سیاستهای ساماندهی شئون فرهنگی در مناسبتهای مذهبی
مقدمه نهضت حسینی (ع) و حماسه عاشورا، تجدید حیات اسلامی و اوج و قله تاریخی مقابله با ستم و ستمگر و احیاء حق طلبی و عدالت خواهی است که همان روح فرهنگ تشیع است. این واقعه عظیم همواره چون مشعلی فرا راه شیعه، مسلمانها بلکه بشریت در عرصه مواجهه با الحاد، استبداد و استکبار بوده است. بدین سبب همیشه این سرمایه بزرگ و سترگ، در معرض آسیب تحریفات نظری و انحرافات رفتاری بوده است. در روزگار ما نیز آفات و انحرافاتی که مایه وهن این حماسه عظیم است در زمینه مراسم تعزیت و مجالس سوگواری، رخ داده و موجب نگرانی علماء، فرهیختگان و ارداتمندان سیدالشهداء (ع) گشته است. پدیدههای ناشایست و ناخوشایندی از قبیل: الف) ارتکاب حرکات خلاف موازین شرعی و مخالف جوهر دینی و قدسی حماسه عاشورا. ب) تظاهر به رفتارهای موهن و غیرمعقول و نامناسب با روح عقلانی و حماسی نهضت حسینی (ع) همچون (قمه زنی). ج) استفاه از تصاویر، شمایل و نشانههای غیرواقعی ائمه و اولیاء (ع) و چاپ گسترده آنها که خلاف قداست و حرمت معصومین و شان عزاداری آنها است. د) ذکر اکاذیب و نسبت مطالب خلاف واقع به ساحت اهل بیت پیامبر اعظم (ص) و به ویژه یاران و خاندان حضرت سیدالشهداء و خواندن نوحهها و آوازها و اجراء موسیقیهای مبتذل و خلاف شئون که باعث مخدوش شدن فضای فکری حماسی و جنبههای حزن انگیزی و عبرت آموزی محرم شده و به این مراسم مقدس جنبه تفننی و تفریحی بخشیده و سبب از بین بردن خاصیت و خصلت آیینی مبتنی برهویت ایرانی و اسلامی آن میگردد. بنا به مراتب فوق، سیاستها و خط مشیهای اجرایی ذیل تبیین و معرفی میشوند. فصل اول
- سیاستها و خط مشیهای اجرایی ۱ -غنابخشی فکری و محتوایی مجالس و مراسم سوگواری در جهت ارتقاء و تعمیق بصیرت و معرفت اقشار و آحاد جامعه درباره فلسفه، عمق و ابعاد و تعلیمات و تبعات حماسه حسینی (ع) و مقابله با تحریفات و اکاذیب پدید آمده در این زمینه. ۱-۱- اهتمام بیشتر به توسعه اندیشهها و نظرات امام راحل، مقام معظم رهبری و متفکران بزرگ از جمله استاد شهید مرتضی مطهری درباره محرم و آیینهای عزاداری سالار شهیدان (ع). ۲-۱- تهیه برنامههای منظم و منسجم رسانه ای برای نقد و بررسی شعر و مداحی و تعزیه خوانی و همچنین مناظره فکری فقهی توسط متخصصان. ۳-۱- ایجاد پایگاه اطلاع رسانی اینترنتی برای تدوین و ترویج برنامهها و مراسم سوگواری مناسب در بیرون از مرزهای کشور به منظور ایجاد بصیرت و ارتقاء معرفت دینی و خنثی سازی نسبتهای دروغین معاندین و مخالفین فرهنگ و حماسه عاشورای حسینی با استفاده از فناوریهای نوین ارتباطی. ۴-۱- تبیین و تشریح فلسفه و ضرورت و نقش تاریخی قیام عاشورا و ارائه تحلیلهای مناسب از فرایند شکل گیری نهضت حسینی و نفی تحلیلهای ناصواب غیرمنطبق با واقعه عاشورا و شعائر حسینی از طریق رسانهها به ویژه صدا و سیما با همکاری دستگاههای ذیربط فرهنگی. ۲
- صیانت از روشهای اصیل و سنتی عزاداری و بررسی راهکارهای تقویت و توسعه آن متناسب با روح حماسی عاشورا و ذوق، سلیقه و گرایشهای نسل امروز. ۱-۲- اصلاح و صیانت تعزیه خوانی و آموزش گروههای تعزیه خوان. ۲-۲- معرفی سبکها، آداب و اشعار و روشهای اصیل و صحیح عزاداری و تجلیل از پیش کسوتان و مجالس نمونه. ۳-۲- نوآوری و تبلیغ سبکهای جدید متناسب با شئون مراسم سوگواری. ۴-۲- برنامهریزی به منظور ارتقاء کیفیت مداحی و آشناسازی مداحان با سیره زندگانی و مراثی و مقاتل ائمه معصومین (ع). ۳
- زدودن خرافات و انحرافات پدیدآمده و رفتارهای موهن و خلاف موازین در زمینه مراسم و برنامههای سوگواری. ۱-۳- بررسی و انجام مطالعات پیرامون خرافات و بدعتها در نحوه شکل گیری و چگونگی نفوذ آن در مراسم و مجالس سوگواری و راههای مقابله و رفع آن. ۲-۳- برگزاری جلسات کارشناسی و کارگاههای آموزشی مستمر با مداحان روضه خوانان و مسئولین هیاتهای مذهبی توسط سازمان تبلیغات اسلامی و صدا و سیمای جمهوری اسلامی. ۴
- شناسایی و مقابله ریشه ای با عناصر و جریانهای سازمان یافته و منحرف تاثیرگذار در مراسم سوگواری ائمه معصومین به ویژه سالار شهیدان (ع). ۴-۱- شناسایی عناصر منحرف و برنامهریزی برای مواجهه مناسب و قانونی با آنان و خطوط فکری جریانهای سازمان یافته و هدایت شده و مقابله سنجیده موثر با آنها با همکاری دستگاههای مسئول قضایی و امنیتی کشور. ۴-۲- استفاده از ظرفیت اعزام مبلغ در جهت روشنگری و بدعت زدایی. ۵
- ایجاد ساز و کارهای مناسب جهت ساماندهی و تقویت هیاتهای مذهبی، مداحان، مدیحه سرایان و نهادهای متصدی امر عزاداری. ۵-۱- تجلیل از خادمان فرهنگ عاشورایی اعم از سخنرانان، مداحان، شاعران، نویسندگان و مسئولین هیاتهای مذهبی. ۵-۲- انتشار نشریه تخصصی به صورت مستمر ویژه هیاتهای مذهبی به منظور تقویت ارتباط و انتقال مفاهیم و موضوعات لازم و نیز متون و مقاتل معتبر. ۵-۳- پشتیبانی و تغذیه فکری مبلغین و سخنرانان مذهبی. فصل دوم
- اجراء ۱
- سازمان تبلیغات اسلامی موظف است با همکاری دستگاههای دولتی و غیردولتی به ویژه سازمان صدا و سیما، وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، دفتر تبلیغات اسلامی، نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاهها نسبت به اجرای سیاستها و خطوط مشی فوق اقدام و گزارش آن را سالانه به شورای عالی انقلاب فرهنگی ارائه نماید. ۲
- ادارات کل استانی سازمان تبلیغات اسلامی موظفند سالانه، گزارش برنامههای خود را در جهت تحقق ساماندهی شئون فرهنگی مراسم سوگواری تهیه و برای بررسی و تصمیمگیری متناسب با منطقه در چارچوب این طرح به شورای فرهنگ عمومی استان ارائه نمایند. سازمان تبلیغات اسلامی نیز مکلف است گزارش کلان کشوری را به شورای عالی انقلاب فرهنگی جهت بررسی تصمیم گیریهای تکمیلی و روزآمد ارائه نماید. این سیاستها مشتمل بر یک مقدمه و دو فصل در جلسه ۶۰۳ مورخ ۱۳۸۶/۲/۱۱ شورای عالی انقلاب فرهنگی به تصویب رسید. رئیس جمهور و رئیس شورای عالی انقلاب فرهنگی - محمود احمدی نژاد