مصوبه درباره ضوابط مکان‌یابی مجتمع‌های قضایی

در راستای تحقق راهبردها و اهداف برنامه پنجساله ششم جمهوری اسلامی ایران (۱۳۹۶ - ۱۴۰۰) در خصوص "ایجاد فرصت برابر برای دسترسی آحاد مردم به خدمات قضایی" از طریق توسعه فضاهای فیزیکی فعالیت‌های قضایی قوه قضاییه از جمله دادسراها و دادگاه‌ها در مناطق مورد نیاز؛ و با توجه به اهمیت مکان یابی و انتخاب موقعیت درست و استقرار مناسب مجتمع‌های قضایی در شهرها، و در پی درخواست شماره ۱ /۴۰۹۴ /۹۰۰۰ مورخ ۱۳۹۵/۷/۱۱ معاونت مالی، پشتیبانی و عمرانی قوه قضائیه و بنا به پیشنهاد معاونت شهرسازی و معماری وزارت راه و شهرسازی، شورای عالی شهرسازی و معماری ایران در جلسه مورخ ۱۴۰۰/۷/۲۶ ضوابط و مقررات مکان یابی ساختمان‌های مجتمع‌های قضایی در طرح‌های تفصیلی شهرها را به شرح زیر تصویب نمود: مکان یابی سایت‌های مجتمع‌های قضایی، با توجه به مصوبه مورخ ۱۳۸۹/۴/۱۰ شورای عالی شهرسازی و معماری در خصوص "تعاریف و مفاهیم کاربری‌های شهری و تعیین سرانه آن‌ها"، در طرح‌های تفصیلی شهرها در دو مرحله و به شرح زیر انجام می‌شود: مرحله اول: مشخص نمودن محدوده و یا محدوده‌های "تعیین فضای مجتمع‌های قضایی"

1. در طرح‌های تفصیلی شهرهای فاقد مناطق شهرداری، یک محدوده، ترجیحاً در نواحی دارای بیشترین دسترسی؛ و در شهرهای دارای مناطق شهرداری، در هر یک از، مناطق شهرداری، محدوده ای تحت عنوان "محدوده تعیین فضای مجتمع‌های قضایی" مشخص شود. مرحله دوم: شناسایی سایت / سایت‌های مناسب برای استقرار مجتمع‌های قضایی
2. در طرح‌های تفصیلی شهرها، در "محدوده‌های تعیین فضای مجتمع‌های قضایی" مشخص شده در مرحله اول، مناسب ترین سایت برای استقرار مجتمع‌های قضایی، بر مبنای معیارهای زیر شناسایی و مشخص شود: الف. اندازه سایت، با رعایت سرانه‌های تعیین شده در این مصوبه، پاسخگوی نیازهای موجود و آتی بوده و همچنین امکان احداث پارکینگ‌های مورد نیاز، امکان رعایت عقب نشینی امنیتی، و امکان ایجاد ورودی و خروجی مجزا را داشته باشند. ب. سایت به تاسیسات و زیرساخت‌های شهری، سیستم حمل و نقل عمومی شهری، و پارکینگ عمومی دسترسی مناسبی داشته باشد. ج. سایت از فضاهای ورزشی، درمانی، آموزشی، فرهنگی، آرامگاه‌ها، جایگاه‌های سوخت رسانی، نواحی صنعتی و مشاغل مزاحم شهری، و مراکز نظامی به اندازه کافی فاصله داشته باشد. د. سایت در نزدیکی سازمان پزشکی قانونی، سازمان ثبت اسناد و املاک، کلانتری، سازمان ثبت احوال، دفاتر وکلا /کانون وکلا، دفاتر فنی، و خدمات رفاهی و اجتماعی واقع شده باشد. ه. در انتخاب سایت، سازگاری با کاربری‌های مجاور، حریم دکل‌های فشار قوی، حریم کانال‌های فاضلاب روباز، ملاحظات زمین شناختی، لرزه ای و زیست محیطی، ملاحظات پدافند غیرعامل، و ملاحظات امنیتی رعایت شود. و. وضعیت سایت از نظر مالکیت، سند ملکی و استفاده کنونی از سایت در نظر گرفته شود. تبصره

• چنانچه در برخی از شهرهای دارای مناطق شهرداری امکان احداث یک مجتمع قضایی در هر یک از مناطق شهرداری میسر نباشد، می‌توان برای دو منطقه شهرداری مجاور، با رعایت سرانه‌ها و سایر معیارهای این مصوبه، یک مجتمع قضایی در نظر گرفت.

3. سهم سرانه مساحت مجتمع‌های قضایی به عنوان درصدی از کاربری اداری

• انتظامی در طرح‌های تفصیلی شهرها به شرح جدول زیر تعیین می‌شود: طبقه بندی شهرها - درصد مساحت کاربری اداری - انتظامی اختصاص یافته به مجتمع قضایی شهرهای مراکز استان بین ۳ تا ۵. ۴ درصد شهرهای مراکز شهرستان بین ۵. ۲ تا ۸. ۴ درصد سایر شهرها بین ۱ تا ۵. ۱ درصد بدیهیست در تعیین میزان زمین مورد نیاز برای مجتمع‌های قضایی در این طرح‌ها، کاربری‌های قضایی موجود از این سرانه‌ها کسر می‌شود. تبصره ۱: این سرانه شامل فعالیت‌های قضایی قوه قضائیه است و فعالیت‌های اداری این قوه را شامل نمی‌شود. بنابراین، این میزان فضا از سرجمع فضای اداری - انتظامی در نظر گرفته شده برای این طرح‌ها کسر شده و فضای باقیمانده به سایر کاربری‌های اداری - انتظامی تخصیص داده می‌شود. تبصره ۲: در این مصوبه مقصود از مجتمع قضایی بدین شرح است: مجتمع‌های قضایی از چند دادسرا و چند دادگاه تشکیل یافته‌اند که در یک سایت قضایی در کنار هم (در چند ساختمان مجزا) و یا در یک ساختمان طبقاتی مستقر شده باشند. مقرر شد قوه محترم قضائیه مجتمع‌های قضایی که تاکنون احداث گردیده و از مکان یابی مناسب برخوردار نیستند، بر اساس ضوابط این مصوبه مورد بررسی و انطباق قرار داده و با اولویت نسبت اصلاح، تغییر و جابه جایی آن اقدام نماید. معاون شهرسازی و معماری و دبیر شورای عالی شهرسازی و معماری ایران - فرزانه صادق مالواجرد