اصلاح آیین نامه نحوه رسیدگی به تخلفات و اخذ جرائم رانندگی
هیات وزیران در جلسه مورخ ۱۳۵۴/۷/۵ در اجرای ماده ۱۶ قانون نحوه رسیدگی به تخلفات و اخذ جرائم رانندگی مصوب ۳۰ خردادماه ۱۳۵۰ آیین‌نامه اجرایی قانون مزبور را به شرح زیر اصلاح نمودند: ۱
- به ماده ۲ تبصره زیر اضافه میشود: تبصره - در شهر تهران جرائم مربوط به تخلف از مقررات راهنمائی و رانندگی طبق جدولهای (الف - ب - ج - د - ه- - و - ز) ضمیمه میباشد. ۲
- به ماده ۳ تبصره زیر اضافه میگردد: تبصره - در شهر تهران قبض رسیدی که در قبال وصول جرائم رانندگی داده میشود طبق نمونه ای خواهد بود که از طرف شهرداری پایتخت تهیه و در اختیار اداره راهنمائی و رانندگی تهران گذارده میشود. ۳
- به ماده ۷ تبصره زیر اضافه میشود: تبصره - در شهر تهران شماره حساب در بانک ملی ایران برای دریافت جرائم نقدی توسط شهرداری پایتخت افتتاح و به اطلاع عامه خواهد رسید. ۴
- به ماده ۸ تبصره زیر اضافه میگردد: تبصره - در شهر تهران راننده متخلف میتواند جز در مورد تخلفات مندرج در جدول نمرات منفی تخلفات که باید برای پرداخت جریمه شخصاً و با در دست داشتن گواهینامه رانندگی بیکی از شعب اجراییات اداره راهنمائی و رانندگی مراجعه کند به وسیله شخص دیگری جریمه خود را به حساب بانکی پرداخت کند. ۵
- به ماده ۱۴ تبصره زیر اضافه میشود: تبصره - در شهر تهران اداره راهنمائی و رانندگی میتواند گواهینامه رانندگانی را که ظرف مدت یک سال دارای ده نمره منفی باشند برای مدت یکماه ضبط نماید. ۶
- ماده ۱۶ به شرح زیر اضافه میگردد: ماده ۱۶- کلیه اختیاراتی که در آیین‌نامه اجرایی قانون نحوه رسیدگی به تخلفات و اخذ جرائم رانندگی به شهربانی کشور داده شده است در تهران به شهرداری پایتخت واگذار میشود. ۷
- ماده ۱۷ به شرح زیر اضافه میشود: ماده ۱۷- هر کس با باز کردن قفل مخصوص وسایل نقلیه‌ای که از طرف اداره راهنمائی و رانندگی متوقف شده است برانندگی با آن اقدام کند و یا محل آن را تغییر دهد به پنج هزار ریال جزای نقدی محکوم میشود. جرائم دویست ریالی جدول الف ۱ - عبور عابر پیاده از محلهای غیر مجاز سواره رو و همچنین از طول خیابانهائیکه دارای پیاده رو است. ۲ - دست گرفتن دوچرخه سوار به وسیله نقلیه در حال حرکت. ۳ - آویزان شدن از وسیله نقلیه در حال حرکت. ۴ - سوار کردن مسافر روی بار. ۵ - یدک کشی یا حمل بار به وسیله دوچرخه و دوچرخه موتوردار. ۶ - سوار کردن هر نفر مسافر یا سرنشین اضافی. ۷ - عبور وسائل نقلیه کندرو در محلهای ممنوع. ۸ - به کار انداختن چرخهای بلبرینگی. ۹ - هر کس بهر وسیله عبور و مرور را مختل نماید. ۱۰ - حمل باری که موجب ناراحتی مسافرین گردد. ۱۱ - دو ترکه سواری با دوچرخه پائی. ۱۲ - حرکت دادن یا رها نمودن دامها و پرندگان در معابر. ۱۳ - عدم توجه باخطار و تذکر پلیس راهنمائی. ۱۴ - نشاندن مسافر در طرف راست و چپ راننده اتوبوس. ۱۵ - روشن نکردن چراغ در موقع لزوم. ۱۶ - باز کردن در وسیله نقلیه بدون رعایت احتیاط از طرف سرنشین یا راننده در حال حرکت و حین توقف. ۱۷ - سوار شدن به وسیله نقلیه و پیاده شدن از آن در حال حرکت (در اتوبوس‌ها کمک راننده و در سایر وسائل نقلیه مرتکب مقصر است). ۱۸ - حمل اشیاء کثیف و آلوده و حیوانات با وسیله نقلیه عمومی که اختصاص باینکار داده نشده باشد. ۱۹ - حمل بار و اشیاء طویل به وسیله موتور سیکلت. ۲۰ - هرگونه دخالتی که اجرای مقررات راهنمائی را تغییر داده و یا خنثی و یا مختل سازد. ۲۱ - راندن وسائط غیر موتوری در پیاده رو. ۲۲ - سوار کردن سر نشین یا مسافر در سمت چپ یا راست راننده در وسایل نقلیه موتوری که فرمان آنها به ترتیب در سمت چپ یا راست قرار دارد. ۲۳ - حمل اشیاء به نحویکه قسمتی از آن از عرض وسیله نقلیه خارج شود. ۲۴ - راندن دوچرخه موتوردار در پیاده روها. ۲۵ - راندن موتور سیکلت و دوچرخه موتوردار و دوچرخه پائی در حال رها کردن فرمان. ۲۶ - نداشتن تجهیزات ایمنی از قبیل زنگ یا ترمز یا چراغ جلو یا چراغ عقب دوچرخه پائی و دوچرخه موتوردار. ۲۷ - سوار کردن اطفال کمتر از ۵ سال بدون مراقب یا وسائل حفاظتی در صندلی جلو اتومبیل. ۲۸ - راندن موتور سیکلت و دوچرخه و دوچرخه موتوردار در مواقع لغزنده بودن جاده و خیابان. ۲۹ - دو ترکه سواری با موتور سیکلت یا دوچرخه. ۳۰ - سوار کردن مسافر با داشتن مسافر قبلی. ۳۱ - بازگذاشتن در وسیله نقلیه در سمت سواره رو. جرائم پانصد ریالی جدول ب ۱ - قصور در به کار بردن وسائل اخباری از قبیل مثلث شبرنگ و چراغ چشمک زن باطری دار در جلو و عقب وسیله نقلیه متوقف در روی جاده. ۲ - نداشتن شماره جلو. ۳ - عدم رعایت فاصله قبل و بعد از سبقت در صورتی که منجر به تصادف گردد. ۴ - یدک کشی وسیله نقلیه بر خلاف مقررات و بدون رعایت احتیاط. ۵ - حمل مسافر روی بار. ۶ - عدم رعایت مقررات حمل بار مندرج در آیین‌نامه راهنمائی و رانندگی. ۷ - راندن موتور سیکلت در پیاده رو. ۸ - استفاده از وسائل اخباری مخصوص وسائل نقلیه امدادی از قبیل چراغ گردان - آژیر و نظایر آن. ۹ - حرکت به موازات هم در معابری که عرض آنها گنجایش بیش از دو اتومبیل را ندارد و حرکت طولانی اتومبیل بموازات اتومبیل دیگری که در سمت راست آن حرکت میکند. ۱۰ - خروج تاکسی از محدوده تعیین شده بدون اجازه راهنمائی و رانندگی. ۱۱ - نداشتن دفترچه کنترل ساعت وسائل نقلیه مسافربری در جاده‌ها. ۱۲ - توقف در محل ممنوع. ۱۳ - راه ندادن به وسیله نقلیه پشت سر برای سبقت مجاز. ۱۴ - استفاده از نورافکن وسائل نقلیه در معابر. ۱۵ - پارک کردن تاکسی بدون حضور راننده در ایستگاه‌های تاکسی. ۱۶ - خروج اتوبوس و تاکسی ویژه خطوط از مسیر تعیین شده بدون اجازه اداره راهنمائی و رانندگی. ۱۷ - نداشتن آج در سطح اتکاء لاستیک چرخ و همچنین استفاده از لاستیکهای فرسوده و غیرقابل اطمینان. ۱۸ - گردش به چپ یا براست به طرز غلط. ۱۹ - سوار کردن مسافر یا سر نشین داخل یا روی صندوق عقب و همچنین روی بدنه جلو و باربند وسیله نقلیه در حال حرکت. ۲۰ - حرکت نکردن در داخل حد فاصل دو خط در معابر خط کشی شده. ۲۱ - توقف در جهت مخالف حرکت وسائل نقلیه. ۲۲ - حمل مسافر در شهر به وسیله اتومبیلهای کرایه غیرمجاز. ۲۳ - عبور یا توقف در مناطق و معابری که از طرف راهنمائی در ساعات معین ممنوع اعلام میشود. ۲۴ - باز گذاشتن در صندوق عقب وسیله نقلیه در حال حرکت یا نصب پرده یا کرکره و یا هر چیز دیگری که مانع دید عقب وسیله نقلیه شود. ۲۵ - تغییر خط حرکت در معابر خط کشی شده بدون دادن علامت. ۲۶ - الصاق آگهی و عکس به بدنه خارجی وسایل بدون اجازه اداره راهنمائی و رانندگی. ۲۷ - پخش صدا از بلندگوی منصوب بوسائل نقلیه بدون اجازه اداره راهنمائی و رانندگی. ۲۸ - الصاق هر نوع آگهی و عکس داخل وسائط نقلیه همگانی بدون اجازه اداره راهنمائی و رانندگی. ۲۹ - همراه نداشتن گواهینامه. ۳۰ - هر نوع توقف که منجر به سد معبر گردد. ۳۱ - استفاده از لاستیک میخ دار در فصول و مواقع غیرمجاز. ۳۲ - نداشتن شماره عقب و یا خوانا نبودن آن. ۳۳ - عدم توجه به فرمان یا پرچم مراقبین عبور و مرور محصلین مدارس. ۳۴ - حرکت کمتر از سرعت مقرر در معابریکه حداقل سرعت برای آن تعیین شده در صورت نبودن مانع به نحویکه موجب کندی عبور و مرور شود. ۳۵ - استفاده غلط از چراغ راهنمائی. ۳۶ - استنکاف راننده وسیله نقلیه همگانی از قبول مسافر یا نرساندن مسافر بمقصد. جرائم یکهزار ریالی جدول ج ۱ - نداشتن کارت رانندگی مخصوص تاکسی. ۲ - توقف اتوبوس خارج از ایستگاه تعیین شده. ۳ - استفاده نکردن از عینک در حین رانندگی برای کسانی که در گواهینامه آنان ضرورت رانندگی با عینک درج شده است. ۴ - تجاوز بسطح گذرگاه عابر پیاده در سواره رو. ۵ - گردش به چپ و یا براست در محل ممنوع. ۶ - حمل مواد محترقه با وسائل نقلیه غیرمجاز. ۷ - توقف وسائل نقلیه در سطح اسفالت جاده‌ها و محل هائیکه شانه خاکی وجود دارد. ۸ - توقف وسایل نقلیه باربری سنگین (۵ تن به بالا) واتوبوسهای خارج شهری در خیابانها و در ساعات غیرمجاز. ۹ - تعویض پلاک وسیله نقلیه که از طرف اداره راهنمائی و رانندگی داده شده است. ۱۰ - حمل مسافر با وسیله نقلیه ای که برای حمل بار اختصاص داده شده است. ۱۱ - شستشوی وسیله نقلیه در خیابانها. ۱۲ - عبور کامیونهای سنگین و اتوبوسهای خارج شهری در ساعات غیرمجاز در شهر. ۱۳ - توقف در سر پیچ و روی پل و داخل تونل. ۱۴ - تصادف ناشی از عدم رعایت فاصله مناسب باوسیله نقلیه جلو یا عدم توجه بجلو. ۱۵ - پارک کردن در ایستگاه بارگیری و تخلیه بار. ۱۶ - حمل کود - زباله مصالح ساختمانی و امثال آن بدون حفاظت لازم. ۱۷ - بوق زدن غیرضروری و مکرر. ۱۸ - رانندگی با وسیله نقلیه ای که به علت نقص فنی دود میکند. ۱۹ - حرکت با نور بالا در مواردی که باید از نور پائین استفاده شود. ۲۰ - نداشتن برگ معاینه وسیله نقلیه. ۲۱ - توقف در داخل و یا حریم تقاطعها و راه‌آهن در فاصله کمتر از ۱۵ متر. ۲۲ - توقف در محل (ایستادن ممنوع). ۲۳ - توقف سایر وسائط نقلیه در ایستگاه اتوبوس و تاکسی. ۲۴ - حرکت با دنده عقب در مواقع غیرضروری. ۲۵ - توقف وسائل نقلیه در گذرگاه عابر پیاده در سواره رو. ۲۶ - عدم رعایت سمت‌های تعیین شده برای حرکت در مجاورت تقاطعها. ۲۷ - قصور در دادن علائم با دست یا چراغ راهنما در گردش بچپ و یا براست یا هنگام توقف. ۲۸ - صدای ناهنجار لوله اگزوست ویالنت ترمز و نداشتن چراغ عقب و راهنما و همچنین چراغ جلو در شب. ۲۹ - عبور از خطوط مخصوص اتوبوسرانی در خیابانهای یکطرفه و یا دو طرفه. ۳۰ - نداشتن وسائل ایمنی مناسب با فصل از قبیل زنجیر چرخ و یا لاستیک یخ شکن و دو عدد برف پاک کن. ۳۱ - حرکت با استفاده از شماره موقت پس از ده روز از تاریخ ورود به کشور. ۳۲ - حرکت با پلاک غیرمجاز. ۳۳ - عدم رعایت حق تقدم. ۳۴ - حمل مسافر با وسیله نقلیه شخصی. ۳۵ - حمل تیرآهن و امثال آن بدون رعایت شرایط ایمنی. ۳۶ - همراه نداشتن کارت مشخصات وسیله نقلیه. جرائم دوهزار ریالی جدول د ۱ - رعایت نکردن تقدم عبور عابر از طرف راننده در گذرگاه عابر پیاده. ۲ - استفاده از انواع بوق شیپوری. ۳ - نداشتن برگ بیمه شخص ثالث. ۴ - حرکت به طور مارپیچی. ۵ - ریختن نخاله و فضولات در خارج از محلهای تعیین شده. ۶ - عدم توجه بتابلوی ایست یا چراغ قرمز چشمک زن. ۷ - عدم اعلام نشانی محل سکونت جدید مالک وسیله نقلیه ظرف سی روز از تاریخ تغییر محل سکونت به اداره راهنمائی و رانندگی به وسیله ای که از طرف این اداره تعیین میشود. ۸ - رانندگی با اتومبیل فاقد پلاک. ۹ - خودداری از کنار بردن وسیله نقلیه قابل حرکت که به علت تصادف یا نقص فنی در وسط سواره رو متوقف شده است. جرائم سه هزار ریالی جدول ه- ۱ - عدم توجه بفرمان پلیس راهنما در تقاطعها. ۲ - توقف دوبله. ۳ - دور زدن در محل ممنوع. جرائم چهارهزار ریالی جدول و ۱ - تجاوز به سمت چپ از محور یا خط وسط خیابان. جرائم پنجهزار ریالی جدول ز ۱ - سرعت غیر مجاز. ۲ - سبقت غیرمجاز. ۳ - عبور از چراغ قرمز راهنمائی. ۴ - عبور از محل ممنوع. ۵ - عبور از پیاده رو یا توقف در پیاده رو. وزیر مشاور و معاون اجرایی نخست وزیر - هادی هدایتی