قانون اساسنامه سازمان آموزش فنی و حرفه ای کشور
فصل اول - کلیات ماده ۱
- سازمان آموزش فنی و حرفه ای کشور که در این اساسنامه به اختصار «سازمان» نامیده میشود، موسسه دولتی با ماهیت آموزشی و وابسته به وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی است. موضوع فعالیت سازمان، برنامهریزی و اجرای آموزش و تربیت فنی و حرفه ای و مهارتی غیر رسمی، سنجش مهارت و صلاحیت شغلی و حرفه ای و تربیت مربی فنی و حرفه ای در سطح کشور میباشد. تبصره
- سایر دستگاههایی که دارای قوانین خاص برای ارائه آموزشهای غیررسمی هستند، در چهارچوب قوانین خود و با رعایت قانون نظام جامع آموزش و تربیت فنی، حرفه ای و مهارتی مصوب ۱۳۹۶/۰۸/۲۴ به فعالیت خود ادامه خواهند داد. ماده ۲
- تعریف اصطلاحات موضوع ماده (۲) قانون نظام جامع آموزش و تربیت فنی، حرفه ای و مهارتی در این اساسنامه نیز به کار برده میشود. ماده ۳
- جامعه هدف سازمان؛ شاغلین، کارجویان، کارآفرینان، سایر مهارت جویان و مربیان آموزش فنی، حرفه ای و مهارتی میباشند. فصل دوم - وظایف و اختیارات ماده ۴
- وظایف و اختیارات سازمان با رعایت موازین شرعی، سیاستهای کلی و قوانین عبارت است از: ۱
- هماهنگی و همکاری با دستگاههای اجرایی ارائه دهنده آموزش و تربیت فنی، حرفه ای و مهارتی غیررسمی در چهارچوب مصوبات شورای عالی آموزش و تربیت فنی، حرفه ای و مهارتی ۲
- مشارکت و همکاری با ارکان نظام موضوع ماده (۵) قانون نظام جامع آموزش و تربیت فنی، حرفه ای و مهارتی در استقرار و اجرای چهارچوب صلاحیت حرفه ای ۳
- اتخاذ تدابیر لازم برای تضمین کیفیت آموزشهای فنی، حرفه ای و مهارتی غیررسمی در چهارچوب صلاحیت حرفه ای ۴
- تعمیم و ترویج آموزشهای فنی و حرفه ای (شایستگیهای فنی، غیرفنی و عمومی) برای ارتقای سطح آگاهی جامعه ۵
- تدوین استانداردهای آموزش، شایستگی و ارزشیابی حِرف و مشاغل با مشارکت شاغلین خبره و عوامل بازار کار در چهارچوب قوانین و مقررات مربوط ۶
- احداث، توسعه، بازسازی و تجهیز مراکز و کارگاههای آموزش فنی و حرفه ای و سنجش مهارت و صلاحیت حرفه ای ۷
- طراحی، تدوین و اجرای برنامههای آموزش فنی، حرفه ای و مهارتی غیررسمی به صورت دولتی، غیردولتی، نیمه دولتی (تعاملی) و مشارکت بینالمللی در قالب آموزشهای حضوری (مستقیم)، نیمه حضوری و مجازی بر اساس نیاز بازار کار در حِرف و مشاغل مختلف ۸
- ارائه خدمات مشاوره و هدایت حرفه ای و شغلی و کارآفرینی به متقاضیان آموزش فنی و حرفهای ۹
- ایجاد مراکز سنجش مهارت و تعیین صلاحیت حرفه ای در چهارچوب قانون نظام جامع آموزش و تربیت فنی، حرفه ای و مهارتی و زیر نظر شورای عالی آموزش و تربیت فنی، حرفه ای و مهارتی ۱۰
- سنجش مهارت و صلاحیت شغلی مهارت آموزان و صدور گواهینامه مهارت و شایستگی و صلاحیت شغلی ۱۱
- صدور پروانه مهارت فنی کارگران ماهر موضوع ماده (۴) قانون نظام مهندسی و کنترل ساختمان مصوب ۱۳۷۴/۱۲/۲۲ ۱۲
- صدور مجوز تاسیس مراکز کارآموزی جوار کارگاه و یا بین کارگاهی و آموزشگاههای فنی و حرفه ای آزاد در داخل و خارج از کشور، نظارت بر فعالیت آنها و لغو مجوز مراکز و آموزشگاههایی که بر خلاف قانون و مقررات و استانداردها عمل نمایند. ۱۳
- اعتبارسنجی و رتبه بندی مراکز آموزش فنی و حرفه ای دولتی، آموزشگاههای فنی و حرفه ای آزاد و سایر ارائه دهندگان آموزشهای مهارتی غیر رسمی دولتی و غیردولتی دارای مجوز از سازمان ۱۴
- جلوگیری از فعالیت اشخاص حقیقی یا حقوقی فاقد مجوز آموزش فنی و حرفه ای که از عنوان سازمان یا آموزشگاه فنی و حرفه ای سوءاستفاده میکنند از طریق مراجع ذی ربط ۱۵
- تربیت مربی و نیروی فنی برای ارائه آموزشهای فنی، حرفه ای و مهارتی در بخشهای دولتی و غیردولتی و بازآموزی و رتبه بندی آنها به منظور افزایش کیفیت مهارت آموزی ۱۶
- رتبه بندی مربیان تمام وقت سازمان به منظور استقرار نظام پرداختها بر اساس تجربه و شایستگیهای عمومی، تخصصی و حرفه ای توسط سازمان، ظرف یک سال پس از لازم الاجرا شدن این قانون ۱۷
- مطالعه و شناسایی تغییرات بازار آموزش مهارتها، فناوریها، شایستگیها و شیوههای نوین مهارت آموزی در سطح ملی و بینالمللی و نیازهای بازار کار فعلی و آتی و مشاغل آینده ۱۸
- انجام پژوهشهای کاربردی و آینده پژوهی در حوزه آموزشهای فنی، حرفه ای و مهارتی و وظایف و ماموریتهای سازمان ۱۹
- اجرای برنامههای ترویجی برای ارتقای فرهنگ کار و مهارت آموزی و کار آفرینی، برگزاری جشنواره ملی مهارت و سایر رویدادهای ملی، منطقه ای و بینالمللی مرتبط ۲۰
- تولید محتواهای آموزشی، انتشار کتب و منابع آموزشی و نشریات مورد نیاز مرتبط با آموزش و تربیت فنی، حرفه ای و مهارتی غیر رسمی ۲۱
- همکاری و مشارکت با موسسات، انجمنهای علمی، حرفه ای، اتحادیهها و صنوف حرفه ای و شغلی و مراکز علمی، فنی، آموزشی و پژوهشی داخلی و خارجی معتبر به منظور تدوین استاندارد شایستگی و ارزشیابی و ارتقای کیفیت و توسعه آموزشهای فنی، حرفه ای و مهارتی غیر رسمی ۲۲
- انعقاد تفاهم نامه و هرگونه سند همکاری در زمینه آموزش، پژوهش و سنجش مهارت و صلاحیت حرفه ای با اشخاص حقیقی و حقوقی دولتی و غیردولتی داخلی و خارجی معتبر با رعایت قوانین و مقررات مربوط ۲۳
- سازماندهی و جذب کمکهای فنی، اجرایی و مالی اشخاص حقیقی و حقوقی دولتی و غیردولتی داخلی و بینالمللی به منظور ارتقای سطح کمی و کیفی آموزشهای فنی و حرفه ای و مهارتی در چهارچوب قوانین و مقررات مربوط ۲۴
- برگزاری، حضور و مشارکت فعال در مسابقات آزاد، ملی، منطقه ای و بینالمللی مهارتها ۲۵
- عضویت در سازمانهای منطقه ای و بینالمللی و شرکت در مجامع بینالمللی مرتبط با آموزشهای مهارتی غیر رسمی به عنوان نماینده دولت جمهوری اسلامی ایران ۲۶
- ایجاد بانک اطلاعاتی مهارت آموختگان و رصد اشتغال آنان ظرف شش ماه پس از لازم الاجرا شدن این قانون ۲۷
- تهیه و تنظیم شیوهنامهها و دستورالعملهای مورد نیاز در حوزه وظایف سازمان در چهارچوب قوانین و مقررات مربوط ظرف شش ماه پس از لازم الاجرا شدن این قانون فصل سوم - ساختار سازمان ماده ۵
- ساختار سازمان عبارت است از: ۱
- ستاد مرکزی سازمان که در تهران مستقر است. ۲
- مرکز تربیت مربی فنی و حرفه ای ۳
- ادارات کل آموزش فنی و حرفه ای استانها ۴
- مراکز آموزش فنی و حرفه ای ۵
- مراکز سنجش مهارت و تعیین صلاحیت حرفه ای تبصره
- سازمان مجاز است مراکز آموزش و سنجش مهارت خیّرساز را با رعایت موازین شرعی و مقتضای وقف، وصیت یا عناوین مشابه آن و همچنین مراکز دولتی را بر اساس شاخصهای آموزش فنی و حرفه ای، نیروی انسانی، فضا و تجهیزات و اداری و مالی رتبه بندی و به صورت هیات امنائی اداره و بر آنها نظارت نماید. اعضای هیات امنا که توسط رئیس سازمان، تعیین و منصوب میشوند عبارتند از: ۱- رئیس مرکز ۲- یک نفر از مربیان مرکز ۳- یک نفر از اتاق بازرگانی شهرستان ذی ربط ۴- یک نفر از اتاق اصناف شهرستان ذی ربط ۵ - یک نفر خبره آموزشهای فنی و حرفه ای ۶ - دو نفر از خیّرین (در مراکز خیّرساز) تدوین و تصویب برنامه و بودجه سالانه، نظارت بر هزینه کردها و تصویب صورتهای مالی، تعیین حسابرس و خزانه دار و جذب و قبول کمک اشخاص حقیقی و حقوقی در چهارچوب قوانین و مقررات از وظایف هیات امناء میباشد. تصمیمات هیات امناء بعد از تایید مدیرکل آموزش فنی و حرفه ای استان ذی ربط، لازم الاجراست. ماده ۶
- رئیس سازمان با حکم وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی به عنوان معاون وزیر و رئیس سازمان منصوب میشود و مسئول حسن اجرای کلیه امور سازمان است. ماده ۷
- وظایف و اختیارات رئیس سازمان در چهارچوب اساسنامه به شرح زیر است: ۱
- اداره امور سازمان و نظارت بر حسن انجام امور ۲
- پیشنهاد برنامه و بودجه سالانه سازمان به مراجع ذی صلاح ۳
- انعقاد قرارداد با اشخاص حقیقی و حقوقی ۴
- تدوین و ابلاغ برنامه اجرایی و مالی سازمان و ارائه گزارش عملکرد آن به مراجع ذی صلاح ۵
- نمایندگی سازمان در کلیه مراجع قضائی، اداری، سازمانها و نهادهای ملی و بینالمللی ۶
- انجام کلیه امور استخدامی از جمله عزل و نصب معاونان و مدیران سازمان و ارتقا و آموزش کارکنان با رعایت قوانین و مقررات مربوط ۷
- تعیین و نصب اعضای هیات امنای مراکز آموزش و سنجش مهارت و صلاحیت حرفه ای تبصره
- رئیس سازمان میتواند برخی از اختیارات خود را به هر یک از معاونان و مدیران سازمان تفویض نماید. فصل چهارم - منابع مالی ماده ۸
- منابع مالی سازمان عبارتند از: ۱
- اعتبارات هزینه ای، تملک داراییهای سرمایه ای و ردیفهای خاص در قانون بودجه سالانه کشور ۲
- درآمدهای حاصل از ارائه هرگونه خدمات آموزشی، سنجش مهارت و صلاحیت حرفه ای و فروش محصولات آموزشی و تولیدات کارگاهی پس از گردش خزانهداری کل کشور ۳
- دریافت هدایا و کمکهای اشخاص حقیقی و حقوقی داخلی و خارجی با رعایت قوانین و مقررات کشور ۴
- دریافت هرگونه وام و تسهیلات از بانکها و موسسات مالی و اعتباری معتبر ۵
- معادل یک در هزار مزد کارگران در هر ماه، توسط کارفرمایان، صاحبان صنایع و بنگاههای اقتصادی طبق صورتهای ماهانه ارسالی به سازمان تامین اجتماعی به منظور مهارت آموزی مستمر شاغلین با پیشبینی در بودجه سالانه و پس از گردش خزانه داری کل کشور ۶
- دو درصد (۲%) از منابع حاصل از فروش کالای قاچاق توسط سازمان جمعآوری و فروش اموال تملیکی به استثنای موارد مندرج در تبصره (۱) ماده (۵۳) قانون مبارزه با قاچاق کالا و ارز مصوب ۱۳۹۲/۱۰/۰۳ به منظور مهارت آموزی کارجویان و اقشار آسیب پذیر جامعه با پیشبینی در بودجه سالانه ۷
- نیم در هزار از سود خالص پایان سال مالی آموزشگاههای فنی و حرفه ای آزاد به منظور ترویج و توسعه مهارت آموزی پس از گردش خزانه داری کل کشور ۸
- درآمدهایی که سازمان به موجب قوانین و مقررات، مجاز به وصول و هزینه کرد آن میباشد. تبصره
- کلیه دستگاههای اجرایی مکلفند با همکاری سازمان، نیازهای آموزشی نیروهای انسانی هر یک از طرحهای تملک داراییهای سرمایه ای خود را تعیین و حداکثر نیم در هزار اعتبارات آن طرح را به منظور آموزشهای فنی و حرفه ای و مهارتی نیروی انسانی همان طرح در بودجه سالانه پیش بینی کرده و در قالب توافقنامه ای که بین سازمان و دستگاه مربوطه تنظیم میشود، هزینه نمایند. در صورتی که به تشخیص بالاترین مقام هر دستگاه، همه یا بخشی از نیروی انسانی هر طرح پس از احراز صلاحیت فنی و تخصصی از طریق سازمان و با ارائه مدارک فنی و تخصصی مرتبط، نیاز به آموزش نداشته باشند، مازاد اعتبار مذکور صرف اجرای همان طرح میشود. ماده ۹
- کلیه اسناد و اوراق تعهدآور مالی، با امضای رئیس سازمان یا مقام مجاز معتبر است. فصل پنجم - سایر مقررات ماده ۱۰
- مشاغل اختصاصی تمام وقت سازمان شامل مربی و کارشناسان آموزش و سنجش مهارت و صلاحیت حرفه ای مشمول تبصره (۳) ماده (۶۵) قانون مدیریت خدمات کشوری مصوب ۱۳۸۶/۰۷/۰۸ میباشند. ماده ۱۱
- ساعات کار مربیان تمام وقت سازمان، سی ساعت در هفته شامل بیست و چهار ساعت تدریس و شش ساعت سایر فعالیتهای آموزشی، پژوهشی و اداری میباشد. ماده ۱۲
- سازمان مجاز است بر اساس نیاز، نسبت به جذب و بکارگیری مربی به صورت حق التدریس ساعتی بدون تعهد استخدامی، با تایید سازمان اداری و استخدامی کشور اقدام نماید. ماده ۱۳
- سازمان مجاز است از خدمات کارشناسان و متخصصین شاغل در دستگاههای دولتی و نهادهای عمومی غیر دولتی تا سقف سی و دو ساعت در ماه به عنوان مربی مدعو با موافقت رئیس دستگاه مربوط استفاده نماید. ماده ۱۴
- مراکز آموزش فنی و حرفه ای خیّر ساز و مراکز سنجش مهارت و تعیین صلاحیت حرفه ای خیّرساز که به صورت هیات امنائی اداره میشوند، مشمول امتیاز مالیاتی موضوع ماده (۱۷۲) قانون مالیاتهای مستقیم مصوب ۱۳۶۶/۱۲/۰۳ میباشند. ماده ۱۵
- سازمان مجاز است نسبت به معرفی داوطلبان مهارت آموزیِ فاقد شغل به واحدهای صنعتی، تولیدی و خدماتیِ داوطلب که ظرفیت آموزشی دارند، اقدام نماید. آموزشهای مذکور رایگان میباشد و مهارت آموزی که توام با کار نباشد در طول دوره آموزش مشمول قوانین و مقررات کار و تامین اجتماعی ویژه شاغلین نمیباشد. ماده ۱۶
- جعل گواهینامه مهارت سازمان و استفاده از آن جرم است و مرتکب، به یکی از مجازاتهای تعزیری درجه شش موضوع ماده (۱۹) قانون مجازات اسلامی مصوب ۱۳۹۱/۰۲/۰۱ محکوم میشود. ماده ۱۷
- به منظور ایجاد هماهنگی و پیشبرد اهداف و امور آموزشهای فنی، حرفه ای و مهارتی غیر رسمی در استانها، کارگروه توسعه مهارت با عضویت نهادها، دستگاههای اجرایی و تشکلهای ذی ربط به عنوان کارگروه تخصصی شورای برنامهریزی و توسعه استان به ریاست استاندار یا یکی از معاونان وی تشکیل میشود. دبیر کارگروه توسعه مهارت، مدیرکل آموزش فنی و حرفه ای استان میباشد. ماده ۱۸
- سایر موضوعاتی که در این اساسنامه پیشبینی نشده است، مشمول قوانین و مقررات عمومی کشور میباشد. قانون فوق که رسیدگی به آن مطابق فراز دوم اصل هشتاد و پنجم (۸۵) قانون اساسی در جلسه علنی روز سه شنبه مورخ ۱۴۰۲/۰۳/۲۳ مجلس شورای اسلامی مورد موافقت قرار گرفته است، در جلسه مورخ ۱۴۰۲/۱۰/۱۰ کمیسیون آموزش، تحقیقات و فناوری مشتمل بر هجده ماده و چهار تبصره تصویب و در تاریخ ۱۴۰۲/۱۰/۲۷ به تایید شورای نگهبان رسید. رئیس مجلس شورای اسلامی - محمدباقر قالیباف