آیین‌نامه تسهیل کسب شایستگی های نوآوری و کارآفرینی کشور

هیات وزیران در جلسه ۱۴۰۲/۵/۲۵ به پیشنهاد شماره ۳۵۷۱۳ /۱۰۰ /۰۱ مورخ ۱۴۰۱/۹/۲۸ دبیرخانه شورای عالی آموزش و تربیت فنی، حرفه ای و مهارتی و به استناد تبصره ماده (۱) قانون نظام جامع آموزش و تربیت فنی، حرفه ای و مهارتی مصوب ۱۳۹۶، آیین‌نامه تسهیل کسب شایستگی‌های نوآوری و کارآفرینی کشور را به شرح زیر تصویب کرد: ماده ۱

در این آیین‌نامه، اصطلاحات زیر در معانی مشروح مربوط، به کار می‌روند: ۱ -قانون: قانون نظام جامع آموزش و تربیت فنی، حرفه ای و مهارتی مصوب ۱۳۹۶. ۲ -مجریان دولتی: تمام ارائه دهندگان دولتی آموزش‌های رسمی و غیررسمی و سازمان نایافته موضوع بند (۷) ماده (۲) قانون. ۳ -شورای عالی: شورای عالی آموزش و تربیت فنی، حرفه ای و مهارتی. ۴ -دبیرخانه: دبیرخانه شورای عالی آموزش و تربیت فنی، حرفه ای و مهارتی موضوع تبصره (۲) ماده (۶) قانون. ۵ -شایستگی کارآفرینی: توانایی خلق ارزش جدید (مادی و معنوی) از طریق خلاقیت و نوآوری، با تلاش متعهدانه و در نظر گرفتن مخاطرات ناشی از آن، ضمن تکیه بر منابع موجود و بهره گیری از آینده نگری. ۶ -شایستگی نوآوری: توانایی ایجاد و بکارگیری یک ایده نو و خلاق قابل تبدیل به یک محصول، خدمت یا شیوه مفید. ۷ -اتاق‌ها: اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی ایران، اتاق تعاون ایران و اتاق اصناف ایران. ماده ۲
اهداف این آیین‌نامه به شرح زیر می‌باشد: ۱ -ترویج و تقویت فرهنگ کارآفرینی و توسعه نوآوری متناسب با قابلیت‌ها و ظرفیت‌های نظام تعلیم و تربیت رسمی عمومی، آموزش عالی و آموزش غیررسمی با بهره گیری از نظام آموزشی کشور. ۲ -افزایش سهم سرمایه انسانی و ارتقای بهره وری در زنجیره تولید تا مصرف، از طریق آموزش و تربیت افراد جهت کسب شایستگی‌های نوآوری و کارآفرینی. ۳ -ارتقای توان کارآفرینی نیروی انسانی متخصص، ماهر و کارآمد از طریق آموزش متناسب با نیازهای بازار کار (فعلی و آتی). ۴ -انسجام و هم افزایی در سیاست گذاری، برنامه‌ریزی، نظارت و پشتیبانی در تمام سطوح آموزش و تربیت افراد جهت کسب شایستگی‌های نوآوری و کارآفرینی مبتنی بر ارزش‌های ایرانی و اسلامی در سطح سازمانی و عمومی. ۵ -ارتقای جایگاه کشور در شاخص‌های نوآوری از طریق تسهیل در ایجاد و توسعه کسب و کارهای مبتنی بر نوآوری و کارآفرینی. ماده ۳
در راستای تحقق اهداف مذکور در بندهای (۱) و (۲) سیاست‌های کلی اشتغال و بندهای (۱) و (۵) سیاست‌های کلی اقتصاد مقاومتی و این آیین‌نامه، دستگاه‌های اجرایی موضوع این ماده مکلفند ظرف یک سال از تاریخ ابلاغ این آیین‌نامه، مقدمات اجرای تکالیف زیر را فراهم نمایند: ۱ -وزارتخانه‌های موضوع ماده (۵) قانون مکلفند با همکاری وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی و نظام‌های حرفه ای، انجمن‌های علمی حرفه ای و اتاق‌ها، سرفصل برنامه‌های درسی در آموزش‌های رسمی (عمومی و عالی) و غیررسمی خود را بر اساس استانداردهای آموزش، ارزشیابی و شایستگی‌های کارآفرینی و نوآوری در چهارچوب مصوبات شورای عالی به نحوی اصلاح نمایند که توسعه توانمندی‌های نوآورانه و کارآفرینانه در مخاطبان، با مهارت‌های تخصصی نرم و سخت رشته‌های شغلی، مهارتی و تحصیلی ترکیب گردد. ۲ -سازمان اداری و استخدامی کشور و وزارتخانه‌های آموزش و پرورش، علوم، تحقیقات و فناوری، بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و تعاون، کار و رفاه اجتماعی مکلفند با همکاری نظام‌های حرفه ای، انجمن‌های علمی حرفه ای و اتاق‌ها، شایستگی‌های نوآوری و کارآفرینی مدیران، سرپرستان، روسا، اساتید، معلمان، هنرآموزان و مربیان را به منظور تحکیم نقش الگویی آنان برای مخاطبین، از طریق طراحی برنامه‌های آموزشی و تربیتی ارائه نمایند. ۳ -وزارتخانه‌های آموزش و پرورش، تعاون، کار و رفاه اجتماعی و علوم، تحقیقات و فناوری مکلفند ساز و کار لازم برای حمایت از ارائه دهندگان خدمات استعداد یابی، مشاوره و هدایت شغلی و تحصیلی را با تاکید بر شناسایی و تقویت شایستگی‌های نوآوری و کارآفرینی و تشویق مخاطبان به انتخاب در رشته‌ها، حرفه‌ها و مهارت‌های مورد نیاز حال و آینده کشور، متناسب با استعدادها، علاقه مندی و توانایی‌های آنان، طراحی و عملیاتی نمایند. ۴ -معاونت علمی، فناوری و اقتصاد دانش بنیان رئیس جمهور مکلف است با همکاری وزارتخانه‌های آموزش و پرورش، تعاون، کار و رفاه اجتماعی و علوم، تحقیقات و فناوری و اتاق‌ها و با هدف توسعه فرهنگ کارآفرینی و نوآوری در نظام تعلیم و تربیت رسمی عمومی کشور و پرورش خلاقیت و نوآوری در دانش آموزان و دانشجویان و با بهره گیری از ظرفیت دستگاه‌های اجرایی ذی ربط و مشارکت‌های مردمی و بنگاه‌های اقتصادی در چهارچوب قوانین و مقررات مربوط و با استفاده از ظرفیت پارک‌های علم و فناوری، اردوگاه‌های خلاق پروری (بوت کمپ‌های آموزشی) در سطوح عمومی و عالی در حوزه فناوری‌های تحول آفرین را طراحی و اجرا نماید. ۵ -وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی مکلف است با همکاری وزارت آموزش و پرورش، وزارت علوم، تحقیقات و فناوری، سازمان آموزش فنی و حرفه ای کشور، موسسه کار و تامین اجتماعی و اتاق‌ها و با استفاده از ظرفیت نهادهای ذی ربط، دوره‌های آموزش مهارت‌های نرم و آموزش خلاقیت و کارآفرینی را در سطوح عمومی و عالی طراحی و اجرا نماید. ماده ۴
مجریان دولتی مکلفند در چهارچوب دستورالعمل موضوع بند (ز) ماده (۳) آیین‌نامه اجرایی قانون موضوع تصویب‌نامه شماره ۱۵۹۰۰۳ /ت۵۵۴۵۷ه- مورخ ۱۳۹۷/۱۱/۲۹، گزارش عملکرد خود در اجرای این آیین‌نامه را در مقاطع شش ماهه به دبیرخانه شورای عالی ارائه نمایند. ماده ۵
مجریان دولتی مکلفند تکالیف مقرر در این آیین‌نامه را از محل اعتبارات مصوب مربوط اجرا و اعتبارات لازم برای اجرای این آیین‌نامه در سال‌های آینده را به منظور درج در لوایح بودجه سنواتی به سازمان برنامه و بودجه کشور ارائه نمایند. ماده ۶
سازمان اداری و استخدامی کشور مکلف است به استناد بند (ب) ماده (۴) آیین‌نامه ارزیابی عملکرد دستگاه‌های اجرایی کشور، موضوع تصویب‌نامه شماره ۴۴۶۴۲ /ت۲۷۷۰۱ه- مورخ ۱۳۸۱/۱۰/۲۸ با اصلاحات بعدی، برنامه‌های موضوع این آیین‌نامه را در تدوین شاخص‌های ارزیابی عملکرد اختصاصی دستگاه مربوط، لحاظ و گزارش آن را به دبیرخانه شورای عالی ارائه نماید. محمد مخبر معاون اول رئیس جمهور

در این آیین‌نامه، اصطلاحات زیر در معانی مشروح مربوط، به کار می‌روند: ۱ -قانون: قانون نظام جامع آموزش و تربیت فنی، حرفه ای و مهارتی مصوب ۱۳۹۶. ۲ -مجریان دولتی: تمام ارائه دهندگان دولتی آموزش‌های رسمی و غیررسمی و سازمان نایافته موضوع بند (۷) ماده (۲) قانون. ۳ -شورای عالی: شورای عالی آموزش و تربیت فنی، حرفه ای و مهارتی. ۴ -دبیرخانه: دبیرخانه شورای عالی آموزش و تربیت فنی، حرفه ای و مهارتی موضوع تبصره (۲) ماده (۶) قانون. ۵ -شایستگی کارآفرینی: توانایی خلق ارزش جدید (مادی و معنوی) از طریق خلاقیت و نوآوری، با تلاش متعهدانه و در نظر گرفتن مخاطرات ناشی از آن، ضمن تکیه بر منابع موجود و بهره گیری از آینده نگری. ۶ -شایستگی نوآوری: توانایی ایجاد و بکارگیری یک ایده نو و خلاق قابل تبدیل به یک محصول، خدمت یا شیوه مفید. ۷ -اتاق‌ها: اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی ایران، اتاق تعاون ایران و اتاق اصناف ایران. ماده ۲
اهداف این آیین‌نامه به شرح زیر می‌باشد: ۱ -ترویج و تقویت فرهنگ کارآفرینی و توسعه نوآوری متناسب با قابلیت‌ها و ظرفیت‌های نظام تعلیم و تربیت رسمی عمومی، آموزش عالی و آموزش غیررسمی با بهره گیری از نظام آموزشی کشور. ۲ -افزایش سهم سرمایه انسانی و ارتقای بهره وری در زنجیره تولید تا مصرف، از طریق آموزش و تربیت افراد جهت کسب شایستگی‌های نوآوری و کارآفرینی. ۳ -ارتقای توان کارآفرینی نیروی انسانی متخصص، ماهر و کارآمد از طریق آموزش متناسب با نیازهای بازار کار (فعلی و آتی). ۴ -انسجام و هم افزایی در سیاست گذاری، برنامه‌ریزی، نظارت و پشتیبانی در تمام سطوح آموزش و تربیت افراد جهت کسب شایستگی‌های نوآوری و کارآفرینی مبتنی بر ارزش‌های ایرانی و اسلامی در سطح سازمانی و عمومی. ۵ -ارتقای جایگاه کشور در شاخص‌های نوآوری از طریق تسهیل در ایجاد و توسعه کسب و کارهای مبتنی بر نوآوری و کارآفرینی. ماده ۳
در راستای تحقق اهداف مذکور در بندهای (۱) و (۲) سیاست‌های کلی اشتغال و بندهای (۱) و (۵) سیاست‌های کلی اقتصاد مقاومتی و این آیین‌نامه، دستگاه‌های اجرایی موضوع این ماده مکلفند ظرف یک سال از تاریخ ابلاغ این آیین‌نامه، مقدمات اجرای تکالیف زیر را فراهم نمایند: ۱ -وزارتخانه‌های موضوع ماده (۵) قانون مکلفند با همکاری وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی و نظام‌های حرفه ای، انجمن‌های علمی حرفه ای و اتاق‌ها، سرفصل برنامه‌های درسی در آموزش‌های رسمی (عمومی و عالی) و غیررسمی خود را بر اساس استانداردهای آموزش، ارزشیابی و شایستگی‌های کارآفرینی و نوآوری در چهارچوب مصوبات شورای عالی به نحوی اصلاح نمایند که توسعه توانمندی‌های نوآورانه و کارآفرینانه در مخاطبان، با مهارت‌های تخصصی نرم و سخت رشته‌های شغلی، مهارتی و تحصیلی ترکیب گردد. ۲ -سازمان اداری و استخدامی کشور و وزارتخانه‌های آموزش و پرورش، علوم، تحقیقات و فناوری، بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و تعاون، کار و رفاه اجتماعی مکلفند با همکاری نظام‌های حرفه ای، انجمن‌های علمی حرفه ای و اتاق‌ها، شایستگی‌های نوآوری و کارآفرینی مدیران، سرپرستان، روسا، اساتید، معلمان، هنرآموزان و مربیان را به منظور تحکیم نقش الگویی آنان برای مخاطبین، از طریق طراحی برنامه‌های آموزشی و تربیتی ارائه نمایند. ۳ -وزارتخانه‌های آموزش و پرورش، تعاون، کار و رفاه اجتماعی و علوم، تحقیقات و فناوری مکلفند ساز و کار لازم برای حمایت از ارائه دهندگان خدمات استعداد یابی، مشاوره و هدایت شغلی و تحصیلی را با تاکید بر شناسایی و تقویت شایستگی‌های نوآوری و کارآفرینی و تشویق مخاطبان به انتخاب در رشته‌ها، حرفه‌ها و مهارت‌های مورد نیاز حال و آینده کشور، متناسب با استعدادها، علاقه مندی و توانایی‌های آنان، طراحی و عملیاتی نمایند. ۴ -معاونت علمی، فناوری و اقتصاد دانش بنیان رئیس جمهور مکلف است با همکاری وزارتخانه‌های آموزش و پرورش، تعاون، کار و رفاه اجتماعی و علوم، تحقیقات و فناوری و اتاق‌ها و با هدف توسعه فرهنگ کارآفرینی و نوآوری در نظام تعلیم و تربیت رسمی عمومی کشور و پرورش خلاقیت و نوآوری در دانش آموزان و دانشجویان و با بهره گیری از ظرفیت دستگاه‌های اجرایی ذی ربط و مشارکت‌های مردمی و بنگاه‌های اقتصادی در چهارچوب قوانین و مقررات مربوط و با استفاده از ظرفیت پارک‌های علم و فناوری، اردوگاه‌های خلاق پروری (بوت کمپ‌های آموزشی) در سطوح عمومی و عالی در حوزه فناوری‌های تحول آفرین را طراحی و اجرا نماید. ۵ -وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی مکلف است با همکاری وزارت آموزش و پرورش، وزارت علوم، تحقیقات و فناوری، سازمان آموزش فنی و حرفه ای کشور، موسسه کار و تامین اجتماعی و اتاق‌ها و با استفاده از ظرفیت نهادهای ذی ربط، دوره‌های آموزش مهارت‌های نرم و آموزش خلاقیت و کارآفرینی را در سطوح عمومی و عالی طراحی و اجرا نماید. ماده ۴
مجریان دولتی مکلفند در چهارچوب دستورالعمل موضوع بند (ز) ماده (۳) آیین‌نامه اجرایی قانون موضوع تصویب‌نامه شماره ۱۵۹۰۰۳ /ت۵۵۴۵۷ه- مورخ ۱۳۹۷/۱۱/۲۹، گزارش عملکرد خود در اجرای این آیین‌نامه را در مقاطع شش ماهه به دبیرخانه شورای عالی ارائه نمایند. ماده ۵
مجریان دولتی مکلفند تکالیف مقرر در این آیین‌نامه را از محل اعتبارات مصوب مربوط اجرا و اعتبارات لازم برای اجرای این آیین‌نامه در سال‌های آینده را به منظور درج در لوایح بودجه سنواتی به سازمان برنامه و بودجه کشور ارائه نمایند. ماده ۶
سازمان اداری و استخدامی کشور مکلف است به استناد بند (ب) ماده (۴) آیین‌نامه ارزیابی عملکرد دستگاه‌های اجرایی کشور، موضوع تصویب‌نامه شماره ۴۴۶۴۲ /ت۲۷۷۰۱ه- مورخ ۱۳۸۱/۱۰/۲۸ با اصلاحات بعدی، برنامه‌های موضوع این آیین‌نامه را در تدوین شاخص‌های ارزیابی عملکرد اختصاصی دستگاه مربوط، لحاظ و گزارش آن را به دبیرخانه شورای عالی ارائه نماید. محمد مخبر معاون اول رئیس جمهور