اصول حاکم بر بازنگری آیین‌نامه ارتقاء مرتبه اعضای هیات علمی
ماده واحده «تعیین اصول حاکم بر بازنگری آیین‌نامه ارتقاء مرتبه اعضای هیات علمی دانشگاه‌ها و موسسات آموزش عالی پژوهشی و فناوری» که در جلسات ۸۹۴ و ۸۹۵ مورخ ۱۴۰۲/۱۰/۲۶ و ۱۴۰۲/۱۱/۱۰ شورای عالی انقلاب فرهنگی و براساس مصوبه جلسات ۴۵۷ و ۴۵۸ مورخ ۱۴۰۲/۱۱/۰۳ شورای معین شورای عالی انقلاب فرهنگی (بنا به پیشنهاد شورای ستاد راهبری اجرای نقشه جامع علمی کشور)، به تصویب رسیده است، به شرح ذیل برای اجراء ابلاغ می‌شود: ماده واحده
- با استناد به بند ۶ سیاست‌های کلی علم و فناوری ابلاغی مقام معظم رهبری (مدظله العالی)؛ راهبردهای کلان ۵، ۶، ۷، ۸ و ۹ نقشه جامع علمی کشور؛ راهبرد ۴ نظام فرهنگی- تربیتی، راهبرد ۷ نظام پژوهش و فناوری و راهبرد ۹ نظام آموزشی سند دانشگاه اسلامی و بند ۳ ماده واحده «تعیین الزامات اجرایی مربوط به بهبود عوامل موثر بر پیشرفت علمی کشور» (مصوب ۱۳۹۸/۱۱/۰۱ شورای عالی انقلاب فرهنگی)؛ «اصول حاکم بر بازنگری آیین‌نامه ارتقاء مرتبه اعضای هیات علمی دانشگاه‌ها و موسسات آموزش عالی پژوهشی و فناوری» به شرح بندهای ذیل تعیین می‌گردد: الف) تنوع بخشی به مسیرهای ارتقاء مرتبه: تاکید بر امکان ارتقاء اعضای هیات علمی از مسیرهای آموزش محور، پژوهش محور و آموزش - پژوهش محور؛ تبصره ۱
- کسب حداقل امتیازهای لازم آموزشی و پژوهشی در هر یک از مسیرهای مذکور الزامی است. تبصره ۲
- دستیابی به دستاوردهای موثر، ماندگار، تحول آفرین، اقتدارآفرین و انجام پژوهش‌ها و فعالیت‌های نیاز محور، تقاضامحور و حل کننده مسائل کشور؛ محور اصلی آیین‌نامه ارتقاء در مسیرهای فوق الذکر می‌باشد و از ضریب بالاتری برخوردار بوده و دارای امتیاز ویژه هستند. تبصره ۳
- ارتقاء مرتبه اعضای هیات علمی موسسات پژوهشی وابسته به سایر دستگاه‌های اجرایی؛ صرفاً از مسیر دستاوردهای ماندگار و پژوهش‌های نیازمحور، تقاضامحور یا حل مساله امکان پذیر است. ب) متناسب سازی شیوه ارتقاء با ماهیت گروه‌های علمی: تاکید بر تفکیک جداول حداقل امتیازهای آموزشی- تربیتی و پژوهشی لازم برای ارتقاء در گروه‌های علوم پایه، علوم انسانی، علوم اجتماعی و رفتاری، فنی- مهندسی، کشاورزی و منابع طبیعی، هنر، معارف اسلامی، دامپزشکی و رشته‌های بالینی علوم پزشکی؛ ج) متناسب سازی شیوه ارتقاء با ماموریت دانشگاه‌ها و موسسات: تاکید بر امکان برقراری ضوابط و مقررات خاص و متناسب با هر یک از مسیرهای ارتقاء به تفکیک گروه‌های مختلف علمی و ماموریت‌های محوله در چارچوب اصول این ماده واحده؛ د) متناسب سازی شیوه ارتقاء با زیرنظام‌های آموزش عالی: تاکید بر جایگزینی بخشی از امتیازات الزامی پژوهشی و فناوری برای دانشگاه‌ها یا واحدهای آموزش عالی با ماموریت خاص آموزشی - تربیتی (از قبیل: دانشگاه فرهنگیان، تربیت دبیری شهید رجایی، فنی- حرفه ای و علمی کاربردی) با فعالیت‌های آموزشی - تربیتی، نوآوری‌های فنی حرفه ای و مهارتی و دانش پژوهی آموزشی؛ ه -) توجه ویژه به شان و نقش آموزشی - تربیتی و فرهنگی اعضای هیات علمی: تاکید بر اصلاح شیوه‌های ارزیابی فعالیت‌ها با تمرکز بر خروجی‌ها، پیامدها و آثار؛ برخورداری از حسن شهرت علمی، اخلاقی و حرفه ای؛ پایبندی به قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران و ارزش‌های اسلامی و انقلابی؛ نقش آفرینی موثر در ابعاد تربیتی با اهتمام به رفع چالش‌های فکری، اعتقادی، فرهنگی و اخلاقی دانشگاهیان؛ و درج فعالیت‌های متناسب با شاگردپروری، مسئولیت پذیری نسبت به دانشجویان و جامعه، امیدآفرینی، اخلاق حرفه ای و دانش پژوهی آموزشی؛ و) تقویت جریان ملی دانش و نقش جوامع علمی و نظامات ارزیابی داخلی: تاکید بر تقویت مرجعیت زبان فارسی؛ حمایت از انتشار دستاوردهای پژوهشی در مجلات ملی بین‌المللی؛ تقویت نظام استناددهی ملی؛ حمایت از پایگاه‌های استنادی معتبر بین‌المللی بومی؛ ارائه ارزیابی محرمانه صاحب نظران از آثار و دستاوردهای اصلی منتخب متقاضی به هیات ممیزه موسسه؛ بررسی دستاوردهای ماندگار (موضوع تبصره ۲) در کمیته‌های فرادانشگاهی به منظور امکان پیشنهاد جایگزینی امتیازهای حاصل از این دستاوردها با ضوابط و مقررات خاص موسسه؛ ز) ضرورت اثبات و استمرار شایستگی و صلاحیت علمی و کیفیت و اثربخشی فعالیت‌های عضو هیات علمی: تاکید بر الزام به ارائه دستاوردهای برجسته و اثربخش آموزشی - تربیتی، فرهنگی، پژوهشی، فناورانه، هنری به شیوه‌های مختلف از جمله در قالب سخنرانی عمومی با حضور کمیته هم تا برای ارتقاء به مرتبه استادی؛ ارزش گذاری به رهبری گروهی؛ گذار از ارتقاء مبتنی بر فعالیت‌های پژوهشی دانشجویان تحصیلات تکمیلی به ارتقاء مبتنی بر آثار و فعالیت‌های مبتنی بر برنامه پژوهشی هدفمند و جهت دار عضو هیات علمی؛ گسترش شبکه‌های علمی ملی و بین‌المللی با اولویت جهان اسلام و توجه ویژه به دستاوردها و فعالیت‌های مشترک علمی- آموزشی (بین رشته ای، بین موسسه ای، مشترک با صنعت و جامعه، بین‌المللی و سایر فعالیت‌های مشترک)؛ تعیین حداقل مدت ماندگاری در مرتبه قبلی برای ارتقاء به مراتب دانشیاری و استادی به ترتیب معادل ۴ و ۷ سال با در نظر گرفتن استثناء برای عضو هیات علمی دارای دستاوردهای شاخص برای ارتقاء به مرتبه استادی؛ ح) توجه ویژه به نقش اعضای هیات علمی در تقویت دیپلماسی فعال و الهام بخش علمی - آموزشی - تربیتی در راستای مرجعیت علمی. ط) توجه ویژه به خدمات، پاسخگویی و مسئولیت‌های اجتماعی عضو هیات علمی: تاکید بر اثرگذاری اجتماعی فعالیت‌های عضو هیات علمی در حل مسائل جامعه و جهان اسلام؛ تقویت فعالیت‌های داوطلبانه و جهادی؛ نقش آفرینی موثر در ارتقاء سازمانی موسسه و پیشرفت کشور متناسب با هدف متعالی استقرار مولفه‌های تمدن نوین اسلامی؛ ی) توجه ویژه به اثربخشی علوم انسانی، اجتماعی و هنر مبتنی بر ساحت‌های تحول علوم انسانی با رویکرد اسلامی، تقویت خردورزی، روحیه نقد علمی و نظریه پردازی و تولید علم نافع با تاکید بر همکاری حوزه و دانشگاه؛ ک) متناسب سازی شیوه ارتقاء با رعایت اصل خانواده محوری، اقتضائات نقش‌های خانوادگی اعضای هیات علمی و توجه به عدالت جنسیتی. تبصره ۱
- «آیین‌نامه ارتقاء مرتبه اعضای هیات علمی دانشگاه‌ها و موسسات آموزش عالی پژوهشی و فناوری»، آیین‌نامه ای واحد و مشتمل بر سه فصل اختصاصی مستقل؛ -
- ۱- حوزه علوم انسانی، علوم اجتماعی و هنر
- ۲- حوزه علوم پزشکی و
- ۳- حوزه سایر علوم (علوم پایه، فنی- مهندسی، کشاورزی و منابع طبیعی، دامپزشکی و...) و یک فصل مشترک خواهد بود. وزارتین علوم، تحقیقات و فناوری و بهداشت، درمان و آموزش پزشکی موظفند در تعامل با فرهنگستان‌ها و با بهره گیری از نظرات صاحبه نظران و نخبگان، با حضور نمایندگان ستاد خانواده و زنان دبیرخانه شورای عالی انقلاب فرهنگی و معاونت رئیس جمهور در امور زنان و خانواده، ظرف مدت حداکثر ۲ماه از تاریخ ابلاغ این ماده واحده؛ آیین‌نامه ارتقاء جاری را (مصوب جلسه ۷۷۶ مورخ ۱۳۹۴/۱۲/۱۸ شورای عالی انقلاب فرهنگی) بر اساس اصول مندرج در ماده واحده فوق الذکر، بازنگری و جهت تصویب در شورای عالی انقلاب فرهنگی به ستاد راهبری اجرای نقشه جامع علمی کشور ارائه نمایند. تبصره ۲
- فصل مستقل مربوط به حوزه علوم انسانی، علوم اجتماعی و هنر توسط شورای تحول و ارتقاء علوم انسانی جهت درج در متن پیش نویس بازنگری شده آیین‌نامه ارتقاء، پیشنهاد می‌شود». سید ابراهیم رئیسی رئیس جمهور و رئیس شورای عالی انقلاب فرهنگی