آیین‌نامه اجرایی قانون تشکیلات و اختیارات سازمان حج و اوقاف و امورخیریه
هیات وزیران در جلسه مورخ ۱۳۸۳/۶/۱ بنا به پیشنهاد شماره ۳۴۱۰۰ /۱ مورخ ۱۳۸۱/۱۲/۱۷ وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی و به استناد ماده (۱۷) قانون تشکیلات و اختیارات سازمان حج و اوقاف و امور خیریه - مصوب ۱۳۶۳- آیین‌نامه اجرایی قانون یادشده را به شرح زیر تصویب نمود: ماده ۱
- سازمان حج و زیارت موظف است در چارچوب سیاستهای مصوب کشور، برنامه‌های لازم را در زمینه برگزاری مراسم حج تمتع و عمره و زیارت عتبات مقدس و اماکن متبرک خارج از کشور اجرا نماید. ماده ۲
- به منظور هماهنگی بین دستگاههای مختلف و تسریع در انجام امور حج و زیارت شورای عالی حج و زیارت تشکیل می‌شود. ماده ۳ (اصلاحی ۱۳۸۳/۰۷/۲۶)
- شورای‌عالی حج و زیارت با ترکیب افراد و مسئو‌لین دستگاههای زیر تشکیل می‌گردد: ۱ - رئیس جمهور (رئیس شورای‌عالی) ۲- وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی (نایب رئیس شورای‌عالی) ۳- نماینده مقام معظم رهبری در امور حج و زیارت (در صورت معرفی) ۴- وزیر امور خارجه ۵- وزیر کشور ۶- وزیر امور اقتصادی و دارایی ۷- وزیر راه و ترابری ۸- معاون وزیر و رئیس سازمان حج و زیارت (دبیر شورا) ۹- رئیس کمیسیون مشترک ایران و عربستان ۱۰- یک نفر کارشناس به انتخاب وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی ۱۱- یک نفر کارشناس به انتخاب نماینده مقام معظم رهبری در امور حج و زیارت تبصره (اصلاحی ۱۳۸۳/۰۷/۲۶)
- نحوه تشکیل جلسات شورا براساس آیین‌نامه‌ای خواهد بود که توسط دبیر شورا تهیه و پس از تایید رئیس شورای‌عالی به تصویب اعضا خواهد رسید. ماده ۴
- وظایف و اختیارات شورا به شرح زیر است: ۱- بررسی و تصویب خط مشیها و روشهای اجرایی سازمان در امور مربوط به حج و زیارت. ۲- بررسی و تصویب آیین‌نامه‌های مالی و معاملاتی مربوط به بودجه عملیات اجرایی سازمان موضوع ماده (۱) این آیین‌نامه. ۳- بررسی و تصویب میزان وجوه قابل دریافت از زائران. ۴- تصمیم‌گیری نسبت به کلیه پیشنهادهای مربوط به حج و زیارت ارایه شده به شورا در چارچوب قوانین و مقررات. تبصره (اصلاحی ۱۳۸۳/۰۷/۲۶)
- مصوبات شورا پس از تایید رئیس شورا و با امضای وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی ابلاغ می‌گردد. ماده ۵
- رئیس سازمان بالاترین مقام اجرایی سازمان و در حدود قوانین و مقررات مسئول اداره و حسن جریان امور و حافظ حقوق و اموال سازمان است. ماده ۶
- وظایف و اختیارات رئیس سازمان به شرح زیر است: ۱- تهیه و تدوین برنامه‌های راهبردی و آیین‌نامه‌های مورد نیاز سازمان و پیشنهاد آن برای تصویب به مراجع ذی ربط. ۲- به کارگیری و عزل و نصب نیروی انسانی سازمان در چهارچوب قوانین و مقررات مربوط. ۳- امضای مکاتبات و اسناد، افتتاح حساب در بانکها و معرفی امضاهای مجاز و صدور اجازه پرداخت هزینه‌ها در حدود برنامه‌ها و اعتبارات مصوب. ۴- نمایندگی سازمان در مقابل اشخاص حقیقی و حقوقی طرف دعوی اعم از داخلی و خارجی با حق انتخاب وکیل و حق وکالت در توکیل تا یک درجه و ارایه پیشنهاد صلح و سازش به مراجع ذیربط با رعایت قوانین و مقررات ذی ربط. ۵ - تهیه و تنظیم شرح وظایف و تشکیلات تفصیلی سازمان حج و زیارت و اجرای آن پس از تصویب وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی و سایر مراجع ذی ربط. ۶- تهیه و تنظیم بودجه سالانه سازمان و ارایه آن به مراجع ذیربط جهت تصویب. ماده ۷
- اسناد و اوراق بهادار و تعهدآور سازمان با امضای رئیس سازمان یا افراد مجاز از طرف وی و مدیر امور مالی سازمان معتبر خواهد بود. ماده ۸
- به منظور رسیدگی به حسابهای موضوع ماده (۱) این آیین‌نامه وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی از سازمان حسابرسی یا موسسات حسابرسی عضو جامعه حسابداران رسمی ایران، حسابرس سازمان را انتخاب می‌کند. ماده ۹
- حسابرس سازمان موظف است مطابق استانداردهای حسابرسی به حسابهای سازمان رسیدگی نماید و در اجرای این منظور بدون دخالت مستقیم در امور سازمان، به نحوی که به عملیات جاری سازمان لطمه وارد نشود، می‌تواند کلیه حسابها، دفاتر، اسناد و مدارک مربوط را مورد رسیدگی قرار دهد و در صورتی که ضمن انجام وظایف خود به موردی از جریانات سوء و تخلفات برخورد نمود، بلافاصله وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی را در جریان امور قرار دهد. ماده ۱۰
- بودجه عملیات اجرایی سازمان که شامل ارقام درآمد وصولی از حجاج و زائران و هزینه‌های انجام شده در اجرای برنامه‌های حج و زیارت می‌باشد همزمان با صدور دستورالعمل تنظیم بودجه عمومی دولت در سازمان تهیه و پس از تایید رئیس سازمان و تصویب وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی اجرا خواهد شد. ماده ۱۱
- وجوه دریافت شده از زائران در حساب مخصوصی متمرکز می‌شود و پس از تامین هزینه‌های زائران و سایر هزینه‌های جانبی و مازاد احتمالی که مبلغ آن توسط حسابرس سازمان مشخص می‌شود، باقیمانده آن بنا به پیشنهاد وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی و تایید رئیس جمهور به مصرف امور فرهنگی و خیریه می‌رسد. ماده ۱۲
- مدیر امور مالی سازمان در چارچوب مقررات مربوط با حکم رئیس سازمان منصوب می‌شود. ماده ۱۳
- سازمان حج و زیارت موظف است برنامه‌ها و طرحهای اجرایی لازم را در زمینه بیمه زائران، وصول و ایصال ماترک زائران متوفی، اسکان، امور بهداشت و سلامت جسمی، تغذیه، امنیت و روادید، حمل و نقل با همکاری وزارتخانه‌ها و سازمانهای ذی ربط تدوین و اجرا نماید. ماده ۱۴
- کلیه هزینه‌هایی که اعتبار آن از محل بودجه عمومی دولت تامین می‌شود و نیز سایر خدماتی که در زمینه امور حج و زیارت در این آیین‌نامه پیش‌بینی نشده، تابع مقررات عمومی کشور خواهد بود. ماده ۱۵
- کارکنان سازمان مشمول مقررات قانون استخدام کشوری و آیین‌نامه‌ها و مقررات مربوط به آن هستند. ماده ۱۶
- از تاریخ تصویب این آیین‌نامه، تصویب نامه‌های مغایر لغو می‌گردد. معاون اول رئیس جمهور - محمدرضا عارف