگی و یا همکاری با موسسات بیمه به منظور انجام خدمات بیمه به نفع اتحادیه‌ها و شرکتهای تعاونی روستایی و کشاورزی و اعضای آنها. تبصره
- از تاریخ لازم الاجرا شدن این آیین‌نامه، انجام امور تصدیهای مذکور، بر عهده تشکلهای تعاونی مربوط است و دستگاههای اجرایی ذی ربط مجاز به انجام آنها نخواهند بود. ب
- تصدیهای اجتماعی، فرهنگی، خدماتی و زیربنایی موضوع ماده (۶۴) قانون برنامه پنجم توسعه از قبیل: ۱
- تشویق و همکاری در تاسیس و گسترش تشکلهای تعاونی با جلب همکاری و مشارکت عموم مردم و شوراهای اسلامی کشوری. ۲
- انجام هرگونه خدمات فنی و کمک‌های مشاوره ای و راهنمایی برای تهیه و اجرای طرحهای تشکلهای تعاونی و تاسیس آنها. ۳
- راهنمایی مسئولان تشکلهای تعاونی در امور حقوقی، مالی، اداری و هدایت آنها در جهت استفاده از روشها و سامانه‌های بهتر. ۴
- اجرای برنامه‌های ترویج و آموزش تعاون برای تفهیم و تعمیم روشها و برنامه‌های مختلف تعاونی، از قبیل: ۱-۴- آموزش اصول و ارزشها، مقررات و نحوه تاسیس و اداره تشکلهای تعاونی. ۲-۴- آموزش‌های حرفه ای اولیه (بویژه مدیریت، حسابداری، حقوقی و بازرگانی) مخصوص مدیران و کارکنان تشکلهای تعاونی. ۳-۴- تربیت و تعلیم نیروی انسانی مورد نیاز تشکلهای تعاونی مانند مدیران عامل، حسابداران و حسابرسان. ۴-۴- انتشار کتب و نشریات ترویجی و آموزشی. ۵-۴ - تولید فیلم و سریال و برنامه‌های سمعی و بصری. تبصره
- امور موضوع این بند، به ترتیب مقرر در این آیین‌نامه، باید حسب مورد صرفاً به اتاق تعاون مرکزی و دیگر تشکلهای تعاونی واگذار شوند. ماده ۳
- در واگذاری امور موضوع بند (ب) ماده (۲)، وظایف وزارت حسب مورد به شرح زیر است: الف
- تصویب برنامه اجرایی نحوه واگذاری تصدی‌ها، به نحوی که تا پایان سال جاری واگذاری‌ها پایان یابد. ب
- تعیین و احصای سایر تصدیهای قابل واگذاری. ج
- تعیین و تصویب تعرفه خدمات و میزان هزینه سرانه تامین خدمات برای فعالیت‌های قابل واگذاری و یا میزان کمک مالی بلاعوض و تغییرات آنها با رعایت قوانین مربوط. د
- تعیین و تنظیم چارچوب‌ها، قراردادهای منعقده با بخش تعاونی و تمدید قراردادهای موجود. ه -- تعیین روشهای واگذاری. و
- تعیین و تصویب تسهیلات و حمایتهای مورد نظر برای تشکل تعاونی متقاضی برابر قوانین و مقررات مربوط. ز
- تعیین و تصویب ضمانت‌های لازم به منظور جلوگیری از تغییر کاربری و حفظ و حراست از اموال منقول و غیرمنقول واگذار شده. ح
- تدوین و تصویب استانداردها و معیارهای مورد نظر در خصوص کیفیت و قیمت خدمات و تصدیهای قابل واگذاری. ط
- قیمت گذاری برای ساختان‌ها و پروژه‌های تملک داراییهای سرمایه ای نیمه تمام با حفظ کاربری آنها پس از اتمام پروژه و اداره آنها توسط بخش تعاونی. ی
- قیمت گذاری اجاره ساختان‌ها و اموال منقول براساس نظر یک کارشناس رسمی دادگستری. ک
- رسیدگی به تخلفات طرف قرارداد از شرایط واگذاری و تصمیم‌گیری در خصوص آن. ل
- تعیین ساز و کار مربوط به اعطای تسهیلات مالی اعم از تخصیص اعتبارات موارد مربوط به وجوه اداره شده، تعیین قیمتها، نحوه اخذ و تعیین میزان ضمانت‌های مالی مورد نیاز براساس قوانین و مقررات مربوط. م
- تعیین وتصویب ضمانت‌های لازم به منظور حسن اجرای تصدیهای واگذار شده و نظارت بر حسن اجرای تصدی‌ها. ن
- راهبری، هدایت، نظارت و ارزیابی انجام فعالیت‌های واگذار شده. تبصره ۱
- در واگذاری تصدیهای موضوع این ماده، مواردی که در این آیین‌نامه پیش‌بینی نشده باشد، تابع مقررات ماده (۲۴) قانون مدیریت خدمات کشوری و ماده (۶۴) قانون برنامه پنجم توسعه خواهد بود. تبصره ۲
- تغییر کاربری مراکز و واحدهای واگذار شده ممنوع است. موارد استثنا با ذکر دلایل موجه و دریافت مابه‌التفاوت ارزش افزوده ناشی از تغییر کاربری به نفع دولت با پیشنهاد وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی به تصویب هیات وزیران می‌رسد. ماده ۴
- از زمان لازم الاجرا شدن این آیین‌نامه، انجام وظایف حاکمیتی بخش تعاونی بر عهده وزارت خواهد بود و دستگاههای اجرایی که قبل از آن اجرای آنها را برعهده داشته‌اند، مجاز به انجام آنها نخواهند بود. مرجع واگذاری تصدیهای موضوع بند (ب) ماده (۲) در دستگاههای اجرایی و نظارت بر حسن اجرای آنها، وزارت است. ماده ۵
- موارد احصا نشده و نیز اختلافی در شناسایی وظایف حاکمیتی و تصدی گری بخش تعاونی، ظرف دو ماه، در کارگروهی به ریاست معاون توسعه مدیریت و سرمایه انسانی رئیس جمهور و عضویت وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی، دبیر کل اتاق تعاون مرکزی و حسب مورد وزیر یا عالی ترین مقام دستگاه اجرایی ذی ربط تصمیم‌گیری خواهد شد. ماده ۶
- مفاد این آیین‌نامه نافی وظایف حاکمیتی و بویژه وظایف نظارتی وزارت و وظایف و اختیارات قانونی اتاق تعاون مرکزی و دیگر تشکلهای تعاونی نمی‌باشد. محمدرضا رحیمی معاون اول رئیس جمهور