مادهٔ قانونبازبینی‌شده

ماده ۳۵۰ قانون مدنی

این ماده، حالت‌های مختلف مبیع از جمله مفروز، مشاع، مقدار معین و کلی‌فی‌الذمه را بیان می‌کند.

متن قانون

ماده ۳۵۰ قانون مدنی: مبیع ممکن است مفروز باشد یا مشاع یا مقدار معین به‌طور کلی از شیء متساوی‌الاجزا و همچنین ممکن است کلی‌فی‌الذمه باشد.

«مبیع»، چیزی است که در معامله فروخته می‌شود.
«مفروز» در ماده ۳۵۰ قانون مدنی، یعنی تجزیه مبیع از سایر حصه‌ها و معین نمودن آن.
به وضعیت ناشی از اجتماع حقوق دو یا چند شخص در مالی معین، نسبت به همه اجزای مالی و اعتباری آن مال، «اشاعه» و به آن مال، «مال مشاع» گویند.
به دین کلی که موضوع تعهد واقع می‌گردد؛ «کلی فی الذمه» گویند.

در خصوص این که آیا عقدی که موضوع آن عین کلی است می‌تواند تملیکی باشد یا الزاماً عهدی است، نظرات متعددی بیان شده است، لیکن بیشتر فقیهان، بیع کلی فی‌الذمه را تملیکی دانسته‌اند.
طی استفتایی از مراجع تقلید، چنین پاسخ داده شده است که: اگر مشتری تعهد نموده باشد که مقداری گردو را به خریدار تحویل نماید و برخی از این گردوها که بیش از حد متعارف است؛ سیاه و پوچ باشد و الزام متعهد به تسلیم کالای سالم در مقابل اقلام فاسد، امکان پذیر نباشد؛ در این صورت خریدار می‌تواند معامله را فسخ نماید.

متن ماده برای همه باز است. آنچه دربارهٔ ماده نوشته شده — دکترین، رویهٔ قضایی، مواد مرتبط — به سطح حساب بستگی دارد.

۳ بخش منتشرشده از این سند — همان متنی که پاسخ‌های دادرس روی آن ساخته می‌شود.

توضیح واژگان

«مبیع»، چیزی است که در معامله فروخته می‌شود.
«مفروز» در ماده ۳۵۰ قانون مدنی، یعنی تجزیه مبیع از سایر حصه‌ها و معین نمودن آن.
به وضعیت ناشی از اجتماع حقوق دو یا چند شخص در مالی معین، نسبت به همه اجزای مالی و اعتباری آن مال، «اشاعه» و به آن مال، «مال مشاع» گویند.
به دین کلی که موضوع تعهد واقع می‌گردد؛ «کلی فی الذمه» گویند.

سوابق فقهی

در خصوص این که آیا عقدی که موضوع آن عین کلی است می‌تواند تملیکی باشد یا الزاماً عهدی است، نظرات متعددی بیان شده است، لیکن بیشتر فقیهان، بیع کلی فی‌الذمه را تملیکی دانسته‌اند.
طی استفتایی از مراجع تقلید، چنین پاسخ داده شده است که: اگر مشتری تعهد نموده باشد که مقداری گردو را به خریدار تحویل نماید و برخی از این گردوها که بیش از حد متعارف است؛ سیاه و پوچ باشد و الزام متعهد به تسلیم کالای سالم در مقابل اقلام فاسد، امکان پذیر نباشد؛ در این صورت خریدار می‌تواند معامله را فسخ نماید.