دستورالعمل رسیدگی به تخلفات انتظامی وکلا و کارشناسان
به منظور رسیدگی به تخلفات انتظامی وکلا و کارشناسان قوه قضائیه و اعمال مجازتهای انتظامی دادسرا و دادگاه انتظامی با تشکیلات، تکالیف و اختیارات ذیل تشکیل می‌شود: الف
- مرحله تحقیقات مقدماتی: ماده ۱
- تعدادی از مشاورین حقوقی و وکلا به عنوان «دادیار انتظامی» در خصوص شکایات، گزارشات بازرسی و مراجع قضایی و مقامات قضایی مندرج در ماده ۱۵ و ۱۶ لایحه استقلال کانون وکلا،تحقیق نموده،دفاعیات وکلا یا کارشناسان را در مورد آن استماع نموده و بویژه نسبت به صلح و سازش با شاکی خصوصی سعی وافی می‌نمایند و در صورت احراز تخلف،کیفر خواست انتظامی صادر می‌کنند. تبصره ۱
- دعوت از وکلا یا کارشناس با هر وسیله ممکن صورت می‌پذیرد. احضار وکیل یا کارشناس مشتکی عنه از آدرس،تلفن، ایمیل یا فاکس اعلام شده در پرونده آنان، ابلاغ محسوب می‌شود و در صورت عدم حضور یا عدم دفاع کتبی و شفاهی از خود «حکم غیابی» صادر می‌شود. تبصره ۲
- در شکایات انتظامی واصله از کارشناسان، در صورت لزوم، دادیار انتظامی نسبت به اخذ نظریه کارشناس مرتبط با رشته کارشناس مشتکی عنه اقدام می‌نماید. انتخاب کارشناس با رعایت مقررات و تشریفات آیین دادرسی مدنی خواهد بود. تبصره ۳
- دادیاران انتظامی می‌توانند با تائید رئیس مرکز استعلامات لازم را از مراجع اداری، قضایی و غیر آن انجام دهند. تبصره ۴
- در صورت «گذشت شاکی خصوصی» یا «اعلام انصراف مراجع قضایی یا دولتی» اعلام کننده تخلف،دادیار انتظامی در صورتی که از مواردی باشد که با گذشت یا انصراف منتفی می‌شود و تخلف دیگری نیز در پرونده مشهود نباشد،قرار منع تعقیب صادر و به مراجع مذکور و شاکی خصوصی ابلاغ و در صورت عدم اعتراض پرونده را بایگانی کند. تبصره ۵
- احکام دادیاران انتظامی توسط رئیس مرکز امور مشاوران حقوقی، وکلا و کارشناسان قوه قضائیه برای مدت ۲ سال که برای مدتهای مشابه قابل تمدید است صادر می‌شود و عزل آنان نیز به وسیله وی صورت می‌گیرد. در صورت استعفاء دادیار انتظامی تا تعیین دادیاران بعد،ملزم به همکاری می‌باشد. حق‌الزحمه دادیاران مذکور با پیشنهاد رئیس مرکز و تائید هیات اجرایی تعیین می‌شود که در هر صورت بیشتر از حقوق دادیاران دادسراهای عمومی نمی‌باشد و از درآمدهای مرکز پرداخت می‌شود اشتغال آنان در مرکز تمام وقت است. تبصره ۶
- اجرای احکام تخلفات و ابلاغ آرای انتظامی نیز با دادسرای انتظامی وکلا و کارشناسان خواهد بود. ابلاغ آرای انتظامی با ارسال ابلاغیه آرا به آدرس پستی وکیل یا کارشناس انجام می‌شود و تاریخ ابلاغ و تاریخ اجرا، تاریخ ارسال حکم قطعی خواهد بود. تبصره ۷
- دادسرای انتظامی تحت نظارت دادگاه اقدام می‌نماید. تبصره ۸
- هیات اجرایی با پیشنهاد رئیس مرکز، دادستان انتظامی وکلا و کارشناسان قوه قضائیه را برای مدت ۲ سال منصوب می‌نماید. تبصره ۹
- دادیاران تحت نظارت، هدایت و سرپرستی دادستان انتظامی عمل می‌کنند و ارجاع پرونده‌ها به شعب دادیاری، امضا کیفر خواست و اقدامات مربوط به اجرای احکام انتظامی از وظایف و اختیارات دادستان انتظامی است که در صورت غیاب وی توسط دادیاران به ترتیب شعب اعمال می‌شود. ب
- دادگاه انتظامی وکلا یا کارشناسان و مرجع تجدیدنظر: ماده ۲
- قضات دادگاه انتظامی به پیشنهاد رئیس مرکز یا هیات اجرایی و موافقت رئیس قوه قضائیه از بین دارندگان پایه قضایی به صورت تمام وقت و متناسب با تعداد وکلا و کارشناسان انتخاب می‌شود. ماده ۳
- رسیدگی بدوی در دادگاه انتظامی وکلا یا کارشناسان با اظهارنظر و رای قاضی واحد انجام می‌شود. قضات مذکور می‌توانند تکمیل تحقیقات یا انجام بررسی بیشتر را از دادسرای انتظامی درخواست نمایند. ماده ۴
- احکام صادره در مورد وکلا و کارشناسان از درجه ۴ به بالا در ظرف ۱۰ روز از تاریخ ابلاغ، توسط محکوم علیه قابل اعتراض می‌باشد و همچنین رئیس مرکز و سایر اشخاص و مقامات مذکور در ماده ۱۵ و ۱۶ لایحه استقلال کانون در مدت مشابه می‌توانند اعتراض نمایند. اعتراض به احکام بدوی توسط هیات اجرایی یا سه نفر از اعضای هیات اجرایی به پیشنهاد هیات و با ابلاغ رئیس قوه قضائیه رسیدگی می‌شود. احکام صادره از هیات اجرایی ماده ۲ آیین‌نامه اجرایی ماده ۱۸۷ قطعی و غیرقابل اعتراض است. این هیات جایگزین دادگاه عالی انتظامی قضات در رسیدگی به تجدیدنظر نسبت به احکام دادگاه انتظامی وکلا و کارشناسان است. ماده ۵
- رسیدگی در مرجع تجدیدنظر با سه قاضی انجام می‌شود و رای صادره با امضای اکثریت قطعی و قابل اجرا می‌باشد. ماده ۶
- دادسرا و دادگاه انتظامی می‌تواند رفتار مخالف اخلاق حسنه و شان حرفه ای و کالت را تخلف تلقی نموده و مجازات انتظامی مناسب را برای آن در نظر گیرد. همچنین دادگاه انتظامی می‌تواند از زمان اعلام شکوائیه و تخلف در صورت وجود ادله مهم در اثبات تخلف سنگین نسبت به تعلیق موقت وکیل یا کارشناس اقدام نماید. ج
- اجرای احکام انتظامی: ماده ۷
- احکام قطعی پس از ابلاغ به اجرا در می‌آید. اعم از اینکه ابلاغ واقعی باشد یا به آدرس اعلام شده وکیل ارسال گردیده باشد. ماده ۸
- حکم تعلیق و انفصال موقت و دائم به رئیس دادگستری حوزه قضایی محل خدمت وکیل یا کارشناس، واحد معاضدت و ارشاد قضایی و عنداللزوم،حفاظت و اطلاعات قوه قضائیه، وزارت اطلاعات و عنداللزوم روسای دادگستری سراسر کشور اعلام می‌شود. اصل پروانه،دفترچه وکالت یا کارشناسی و سایر ملزومات مربوطه را از محکوم علیه اخذ و صورتجلسه می‌شود. ماده ۹
- از زمان تعلیق،انفصال موقت و دائم،دفترچه وکالت یا کارشناسی تمدید نمی‌شود. ماده ۱۰
- اخطار کتبی، اخطار کتبی با درج در پرونده و درج در روزنامه رسمی در پرونده محکوم علیه انتظامی درج می‌شود. ماده ۱۱
- هزینه انتشار آگهی توبیخ با درج درج در روزنامه رسمی از محکوم علیه اخذ می‌شود. ماده ۱۲
- تنزل درجه وکیل به رئیس دادگستری حوزه قضایی محل خدمت وی اعلام می‌گردد و در دفترچه وکالت محکوم علیه منعکس می‌شود. همچنین تکرار تخلفات انتظامی کمتر از تنزل درجه تا سه بار موجب تنزل درجه یا محرومیت از ارتقاء برای مدت ۲ سال می‌باشد. ماده ۱۳
- گزارش سالانه تخلفات وکلا،مشاورین حقوقی و کارشناسان با مجازاتهای انتظامی اعمال شده برای تقدیم به هیات اجرایی تنظیم می‌شود. ماده ۱۴
- خلاصه احکام انتظامی صادره به منظور پیشگیری از وقوع تخلفات مشابه بدون ذکر اسامی برای اطلاع وکلا و کارشناسان از طریق نشریه یا فصلنامه یا سایت مرکز منتشر می‌شود. ماده ۱۵
- ارجاع و تقسیم پرونده‌های تخلفات به قضات انتظامی با رئیس شعبه اول دادگاه انتظامی وکلا می‌باشد. ماده ۱۶
- مرجع رسیدگی به شکایت از دادیاران،دادستان انتظامی و قضات دادگاه انتظامی وکلا و کارشناسان هیات اجرایی می‌باشد. ماده ۱۷
- این دستورالعمل در ۱۷ ماده و ۹ تبصره در تاریخ ۱۳۸۶/۴/۲۴ به تصویب رئیس قوه قضائیه رسید.