آیین‌نامه هماهنگی پیشگیری و مدیریت پدیده گرد و غبار

هیات وزیران در جلسه ۱۴۰۰/۳/۹ به پیشنهاد شماره ۱۴۸۶۴ /۱۰۰ /۹۹ مورخ ۱۳۹۹/۴/۳۰ سازمان حفاظت محیط زیست و به استناد اصل یکصد و سی و هشتم قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران، آیین‌نامه هماهنگی پیشگیری و مدیریت پدیده گرد و غبار را به شرح زیر تصویب کرد: ماده ۱

به منظور سیاست گذاری، تعیین راهبردها، هم افزایی و هماهنگی میان دستگاه‌های اجرایی برای انجام اقدامات لازم در سطح ملی و منطقه ای و همچنین نظارت بر اقدامات اجرایی دستگاه‌ها به منظور کاهش آثار و پیامد‌های ناشی از وقوع پدیده گرد و غبار، ستاد ملی سیاست گذاری و هماهنگی مدیریت پدیده گرد و غبار، که از این پس در این آیین‌نامه به اختصار ستاد ملی نامیده می‌شود، تشکیل می‌شود. ریاست ستاد مذکور بر عهده رئیس سازمان حفاظت محیط زیست می‌باشد و معاونین مرتبط معاونت علمی و فناوری رئیس جمهور، سازمان انرژی اتمی ایران، سازمان برنامه و بودجه کشور و وزارتخانه‌های ارتباطات و فناوری اطلاعات، امور خارجه، بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، جهاد کشاورزی، دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح، راه و شهرسازی، صنعت، معدن و تجارت، کشور، نفت، نیرو و سازمان صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران در آن عضویت دارند. مصوبات ستاد ملی در چهارچوب قوانین مربوط با نظر اکثریت اعضا معتبر است و توسط رئیس ستاد ابلاغ می‌شود. ماده ۲
دبیرخانه ستاد ملی، که از این پس در این آیین‌نامه به اختصار دبیرخانه نامیده می‌شود، در سازمان حفاظت محیط زیست مستقر و دبیر ستاد ملی توسط رئیس سازمان حفاظت محیط زیست تعیین می‌شود. ماده ۳
کارگروه تخصصی ملی به ریاست دبیر ستاد ملی و متشکل از نمایندگان ثابت و معرفی شده دستگاه‌های عضو (حداقل در سطح مدیران کل)، با هدف پشتیبانی فنی از تصمیم گیری‌های ستاد ملی و بررسی و ارایه پیشنهاد در خصوص موضوعات زیر تشکیل می‌شود: ۱- سیاست‌های پیشگیری، مدیریت، مقابله و سازگاری با پدیده گرد و غبار. ۲- برنامه‌های کوتاه مدت، میان مدت و بلندمدت اجرایی دستگاه‌های ذی ربط. ۳- اقدامات اجرایی مرتبط بر اساس شرایط بوم شناختی (اکولوژیکی)، سرزمینی، اجتماعی و اقتصادی کانون‌های غبارخیز کشور. ۴- سرمایه‌گذاری بخش غیردولتی، بهره گیری از فناوری‌های نوین و تقویت کمک نوآورها (استارت آپ). ۵- طرح‌های الگویی اقتصادی - بوم شناختی (اکولوژیکی) بزرگ مقیاس در مناطق غبارخیز با مشارکت بخش‌های غیردولتی. ۶- موارد ارجاعی از سوی ستاد ملی. ۷- دستورالعمل‌های اجرایی مرتبط با آیین‌نامه. ۸- پژوهش‌ها و مطالعات مورد نیاز. ۹- آموزش، اطلاع رسانی و جلب مشارکت‌های مردمی. تبصره
کارگروه تخصصی ملی می‌تواند برای انجام وظایف محوله خود نسبت به تشکیل گروه‌های کاری مرتبط اقدام نماید. ماده ۴
کارگروه زیربنایی، توسعه روستایی، عشایری، شهری و آمایش سرزمین و محیط زیست شورای برنامه‌ریزی و توسعه استان، مسئولیت هماهنگی دستگاه‌های عضو و پیگیری اقدامات و اجرای موثر مصوبات ستاد ملی در سطح استان را بر عهده خواهد داشت. کارگروه مذکور علاوه بر وظایف موضوع ماده (۸) تصویب‌نامه شماره ۲۹۰۱۸ /ت ۵۴۴۸۷ ها مورخ ۱۳۹۸/۳/۱۲، امور زیر را نیز بر عهده دارد: ۱- بررسی و ارایه راهکارهای تعدیل و مقابله با پدیده خشکسالی، فرسایش خاک، بیابان زایی و گرد و غبار. ۲- نظارت و پایش مستمر روند گسترش یا کاهش وسعت کانون‌های غبارخیز و ارایه گزارش‌های مربوط از جمله به دبیرخانه ستاد ملی. ۳- مدیریت شرایط اضطرار وقوع پدیده گرد و غبار و سایر آلودگی‌های محیطی. ۴- ارایه گزارش مربوط به تامین نیاز آبی تالاب‌های غبارخیز استان. ۵- نظارت بر آموزش و اطلاع رسانی عمومی در خصوص آلودگی‌های محیطی و گرد وغبار. ۶- نظارت بر حسن اجرای اقدامات اجرایی دستگاه‌های عضو ستاد ملی در سطح استان و ارایه گزارش به دبیرخانه ستاد مزبور. ماده ۵
وزارت راه و شهرسازی (سازمان هواشناسی کشور) موظف است سامانه هشدار و پیش آگاهی وقوع پدیده گرد و غبار را با همکاری سازمان حفاظت محیط زیست و وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات ظرف یک سال از تاریخ ابلاغ این آیین‌نامه راه اندازی نماید و داده‌ها و اطلاعات تولیدی آن را در اختیار دستگاه‌های عضو و دبیرخانه ستاد ملی قرار دهد و گزارش وضعیت پیشرفت اقدامات مربوط را هر شش ماه یکبار به دبیرخانه ارسال نماید. دستگاه‌های عضو ستاد ملی موظفند ظرف سه ماه از تاریخ ابلاغ این آیین‌نامه، امکان دسترسی برخط به داده‌ها و اطلاعات مرتبط را برای سازمان هواشناسی کشور فراهم نمایند. ماده ۶
وزارت جهاد کشاورزی موظف است برنامه اجرایی حفاظت و بهره‌برداری پایدار از اراضی کشاورزی با منشا گرد و غبار (غبارخیز) با رویکرد کشاورزی حفاظتی و به تفکیک نوع اقدام پیشگیرانه، مقابله ای و سازگارکننده با پدیده گرد و غبار را در چهارچوب قوانین و مقررات و اعتبارات مصوب مربوط جهت تایید به ستاد ملی ارایه و گزارش وضعیت پیشرفت اقدامات مصوب را هر شش ماه یکبار به دبیرخانه ارسال نماید. ماده ۷
وزارت جهاد کشاورزی (سازمان جنگل‌ها، مراتع و آبخیزداری کشور) موظف است در اجرای مواد (۲۴) و (۲۷) قانون هوای پاک - مصوب ۱۳۹۶ - بر اساس وضعیت کانون‌های گرد و غبار داخلی کشور یا با بهره گیری از مشارکت مردم، برنامه اقدامات پیشگیرانه، مدیریتی، مقابله ای و سازگارکننده با پدیده گرد و غبار را در چهارچوب قوانین و مقررات و اعتبارات مصوب مربوط جهت تایید به ستاد ملی ارایه نموده و گزارش وضعیت پیشرفت اقدامات مصوب را هر شش ماه یکبار به دبیرخانه ارسال نماید. ماده ۸
سازمان حفاظت محیط زیست موظف است با همکاری وزارتخانه‌های کشور، راه و شهرسازی (سازمان هواشناسی کشور)، بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و نیرو ظرف شش ماه از تاریخ ابلاغ این آیین‌نامه، نسبت به تدوین شیوه‌نامه اجرایی مدیریت شرایط اضطرار وقوع پدیده گرد و غبار اقدام و نتیجه را جهت بررسی و تصویب به ستاد ملی ارایه نماید. این شیوه‌نامه ملاک عمل کارگروه زیربنایی، توسعه روستایی، عشایری، شهری، آمایش سرزمین و محیط زیست شورای برنامه‌ریزی و توسعه استان جهت هماهنگی مدیریت شرایط اضطرار وقوع پدیده گردوغبار بوده و در عین برخورداری از وحدت رویه، باید نسبت به شرایط محلی استان‌های مختلف انعطاف پذیر باشد. ماده ۹
سازمان حفاظت محیط زیست موظف است در اجرای ماده (۱۲) قانون هوای پاک - مصوب ۱۳۹۶- و تبصره ماده (۳) قانون حفاظت از خاک - مصوب ۱۳۹۸- ظرف یک سال از تاریخ ابلاغ این آیین‌نامه، شیوه‌نامه ملاحظات محیط زیستی توسعه و بهره‌برداری از معادن کشور از حیث میزان آلایندگی و حساسیت مناطق نسبت به پدیده گرد و غبار را با همکاری وزارت صنعت، معدن و تجارت (سازمان زمین شناسی کشور) تدوین و جهت بررسی و تصویب به ستاد ملی ارایه نماید. ماده ۱۰
سازمان حفاظت محیط زیست موظف است بر اساس وضعیت کانون‌های گرد و غبار کشور که در مناطق تحت مدیریت این سازمان قرار دارند، برنامه اقدامات پیشگیرانه، مدیریتی، مقابله ای و سازگارکننده با پدیده گرد و غبار جهت مدیریت، حفاظت و بهره‌برداری پایدار از مناطق یاد شده را در چهارچوب قوانین و مقررات و اعتبارات مصوب مربوط جهت تایید به ستاد ملی ارایه نموده و گزارش وضعیت پیشرفت اقدامات مصوب را هر شش ماه یکبار به دبیرخانه ارسال نماید. ماده ۱۱
سازمان حفاظت محیط زیست در اجرای ماده (۲) قانون حفاظت، احیاء و مدیریت تالاب‌های کشور - مصوب ۱۳۹۶ - و ماده (۲۵) قانون هوای پاک موظف است ضمن اولویت بندی تالاب‌های با منشا گرد و غبار بر اساس میزان حساسیت آنها به وقوع این پدیده و تعیین نیاز آبی آن‌ها تحت شرایط مختلف ترسالی، عادی و خشکسالی با همکاری وزارت نیرو، نسبت به پایش تامین نیاز آبی این تالاب‌ها در چهارچوب ماده (۴) آیین‌نامه جلوگیری از تخریب و آلودگی غیرقابل جبران تالاب‌ها موضوع تصویب‌نامه شماره ۱۵۷۴۰۸ /ت۵۵۰۹۶ ه- مورخ ۱۳۹۷/۱۱/۲۷ و اصلاح بعدی آن با بهره گیری از ظرفیت کارگروه ماده (۴) این آیین‌نامه اقدام نماید. ماده ۱۲
سازمان حفاظت محیط زیست موظف است با هماهنگی و همکاری وزارت امور خارجه و سایر دستگاه‌های اجرایی مرتبط و با بررسی کارشناسی وضعیت کانون‌های خارجی فعلی و بالقوه تاثیرگذار بر کشور، نسبت به تهیه مستندات فنی در خصوص نوع و میزان تاثیرگذاری کانون‌های یادشده، اثرات مستقیم و غیرمستقیم ناشی از این کانون‌ها و راهکارهای پیشنهادی جهت همکاری در پایش، پیش هشدار، پیشگیری و یا مقابله با آنها اقدام نماید. همچنین سازمان یادشده موظف است برنامه اقدامات پیشنهادی حاصل از بررسی‌های یاد شده را در چهارچوب قوانین و مقررات و اعتبارات مصوب مربوط برای تعیین سیاست‌ها و پیگیری‌های مقتضی به ستاد ملی ارایه نموده و گزارش وضعیت پیشرفت اقدامات مصوب را هر شش ماه یکبار به دبیرخانه ارسال نماید. ماده ۱۳
وزارت نیرو موظف است با اعمال مصوبات کارگروه ملی سازگاری با کم آبی موضوع تصویب‌نامه شماره ۱۵۸۹۶۹ /ت۵۵۰۹۲ ه- مورخ ۱۳۹۶/۱۲/۱۲، اقدامات و طرح‌های توسعه منابع آب خود را به گونه ای برنامه‌ریزی نماید که از توسعه و تشدید وضعیت کانون‌های تولید گرد و غبار کشور جلوگیری به عمل آید. ماده ۱۴
وزارت نیرو موظف است با هماهنگی و همکاری وزارت امور خارجه، سازمان حفاظت محیط زیست و سایر دستگاه‌های اجرایی ذی ربط، گزارش وضعیت طرح‌های توسعه منابع آب کشورهای همسایه از جهت میزان تاثیرگذاری این طرح‌ها بر کانون‌های خارجی و داخلی فعلی و بالقوه اثرگذار بر کشور را ظرف یک سال از تاریخ ابلاغ این آیین‌نامه تهیه و جهت تعیین سیاست‌ها و پیگیری‌های مقتضی به ستاد ملی ارایه نماید و بر این اساس دستگاه‌های مسئول گزارش وضعیت پیشرفت اقدامات مصوب ستاد ملی را هر شش ماه یکبار به دبیرخانه ارسال کنند. ماده ۱۵
وزارت نیرو موظف است ضمن تشریح آخرین وضعیت ارتقا و نوسازی شبکه انتقال و توزیع برق کشور در برابر اثرات پدیده گرد و غبار، برنامه اقدامات پیش رو برای اتمام این عملیات در مناطق متاثر از این پدیده را در چهارچوب قوانین و مقررات و اعتبارات مصوب مربوط جهت تایید به ستاد ملی ارایه نموده و گزارش وضعیت پیشرفت اقدامات مصوب را هر شش ماه یکبار به دبیرخانه ارسال نماید. ماده ۱۶
وزارت امور خارجه موظف است ضمن توسعه فرایندها و ظرفیت‌های بین‌المللی ایجاد شده، اقدامات دستگاه‌ها جهت اجرای سیاست‌ها و تصمیمات اتخاذ شده ستاد ملی و بهره گیری حداکثری از ظرفیت‌های بین‌المللی ایجاد شده را حمایت و تسهیل نموده و گزارش وضعیت پیشرفت اقدامات مصوب را هر شش ماه یکبار به دبیرخانه ارسال نماید. ماده ۱۷
وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی موظف است در جهت پیشگیری از آسیب‌های سلامت گرد و غبار، سازگاری و حفظ سلامت مردم در مناطق تحت تاثیر، برنامه اقدامات پیشگیرانه و مقابله ای مربوط را در چهارچوب قوانین و مقررات و اعتبارات مصوب مربوط جهت تایید به ستاد ملی ارایه نموده و گزارش وضعیت پیشرفت اقدامات مصوب را هر شش ماه یکبار به دبیرخانه ارسال نماید. ماده ۱۸
سازمان صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران در تهران و مراکز استان‌ها و همچنین سایر رسانه‌های دولتی موظفند در چهارچوب ماده (۲۸) قانون هوای پاک برنامه‌های مرتبط با ظرفیت سازی، آموزش و آگاهی بخشی عمومی مربوط به پدیده گرد و غبار را اطلاع رسانی کنند. ماده ۱۹
سازمان برنامه و بودجه کشور موظف است در چهارچوب قوانین و مقررات مربوط، منابع مالی مورد نیاز برنامه‌های اجرایی پیشگیرانه، اصلاحی، مقابله ای و سازگار کننده کانون‌های گرد و غبار کشور و جلوگیری از توسعه آنها را براساس پیشنهاد دستگاه‌های اجرایی ذی ربط در قالب برنامه‌هایی که به تایید ستاد ملی رسیده است، در لوایح بودجه سنواتی پیش‌بینی نماید. ماده ۲۰
استانداران موظفند پروژه‌های استانی پیشگیرانه، مدیریتی، مقابله ای و سازگارکننده با پدیده گرد و غبار استان را به عنوان پروژه‌های اولویت دار در شورای برنامه‌ریزی و توسعه استان جهت تصمیم‌گیری برای تامین اعتبار از محل اعتبارات طرح‌های استانی را پیگیری و مورد حمایت قرار دهند. ماده ۲۱
ستاد ملی مسئول نظارت بر حسن اجرای این آیین‌نامه است. این امر نافی نظارت ذاتی دستگاه‌ها بر اقدامات و عملیات اجرایی آنها نمی‌باشد. کلیه دستگاه‌های اجرایی عضو موظف به همکاری و ارایه گزارش شش ماهه در خصوص عملکرد اقدامات تعیین شده در ستاد ملی می‌باشند. ستاد ملی موظف است به صورت سالانه گزارشی از اقدامات دستگاه‌های اجرایی و عملکرد خود را به هیات وزیران ارایه نماید. ماده ۲۲
تصویب‌نامه شماره ۴۷۳۶۲ /ت۵۳۲۲۷ه- مورخ ۱۳۹۵/۴/۲۶ لغو می‌شود. معاون اول رئیس جمهور - اسحاق جهانگیری

به منظور سیاست گذاری، تعیین راهبردها، هم افزایی و هماهنگی میان دستگاه‌های اجرایی برای انجام اقدامات لازم در سطح ملی و منطقه ای و همچنین نظارت بر اقدامات اجرایی دستگاه‌ها به منظور کاهش آثار و پیامد‌های ناشی از وقوع پدیده گرد و غبار، ستاد ملی سیاست گذاری و هماهنگی مدیریت پدیده گرد و غبار، که از این پس در این آیین‌نامه به اختصار ستاد ملی نامیده می‌شود، تشکیل می‌شود. ریاست ستاد مذکور بر عهده رئیس سازمان حفاظت محیط زیست می‌باشد و معاونین مرتبط معاونت علمی و فناوری رئیس جمهور، سازمان انرژی اتمی ایران، سازمان برنامه و بودجه کشور و وزارتخانه‌های ارتباطات و فناوری اطلاعات، امور خارجه، بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، جهاد کشاورزی، دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح، راه و شهرسازی، صنعت، معدن و تجارت، کشور، نفت، نیرو و سازمان صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران در آن عضویت دارند. مصوبات ستاد ملی در چهارچوب قوانین مربوط با نظر اکثریت اعضا معتبر است و توسط رئیس ستاد ابلاغ می‌شود. ماده ۲
دبیرخانه ستاد ملی، که از این پس در این آیین‌نامه به اختصار دبیرخانه نامیده می‌شود، در سازمان حفاظت محیط زیست مستقر و دبیر ستاد ملی توسط رئیس سازمان حفاظت محیط زیست تعیین می‌شود. ماده ۳
کارگروه تخصصی ملی به ریاست دبیر ستاد ملی و متشکل از نمایندگان ثابت و معرفی شده دستگاه‌های عضو (حداقل در سطح مدیران کل)، با هدف پشتیبانی فنی از تصمیم گیری‌های ستاد ملی و بررسی و ارایه پیشنهاد در خصوص موضوعات زیر تشکیل می‌شود: ۱- سیاست‌های پیشگیری، مدیریت، مقابله و سازگاری با پدیده گرد و غبار. ۲- برنامه‌های کوتاه مدت، میان مدت و بلندمدت اجرایی دستگاه‌های ذی ربط. ۳- اقدامات اجرایی مرتبط بر اساس شرایط بوم شناختی (اکولوژیکی)، سرزمینی، اجتماعی و اقتصادی کانون‌های غبارخیز کشور. ۴- سرمایه‌گذاری بخش غیردولتی، بهره گیری از فناوری‌های نوین و تقویت کمک نوآورها (استارت آپ). ۵- طرح‌های الگویی اقتصادی - بوم شناختی (اکولوژیکی) بزرگ مقیاس در مناطق غبارخیز با مشارکت بخش‌های غیردولتی. ۶- موارد ارجاعی از سوی ستاد ملی. ۷- دستورالعمل‌های اجرایی مرتبط با آیین‌نامه. ۸- پژوهش‌ها و مطالعات مورد نیاز. ۹- آموزش، اطلاع رسانی و جلب مشارکت‌های مردمی. تبصره
کارگروه تخصصی ملی می‌تواند برای انجام وظایف محوله خود نسبت به تشکیل گروه‌های کاری مرتبط اقدام نماید. ماده ۴
کارگروه زیربنایی، توسعه روستایی، عشایری، شهری و آمایش سرزمین و محیط زیست شورای برنامه‌ریزی و توسعه استان، مسئولیت هماهنگی دستگاه‌های عضو و پیگیری اقدامات و اجرای موثر مصوبات ستاد ملی در سطح استان را بر عهده خواهد داشت. کارگروه مذکور علاوه بر وظایف موضوع ماده (۸) تصویب‌نامه شماره ۲۹۰۱۸ /ت ۵۴۴۸۷ ها مورخ ۱۳۹۸/۳/۱۲، امور زیر را نیز بر عهده دارد: ۱- بررسی و ارایه راهکارهای تعدیل و مقابله با پدیده خشکسالی، فرسایش خاک، بیابان زایی و گرد و غبار. ۲- نظارت و پایش مستمر روند گسترش یا کاهش وسعت کانون‌های غبارخیز و ارایه گزارش‌های مربوط از جمله به دبیرخانه ستاد ملی. ۳- مدیریت شرایط اضطرار وقوع پدیده گرد و غبار و سایر آلودگی‌های محیطی. ۴- ارایه گزارش مربوط به تامین نیاز آبی تالاب‌های غبارخیز استان. ۵- نظارت بر آموزش و اطلاع رسانی عمومی در خصوص آلودگی‌های محیطی و گرد وغبار. ۶- نظارت بر حسن اجرای اقدامات اجرایی دستگاه‌های عضو ستاد ملی در سطح استان و ارایه گزارش به دبیرخانه ستاد مزبور. ماده ۵
وزارت راه و شهرسازی (سازمان هواشناسی کشور) موظف است سامانه هشدار و پیش آگاهی وقوع پدیده گرد و غبار را با همکاری سازمان حفاظت محیط زیست و وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات ظرف یک سال از تاریخ ابلاغ این آیین‌نامه راه اندازی نماید و داده‌ها و اطلاعات تولیدی آن را در اختیار دستگاه‌های عضو و دبیرخانه ستاد ملی قرار دهد و گزارش وضعیت پیشرفت اقدامات مربوط را هر شش ماه یکبار به دبیرخانه ارسال نماید. دستگاه‌های عضو ستاد ملی موظفند ظرف سه ماه از تاریخ ابلاغ این آیین‌نامه، امکان دسترسی برخط به داده‌ها و اطلاعات مرتبط را برای سازمان هواشناسی کشور فراهم نمایند. ماده ۶
وزارت جهاد کشاورزی موظف است برنامه اجرایی حفاظت و بهره‌برداری پایدار از اراضی کشاورزی با منشا گرد و غبار (غبارخیز) با رویکرد کشاورزی حفاظتی و به تفکیک نوع اقدام پیشگیرانه، مقابله ای و سازگارکننده با پدیده گرد و غبار را در چهارچوب قوانین و مقررات و اعتبارات مصوب مربوط جهت تایید به ستاد ملی ارایه و گزارش وضعیت پیشرفت اقدامات مصوب را هر شش ماه یکبار به دبیرخانه ارسال نماید. ماده ۷
وزارت جهاد کشاورزی (سازمان جنگل‌ها، مراتع و آبخیزداری کشور) موظف است در اجرای مواد (۲۴) و (۲۷) قانون هوای پاک - مصوب ۱۳۹۶ - بر اساس وضعیت کانون‌های گرد و غبار داخلی کشور یا با بهره گیری از مشارکت مردم، برنامه اقدامات پیشگیرانه، مدیریتی، مقابله ای و سازگارکننده با پدیده گرد و غبار را در چهارچوب قوانین و مقررات و اعتبارات مصوب مربوط جهت تایید به ستاد ملی ارایه نموده و گزارش وضعیت پیشرفت اقدامات مصوب را هر شش ماه یکبار به دبیرخانه ارسال نماید. ماده ۸
سازمان حفاظت محیط زیست موظف است با همکاری وزارتخانه‌های کشور، راه و شهرسازی (سازمان هواشناسی کشور)، بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و نیرو ظرف شش ماه از تاریخ ابلاغ این آیین‌نامه، نسبت به تدوین شیوه‌نامه اجرایی مدیریت شرایط اضطرار وقوع پدیده گرد و غبار اقدام و نتیجه را جهت بررسی و تصویب به ستاد ملی ارایه نماید. این شیوه‌نامه ملاک عمل کارگروه زیربنایی، توسعه روستایی، عشایری، شهری، آمایش سرزمین و محیط زیست شورای برنامه‌ریزی و توسعه استان جهت هماهنگی مدیریت شرایط اضطرار وقوع پدیده گردوغبار بوده و در عین برخورداری از وحدت رویه، باید نسبت به شرایط محلی استان‌های مختلف انعطاف پذیر باشد. ماده ۹
سازمان حفاظت محیط زیست موظف است در اجرای ماده (۱۲) قانون هوای پاک - مصوب ۱۳۹۶- و تبصره ماده (۳) قانون حفاظت از خاک - مصوب ۱۳۹۸- ظرف یک سال از تاریخ ابلاغ این آیین‌نامه، شیوه‌نامه ملاحظات محیط زیستی توسعه و بهره‌برداری از معادن کشور از حیث میزان آلایندگی و حساسیت مناطق نسبت به پدیده گرد و غبار را با همکاری وزارت صنعت، معدن و تجارت (سازمان زمین شناسی کشور) تدوین و جهت بررسی و تصویب به ستاد ملی ارایه نماید. ماده ۱۰
سازمان حفاظت محیط زیست موظف است بر اساس وضعیت کانون‌های گرد و غبار کشور که در مناطق تحت مدیریت این سازمان قرار دارند، برنامه اقدامات پیشگیرانه، مدیریتی، مقابله ای و سازگارکننده با پدیده گرد و غبار جهت مدیریت، حفاظت و بهره‌برداری پایدار از مناطق یاد شده را در چهارچوب قوانین و مقررات و اعتبارات مصوب مربوط جهت تایید به ستاد ملی ارایه نموده و گزارش وضعیت پیشرفت اقدامات مصوب را هر شش ماه یکبار به دبیرخانه ارسال نماید. ماده ۱۱
سازمان حفاظت محیط زیست در اجرای ماده (۲) قانون حفاظت، احیاء و مدیریت تالاب‌های کشور - مصوب ۱۳۹۶ - و ماده (۲۵) قانون هوای پاک موظف است ضمن اولویت بندی تالاب‌های با منشا گرد و غبار بر اساس میزان حساسیت آنها به وقوع این پدیده و تعیین نیاز آبی آن‌ها تحت شرایط مختلف ترسالی، عادی و خشکسالی با همکاری وزارت نیرو، نسبت به پایش تامین نیاز آبی این تالاب‌ها در چهارچوب ماده (۴) آیین‌نامه جلوگیری از تخریب و آلودگی غیرقابل جبران تالاب‌ها موضوع تصویب‌نامه شماره ۱۵۷۴۰۸ /ت۵۵۰۹۶ ه- مورخ ۱۳۹۷/۱۱/۲۷ و اصلاح بعدی آن با بهره گیری از ظرفیت کارگروه ماده (۴) این آیین‌نامه اقدام نماید. ماده ۱۲
سازمان حفاظت محیط زیست موظف است با هماهنگی و همکاری وزارت امور خارجه و سایر دستگاه‌های اجرایی مرتبط و با بررسی کارشناسی وضعیت کانون‌های خارجی فعلی و بالقوه تاثیرگذار بر کشور، نسبت به تهیه مستندات فنی در خصوص نوع و میزان تاثیرگذاری کانون‌های یادشده، اثرات مستقیم و غیرمستقیم ناشی از این کانون‌ها و راهکارهای پیشنهادی جهت همکاری در پایش، پیش هشدار، پیشگیری و یا مقابله با آنها اقدام نماید. همچنین سازمان یادشده موظف است برنامه اقدامات پیشنهادی حاصل از بررسی‌های یاد شده را در چهارچوب قوانین و مقررات و اعتبارات مصوب مربوط برای تعیین سیاست‌ها و پیگیری‌های مقتضی به ستاد ملی ارایه نموده و گزارش وضعیت پیشرفت اقدامات مصوب را هر شش ماه یکبار به دبیرخانه ارسال نماید. ماده ۱۳
وزارت نیرو موظف است با اعمال مصوبات کارگروه ملی سازگاری با کم آبی موضوع تصویب‌نامه شماره ۱۵۸۹۶۹ /ت۵۵۰۹۲ ه- مورخ ۱۳۹۶/۱۲/۱۲، اقدامات و طرح‌های توسعه منابع آب خود را به گونه ای برنامه‌ریزی نماید که از توسعه و تشدید وضعیت کانون‌های تولید گرد و غبار کشور جلوگیری به عمل آید. ماده ۱۴
وزارت نیرو موظف است با هماهنگی و همکاری وزارت امور خارجه، سازمان حفاظت محیط زیست و سایر دستگاه‌های اجرایی ذی ربط، گزارش وضعیت طرح‌های توسعه منابع آب کشورهای همسایه از جهت میزان تاثیرگذاری این طرح‌ها بر کانون‌های خارجی و داخلی فعلی و بالقوه اثرگذار بر کشور را ظرف یک سال از تاریخ ابلاغ این آیین‌نامه تهیه و جهت تعیین سیاست‌ها و پیگیری‌های مقتضی به ستاد ملی ارایه نماید و بر این اساس دستگاه‌های مسئول گزارش وضعیت پیشرفت اقدامات مصوب ستاد ملی را هر شش ماه یکبار به دبیرخانه ارسال کنند. ماده ۱۵
وزارت نیرو موظف است ضمن تشریح آخرین وضعیت ارتقا و نوسازی شبکه انتقال و توزیع برق کشور در برابر اثرات پدیده گرد و غبار، برنامه اقدامات پیش رو برای اتمام این عملیات در مناطق متاثر از این پدیده را در چهارچوب قوانین و مقررات و اعتبارات مصوب مربوط جهت تایید به ستاد ملی ارایه نموده و گزارش وضعیت پیشرفت اقدامات مصوب را هر شش ماه یکبار به دبیرخانه ارسال نماید. ماده ۱۶
وزارت امور خارجه موظف است ضمن توسعه فرایندها و ظرفیت‌های بین‌المللی ایجاد شده، اقدامات دستگاه‌ها جهت اجرای سیاست‌ها و تصمیمات اتخاذ شده ستاد ملی و بهره گیری حداکثری از ظرفیت‌های بین‌المللی ایجاد شده را حمایت و تسهیل نموده و گزارش وضعیت پیشرفت اقدامات مصوب را هر شش ماه یکبار به دبیرخانه ارسال نماید. ماده ۱۷
وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی موظف است در جهت پیشگیری از آسیب‌های سلامت گرد و غبار، سازگاری و حفظ سلامت مردم در مناطق تحت تاثیر، برنامه اقدامات پیشگیرانه و مقابله ای مربوط را در چهارچوب قوانین و مقررات و اعتبارات مصوب مربوط جهت تایید به ستاد ملی ارایه نموده و گزارش وضعیت پیشرفت اقدامات مصوب را هر شش ماه یکبار به دبیرخانه ارسال نماید. ماده ۱۸
سازمان صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران در تهران و مراکز استان‌ها و همچنین سایر رسانه‌های دولتی موظفند در چهارچوب ماده (۲۸) قانون هوای پاک برنامه‌های مرتبط با ظرفیت سازی، آموزش و آگاهی بخشی عمومی مربوط به پدیده گرد و غبار را اطلاع رسانی کنند. ماده ۱۹
سازمان برنامه و بودجه کشور موظف است در چهارچوب قوانین و مقررات مربوط، منابع مالی مورد نیاز برنامه‌های اجرایی پیشگیرانه، اصلاحی، مقابله ای و سازگار کننده کانون‌های گرد و غبار کشور و جلوگیری از توسعه آنها را براساس پیشنهاد دستگاه‌های اجرایی ذی ربط در قالب برنامه‌هایی که به تایید ستاد ملی رسیده است، در لوایح بودجه سنواتی پیش‌بینی نماید. ماده ۲۰
استانداران موظفند پروژه‌های استانی پیشگیرانه، مدیریتی، مقابله ای و سازگارکننده با پدیده گرد و غبار استان را به عنوان پروژه‌های اولویت دار در شورای برنامه‌ریزی و توسعه استان جهت تصمیم‌گیری برای تامین اعتبار از محل اعتبارات طرح‌های استانی را پیگیری و مورد حمایت قرار دهند. ماده ۲۱
ستاد ملی مسئول نظارت بر حسن اجرای این آیین‌نامه است. این امر نافی نظارت ذاتی دستگاه‌ها بر اقدامات و عملیات اجرایی آنها نمی‌باشد. کلیه دستگاه‌های اجرایی عضو موظف به همکاری و ارایه گزارش شش ماهه در خصوص عملکرد اقدامات تعیین شده در ستاد ملی می‌باشند. ستاد ملی موظف است به صورت سالانه گزارشی از اقدامات دستگاه‌های اجرایی و عملکرد خود را به هیات وزیران ارایه نماید. ماده ۲۲
تصویب‌نامه شماره ۴۷۳۶۲ /ت۵۳۲۲۷ه- مورخ ۱۳۹۵/۴/۲۶ لغو می‌شود. معاون اول رئیس جمهور - اسحاق جهانگیری