آیین‌نامه وظایف انجمنهای ده در آبادانی و نوسازی روستاها
ماده ۱
- وظائف انجمن. ۱ - ایجاد همآهنگی بین برنامه‌های عمرانی در سطح ده به منظور استفاده صحیح از نیروی انسانی و منابع طبیعی ده. ۲ - تشویق ساکنان ده به خودیاری و مشارکت در اجرای طرحهای آبادانی و نوسازی و استفاده از این نیروها برای آبادانی ده. ۳ - اداره و نگهداری و بهره‌برداری از تاسیسات عمرانی و اهتمام در حفظ و توسعه آن. ۴ - تنظیم برنامه برای استفاده مفید و منطقی از نیروی کار کشاورزان بکارهائی از قبیل صنایع دستی و فرا گرفتن حرفه و تکمیل معلومات و مانند‌آن در فصول و ایامی از سال که کشاورزان از کار کشاورزی و فعالیتهای تولیدی دیگر فراغت دارند و مراقبت در حسن اجرای این برنامه‌ها. ۵ - ایجاد همکاری و اشتراک مساعی با انجمنهای دهات مجاور برای استفاده از تجربیات آنها و همچنین اجرای برنامه‌های مشترک و همکاری و‌اشتراک مساعی با انجمنهای ده منطقه و سایر نقاط کشور به منظور تامین همآهنگی در برنامه‌های کلی آبادانی و نوسازی روستاها و ترقی اجتماعی‌روستائیان. ۶ - اتخاذ تدابیر لازم به منظور ایجاد مسافرخانه، مهمانسرا، چای‌خانه در حدود احتیاجات و امکانات و مراقبت کامل در حفظ بهداشت و نظافت‌آنها. ۷ - همکاری با ماموران ثبت احوال در تنظیم اسناد سجل. ۸ - تنظیم و اجرای برنامه‌های آبادانی دهات با استفاده از نیروی انسانی و همکاری و شرکت ساکنان ده. ۹ - اشتراک مساعی در کلیه امور آبادانی و نوسازی روستاها. ۱۰ - اهتمام و اقدام در ساختمان دبستان و آموزشگاه حرفه‌ای روستائی و قرائتخانه و نظایر آن. ۱۱ - اهتمام و اقدام در تامین بهداشت عمومی و نظافت ده. ۱۲ - اهتمام و اقدام در ایجاد حمامهای بهداشتی و سایر ساختان‌های ضروری برای تامین و تعمیم بهداشت روستائیان. ۱۳ - اهتمام و اقدام در تامین آب آشامیدنی و لوله‌کشی روستاها. ۱۴ - اهتمام و اقدام در تامین برق و روشنائی روستاها با توجه ببرنامه‌های عمومی مملکتی و ضوابط مصوبه دولت. ۱۵ - اهتمام و اقدام در احداث و نگاهداری مساجد، غسالخانه، گورستان. ۱۶ - اهتمام و اقدام در ایجاد تاسیسات حفاظتی و ساختان‌های عمومی. ۱۷ - نگاهداری راههای بین دهات و همچنین تسطیح و کف‌سازی میادین و معابر و سایر امور مربوط به آن و اقدام در تهیه و نصب راهنما و علائم‌شناسایی ده در محل مناسب. ۱۸ - اهتمام و اقدام در ایجاد ساختان‌های ورزشی - زمینهای ورزشی و استخرهای شنا و کلیه وسائل مربوط به تعمیم ورزش و تربیت بدنی. ۱۹ - راهنمائی روستائیان در احداث خانه‌های روستائی. ۲۰ - اقدام در توسعه معابر و دهسازی. ۲۱ - وضع مقررات برای نظافت و رفت و روب ده و دفن لاشه حیوانات و نظارت دقیق در اجرای آن. ۲۲ - اتخاذ تدابیر لازم به منظور جلوگیری از آلوده شدن آب و نظارت در حسن اجرای آن. ۲۳ - تعیین محل خاص برای تهیه و نگاهداری کودهای غیر شیمیائی و زباله در محلی دور از منطقه مسکونی ده و اماکن عمومی. ۲۴ - تشویق کشاورزان به مصرف مواد نفتی به منظور جلوگیری از استفاده فضولات به عنوان سوخت ۲۵ - اتخاذ تدابیر لازم به منظور ایجاد ساختان‌های مناسب برای آبهای معدنی و تدارک وسائل لازم برای استفاده از آنها طبق اصول فنی و‌بهداشتی. ۲۶ - اشتراک مساعی در امر تشکیل شرکتهای تعاونی و شرکتهای سهامی زراعی و همکاری با ماموران وزارت اصلاحات ارضی و تعاون روستائی‌و شرکتهای سهامی زراعی در زمینه انجام وظایف مربوطه آنها. ۲۷ - اهتمام در ازدیاد سطح کشت در اراضی ده و بالا بردن بازده آن با استفاده از راهنمائیهای مروجین مسئول. ۲۸ - تنظیم برنامه درختکاری و نظارت در اجرای آن و ایجاد بیشه و باغهای عمومی. ۲۹ - تشویق ساکنان ده در ترویج دامداری و اصلاح نژاد دامها و افزایش علوفه و فرآورده‌های دامی ۳۰ - اهتمام در دفع آفات و تشویق روستائیان به مبارزه با آنها و مراقبت در حفظ مراتع و جلوگیری از کندن و سوزاندن بوته‌های صحرائی و‌کوهستانی خارج از سطح کشت. ۳۱ - کوشش در اشاعه فرهنگ و راهنمائی روستائیان در مسائل اجتماعی. ۳۲ - مراقبت در حفظ آثار باستانی با نظر سازمانهای مربوط و اعلام کشف آثار و اشیاء و مسکوکات عتیقه و نظایر آن و جلوگیری از هر گونه‌کاوشهای باستان‌شناسی غیر مجاز. ۳۳ - همکاری با سپاهی دانش و مدیر دبستان در بهبود امر آموزش اطفال و مبارزه با بیسوادی از طریق اعزام بزرگسالان بکلاسهای درس شبانه. ۳۴ - همکاری و فراهم نمودن تسهیلات لازم در انجام وظایف سپاهیان انقلاب در امر بهداشت - ترویج و آبادانی - مبارزه با بیسوادی و نظایر آن‌و همچنین همکاری با سایر ماموران و اشخاصی که از طرف دولت برای انجام وظایف قانونی بدهات اعزام میشوند. ۳۵ - اتخاذ تدابیر لازم برای تشویق از صنایع دستی روستائی و کمک بآنها و فراهم آوردن تسهیلات لازم به منظور حسن اجرای برنامه‌هائیکه از‌طرف دولت برای ترویج و حمایت از صنایع روستائی مقرر میگردد. ۳۶ - اتخاذ تدابیر لازم به منظور تسهیل و تامین وسائل پستی و ارتباطی محل با رعایت قوانین و مقررات عمومی مربوط و دستورالعمل‌سازمانهای مسئول. ۳۷ - اتخاذ تدابیر لازم به منظور تامین آذوقه و مرغوبیت خواربار و رعایت بهداشت در عرضه و توزیع مایحتاج عمومی ده و امور دیگری که‌متضمن رفاه عمومی و بهبود زندگی در روستا باشد. ۳۸ - احداث و نگاهداری مساجد - غسالخانه و گورستان و اشتراک مساعی در حفظ موقوفات عام. ۳۹ - تشویق افراد به تشکیل انجمنهای خیریه و کمک بامور خیریه. ۴۰ - اهتمام و مراقبت در تهیه وسائل نگاهداری معلولین و اشخاص از کار افتاده با استفاده از امکانات محلی و جلب کمک سازمانهای مسئول و‌مجاز. ماده ۲
- هر انجمن ده مکلف است ظرف مدت دو ماه از تاریخ تشکیل با راهنمائی مامور آبادانی و مسکن برنامه سه‌ساله‌ای مشتمل بر احتیاجات‌ضروری و اولیه محل بر مبنای حد متوسط درآمد سالانه در دو قسمت به شرح زیر تهیه و به اداره آبادانی و مسکن منطقه ارسال دارد: ۱ - برنامه‌هائی که بدون درخواست کمک مالی اجرای آنها با استفاده از عواید انجمن و خودیاری روستائیان و منابع محلی امکان‌پذیر میباشد. ۲ - برنامه‌هائی که اجرای آنها مستلزم جلب کمکهای فنی و یا مالی است. ماده ۳
- در مورد اجرای برنامه‌های بند ۱ ماده ۲ انجمن ده بتناسب درآمد وصولی سالانه و استفاده از امکانات محلی تحت راهنمائی و نظارت‌ماموران آبادانی و مسکن راساً اقدام و برنامه‌های مشمول بند ۲ ماده مذکور را با تعیین نوع و میزان کمک درخواستی بماموران آبادانی و مسکن تسلیم‌خواهد کرد که با توجه به مقدورات و منابع موجود مالی مورد بررسی و اقدام قرار گیرد. ماده ۴
- انجمن ده مکلف است در بهمن ماه هر سال با توجه به برنامه سه‌ساله و موجودی انجمن و برآورد عوائد سال بعد بودجه سال آینده را‌تنظیم و پس از تصویب نسخه‌ای از آن را باداره آبادانی و مسکن مربوطه تسلیم نماید. بودجه پس از تایید کتبی اداره مذکور قابل اجرا است. ماده ۵
- انجمن ده موظف است ضمن ارسال بودجه سال آینده گزارش عملیات سال جاری را نیز تهیه و بمسئول آبادانی و مسکن ارسال دارد. ماده ۶
- انجمن ده موظف است دو ماه قبل از انقضای دوره قانونی خود گزارشی از اقدامات انجام یافته و در دست اجرای سه‌ساله خود را تهیه و‌یک نسخه را در بایگانی انجمن نگاهداری و نسخه دیگر را باداره آبادانی و مسکن مربوط ارسال نماید. ماده ۷
- انجمن ده مکلف است قبل از برداشت هر نوع محصول و یا عوائد دیگر مشمول پرداخت ۲ درصد موقع و میزان و طرز پرداخت بدهی ۲درصد هر صاحب درآمد را تعیین و برای وصول کتباً بکدخدا ابلاغ و برای اطلاع عمومی آگهی نماید. ماده ۸
- هر گاه افراد نسبت به نظر انجمن اعتراض داشته باشند باید ظرف ۱۵ روز از تاریخ ابلاغ اعتراض خود را کتباً به شورای عمران بخش و‌انجمن ده تسلیم دارند. ماده ۹
- شورای عمران بخش موظف است از تاریخ دریافت اعتراض حداکثر ظرف یکماه به شکایت رسیدگی و نظر خود را به انجمن ده و‌معترض کتباً اعلام نماید رای شورای عمرانی بخش قطعی و لازم‌الاجرا است. در شورای عمران بخش نماینده اداره آبادانی و مسکن جانشین اداره کل‌امور اجتماعی و عمران دهات میباشد. ماده ۱۰
- هر گاه اشخاص از پرداخت سهم خود در مدت یا مهلتی که انجمن ده تعیین مینماید استنکاف کنند کدخدا مراتب را باداره آبادانی و‌مسکن مربوط اطلاع میدهد و اداره مزبور با مستنکف بر طبق آیین‌نامه اجرایی وصول مالیاتهای املاک مزروعی عمل خواهد کرد. ماده ۱۱
- کدخدا مامور وصول عواید دو درصد میباشد و باید عواید مزبور را از بدهکار در مقابل رسید وصول و آن را ظرف سه روز بخزانه‌دار یا‌انباردار انجمن تحویل داده رسید دریافت نموده و مراتب را باداره آبادانی و مسکن محل گزارش نماید. ماده ۱۲
- هر گاه عواید مشمول دو درصد کلاً یا جزئاً باجاره نقد یا جنس و یا تواماً واگذار شده باشد مستاجر موظف است بر طبق مقررات فوق‌دو درصد عواید را پرداخت و آن را از میزان مال‌الاجاره موضوع نماید. ماده ۱۳
- انجمن ده مکلف است برای نگاهداری وجوه انجمن در نزدیکترین بانک افتتاح حساب نماید افتتاح حساب و برداشت از آن بامضای‌رئیس و خزانه‌دار انجمن خواهد بود. ماده ۱۴
- خزانه‌دار یا انباردار انجمن مکلف است وجوهی را که در مقابل تسلیم رسید از کدخدا دریافت میدارد به حساب انجمن در بانک تودیع‌کند. ماده ۱۵
- در صورتی که عواید جنسی دریافت شود خزانه‌دار و انباردار مکلف است که عین جنس را در انبار مخصوص یا محل مناسبی بمسئولیت خود نگاهداری نماید. ماده ۱۶
- عواید جنسی باید در موقع مناسب و با رعایت صرفه و صلاح از طرف انجمن بفروش برسد شرکتهای تعاونی با تساوی شرایط در خرید‌جنس حق تقدم دارند. ماده ۱۷
- خزانه‌دار یا انباردار انجمن ده مکلف است به منظور نگاهداری حساب درآمدهای نقدی و جنسی و حساب بانک کلیه ارقام و اقلام‌دریافتی و پرداختی را مرتباً با استفاده از راهنمائی مامور آبادانی و مسکن در دفاتر مربوط ثبت نماید. ماده ۱۸
- انجمن میتواند به منظور انجام و اجرای مخارج فوری و ضروری مورد تصویب تنخواه‌گردانی حداکثر معادل مبلغ پنجهزار ریال در‌اختیار خزانه‌دار بگذارد. ماده ۱۹
- استفاده از حساب و برداشت از موجودی انجمن منحصراً برای اجرای برنامه‌ها و مخارجی است که قبلاً به تصویب انجمن ده رسیده و در‌بودجه سالانه همان انجمن پادار شده باشد. ماده ۲۰
- اسناد خرید و معامله انجمن را باید رئیس و خزانه دارو کدخدا امضا نمایند و مسئول صحت آن هستند. ماده ۲۱
- انجمن ده مکلف است پس از انقضاء دوره قانونی خود کلیه دارائی و اموال و وجوه و عواید و صورت تعهدات انجمن را ضمن تنظیم‌صورتمجلس بمسئولان بعدی انجمن تحویل دهد و یک نسخه از آن را به اداره آبادانی و مسکن محل ارسال دارد. ماده ۲۲
- وجوه انجمن و اموال منقول و غیرمنقول و مستحدثاتی که از محل درآمدهای انجمن ایجاد میشود تحت نظارت و سرپرستی انجمن ده‌قرار داشته و افراد حق شخصی نسب باموال مذکور ندارند درآمد حاصله از تاسیساتی که در دهات به وسیله قانون تشکیل انجمنهای ده تحصیل‌میگردد به حساب درآمد انجمن منظور میشود. ماده ۲۳
- انجمن ده مکلف است هر گونه درآمدی را که از طریق کمکهای بلاعوض موسسات و اشخاص اعم از نقدی یا جنسی و یا مصالح برای‌اجرای برنامه‌های عمرانی تحصیل مینماید به حساب انجمن ده منظور و در دفاتر خود عمل نماید. ماده ۲۴
- وزارت آبادانی و مسکن کلیه دفاتر و فرمها و اوراق مورد لزوم انجمنهای ده را به صورت یکسان تهیه و در اختیار انجمنها خواهد گذارد. ماده ۲۵
- هر گاه چند ده بخواهد برنامه عمرانی مشترکی تنظیم و به موقع اجرا بگذارد برنامه مزبور باید در جلسه مشترک انجمنهای دهات ذینفع که‌با راهنمائی مامور آبادانی و مسکن تشکیل میشود به تصویب برسد و ضمن آن سهم هر یک از دهات در مخارج نیز معلوم گردد. اینگونه برنامه‌ها باید تحت نظر هیئتی مرکب از نمایندگانی که انجمنهای دهات ذینفع انتخاب و معرفی مینمایند با راهنمائی و نظارت مامور اداره‌آبادانی و مسکن اجرا شود و سهمیه هر ده در اختیار هیات منتخب گذارده خواهد شد. آیین‌نامه فوق مشتمل بر بیست و پنج ماده در تاریخ روز دوشنبه بیست و هفتم خرداد ماه یکهزار و سیصد و چهل و هفت به تصویب کمیسیون آبادانی‌و مسکن مجلس سنا و در جلسه روز یکشنبه نهم تیر ماه یکهزار و سیصد و چهل و هفت شمسی به تصویب کمیسیون آبادانی و مسکن مجلس‌شورای ملی رسیده به استناد تبصره یک ماده یک قانون اصلاح قانون تاسیس وزارت آبادانی و مسکن قابل اجرا میباشد. رئیس مجلس شورای ملی - عبدالله ریاضی