آیین‌نامه مدارس ماندگار
مقدمه اهمیت و نقش آموزش و پرورش در توسعه زندگی فردی و اجتماعی و لزوم تقویت هویت دینی، ملی و انقلابی برای پاسخگویی به انتظارات جامعه و اولیای دانش آموزان، توجه به مدرسه به عنوان محیطی اخلاقی، علمی، امن، سالم، پویا، با نشاط، مشارکت جو، رشددهنده و زمینه ساز پرورش استعدادهای بالقوه متناسب با ویژگی‌های نسل جوان را دو چندان می‌کند. تحقق اهداف متعالی آموزش و پرورش، با توجه به تفاوت‌های ناشی از شرایط جغرافیایی و محیطی و محدودیت منابع و امکانات، ایجاب می‌کند اداره امور مدارس مبتنی بر افزایش قدرت تصمیم‌گیری، انعطاف پذیری و روش‌های غیرمتمرکز و مشارکت جویانه باشد و این مهم محقق نخواهد شد مگر این که مقررات متناسب با رویکردهای مبتنی بر اسناد تحولی بازنگری و اصلاح شود. کمیسیون معین شورای عالی آموزش و پرورش با استفاده از بازخوردهای نظارتی و ارزیابی از عملکرد مدارس ماندگار و درک شرایط جدید و منطبق بر مفاد سند تحول بنیادین آموزش و پرورش، برای توسعه مشارکت عوامل سهیم و موثر در فرایند تعلیم و تربیت دانش آموزان، «آیین‌نامه مدارس ماندگار» را به شرح زیر تصویب می‌کند. این مدارس به عنوان بخشی از شناسنامه و هویت تاریخی نظام آموزش و پرورش، می‌توانند الگویی مناسب و پیشرفته در زمینه‌های آموزشی و تربیتی برای سایر مدارس باشند و با استفاده بهینه از امکانات و قابلیت‌های موجود و تجارب فارغ التحصیلان خود، شرایط مناسب تحصیلی را برای افراد مستعد و خلاق با رویکرد فرهنگی تربیتی و متناسب با سند تحول بنیادین آموزش و پرورش فراهم آورند. ماده ۱
- تعریف: مدارس ماندگار به آن دسته از مدارس دولتی اطلاق می‌شود که براساس مفاد این آیین‌نامه انتخاب و با مجوز کمیسیون معین شورای عالی آموزش و پرورش، به عنوان مدرسه ماندگار شناخته می‌شوند. ماده ۲
- اصول و اهداف حفظ هویت تاریخی مدارس در نظام تعلیم و تربیت کشور اشاعه نقش الگویی برای سایر مدارس مشارکت پذیری و تعامل با سایر دستگاه‌های درون و برون سازمانی در حفظ و نگهداشت مدارس جلوگیری از تغییرات غیرضروری و تخریب مدارس استفاده بهینه از توانمندی دانش آموختگان این مدارس و ظرفیت سایر موسسات، نهادها و سازمان‌ها در ارائه خدمات آموزشی و تربیتی ماده ۳
- شاخص‌های انتخاب در انتخاب مدارس ماندگار باید شاخص‌های زیر مورد توجه قرار گیرد و ماندگار شدن مدارس متقاضی مبتنی بر کسب امتیاز لازم براساس این آیین‌نامه خواهد بود. قدمت بنای حداقل ۷۵ سال و دایر بودن مدرسه داشتن فضای مناسب، مطابق با شاخص‌های برنامه زیرنظام تامین فضا، تجهیزات و فناوری و استانداردهای سازمان نوسازی، توسعه و تجهیز مدارس از جمله: سرانه فضای آموزشی، پرورشی، ورزشی، اداری و سرانه فضای سبز و... ۳- داشتن هنر معماری بومی منطقه ای ۴- برخوردار بودن از معلمان، شخصیت‌های موفق، چهره‌های ماندگار [پاورقی ۱] و دانش آموختگان برجسته در زمینه‌های آموزشی، پژوهشی، علمی، فرهنگی، هنری، اجتماعی در گذشته و حال ۵- رویدادهای مهم فرهنگی، تاریخی، سیاسی و اجتماعی در آن مدرسه ۶ - داشتن عملکرد موفق آموزشی و تربیتی ۷- ارائه خدمات ویژه به دانش آموزان، معلمان و جامعه محلی ۸ - کمیت و کیفیت برنامه‌ها و فعالیت‌های حال و آینده ۱- چهره ماندگار به کسی گفته می‌شود که از نظر شخصیتی، علمی، رفتاری، فنی و غیره در سطح داخلی و بین‌المللی تاثیرگذار بوده و دارای اختراع، اکتشاف، نوآوری و تدلیف و... می‌باشد. ماده ۴
- فرایند بررسی و انتخاب ۱
- مدارس موضوع این آیین‌نامه، مشروط به داشتن حداقل ۷۵ سال قدمت بنا، بر اساس نمون برگ‌های الف و ب (پیوست) و کسب حداقل ۷۵ امتیاز (مدارس دوره ابتدایی و دوره اول متوسطه حداقل ۶۵ امتیاز) از مجموع ۱۰۰ امتیاز نمون برگ‌های فوق انتخاب می‌شوند. تبصره ۱
- پرونده آن دسته از مدارسی که قدمت بنای آن‌ها بین۵۰ تا ۷۵ سال است، در صورت کسب حداقل ۷۵ امتیاز از سایر شاخص‌های مندرج در این آیین‌نامه (بدون در نظر گرفتن امتیاز قدمت بنا)، در کمیسیون معین بررسی و در صورت موافقت به عنوان ماندگار معرفی می‌شوند. تبصره ۲
- مدارسی که از قدمت تاریخی برخوردار بوده لیکن به دلایل مختلف از جمله حوادث غیرمترقبه یا نداشتن ایمنی و استحکام لازم، تخریب و نوسازی می‌شوند؛ در صورت رعایت سبک معماری قبلی و حفظ هویت اصلی مدرسه، پس از ارائه مدارک و مستندات لازم می‌توانند با اخذ مجوز از کمیسیون معین به عنوان مدرسه ماندگار انتخاب و معرفی شوند. ۲
- آن دسته از مدارسی که براساس قوانین و مقررات مصوب، به صورت مجتمع آموزشی اداره می‌شوند، در صورتی که درخواست ماندگار شدن مدرسه خود را دارند، باید برای هرکدام از دوره‌های تحصیلی، نمون برگ‌های مربوط را تکمیل نمایند. بدیهی است میانگین امتیاز دوره‌های تحصیلی مربوط، ملاک عمل برای ماندگار شدن مدرسه خواهد بود. ۳
- آن دسته از مدارس غیردولتی و مدارس ایرانی خارج از کشور که مطابق مفاد این آیین‌نامه، شرایط ماندگار شدن را دارند، می‌توانند درخواست خود را به همراه مدارک و مستندات لازم حسب مورد، به ترتیب از طریق سازمان مدارس و مراکز غیردولتی و توسعه مشارکت‌های مردمی و مرکز امور بین الملل و مدارس خارج از کشور جهت طرح و بررسی در کمیسیون معین به دبیرخانه شورای عالی آموزش و پرورش ارسال نمایند. تبصره
- همزمان با صدور مجوز، نحوه و چگونگی اجرای مفاد آیین‌نامه، متناسب با شرایط و اقتضائات مدارس متقاضی از سوی کمیسیون معین تعیین و ابلاغ می‌شود. ۴
- امتیاز مدارس دوره‌های مختلف تحصیلی (ابتدایی، دوره اول متوسطه و دوره دوم متوسطه) متناسب با شاخص‌های تعریف شده برای هرکدام محاسبه می‌شود. (برخی شاخص‌ها مشترک بین همه دوره‌های تحصیلی و برخی خاص یک دوره تحصیلی است.) ۵
- اداره آموزش و پرورش شهرستان‌ها و مناطق، براساس شاخص‌های مربوط، نسبت به شناسایی این مدارس اقدام و پس از تکمیل نمون برگ‌ها و پیوست مدارک و مستندات مورد نیاز، موضوع را در شورای آموزش و پرورش شهرستان/ منطقه مطرح و پس از موافقت آن شورا، نسبت به ارسال مدارک و مستندات، به آموزش و پرورش استان اقدام کنند. تبصره
- اداره آموزش و پرورش قبل از طرح موضوع در شورای آموزش و پرورش شهرستان/ منطقه موظف است تاییدیه اداره کل نوسازی، توسعه و تجهیز مدارس کشور و وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی (درمورد مدارسی که به ثبت میراث فرهنگی رسیده‌اند) را اخذ نماید. ۶
- اداره کل آموزش و پرورش استان (شورای معاونان) موظف است پس از بررسی مستندات و تایید موضوع، حداکثر ظرف مدت یک ماه، تمامی مدارک و مستندات مدارس پیشنهادی را حسب دوره تحصیلی، به معاونت‌های آموزشی حوزه ستادی ارسال نمایند. ۷
- معاونت‌های آموزشی ذی ربط، پس از بررسی و تایید مستندات، ظرف مدت دو هفته نسبت به ارسال پرونده مدرسه مورد نظر به دبیرخانه شورای عالی آموزش و پرورش اقدام نمایند. ۸
- دبیرخانه شورای عالی آموزش و پرورش موضوع را، در کمیسیون معین شورای عالی بررسی و نتیجه تصمیم‌های اتخاذ شده را به معاونت مربوط اعلام می‌کند. ۹
- مجوز صادره برای مدارس ماندگار در همان مکان و موقعیت جغرافیایی که برای آن صادر شده، معتبر است و انتقال آن به سایر بناهای آموزشی ممنوع است. ۱۰
- هرگونه تغییر نام و مُهر مدارس بدون هماهنگی با آموزش و پرورش مجاز نیست و در صورت تغییر باید به حالت اولیه برگردد. ماده ۵
- چگونگی اداره مدارس ماندگار به صورت یک نوبته و به شیوه هیات امنایی اداره می‌شوند. در موارد خاص که به دلیل اقتضائات محلی و ضرورت دسترسی مردم به خدمات تعلیم و تربیت و عدالت آموزشی، دونوبتی شدن مدرسه توسط اداره کل آموزش و پرورش استان پیشنهاد شود، پس از ارائه مستندات لازم، موضوع در کمیسیون معین شورای عالی آموزش و پرورش بررسی و تصمیم‌گیری خواهد شد. ترکیب اعضای هیات امنا و وظایف آن به شرح زیر است: الف
- ترکیب اعضا: ۱- مدیر آموزش و پرورش شهرستان/ منطقه (رئیس هیات امنا) ۲- رئیس شورای آموزش و پرورش شهرستان/ منطقه یا نماینده ثابت و تام الاختیار ایشان ۳- رئیس شورای اسلامی شهر یا نماینده تام الاختیار ایشان ۴- مدیر مدرسه (دبیر هیات امنا) ۵ - نماینده شورای معلمان ۶ - رئیس انجمن اولیا و مربیان ۷- یک نفر از صاحب نظران تعلیم و تربیت به انتخاب مدیر منطقه ۸ - یک از نفر از فارغ التحصیلان[پاورقی ۲] مدرسه به انتخاب مدیر مدرسه ۹- یک نفر از خیرین یا مُعتمدین محل به انتخاب مدیر منطقه ۱۰- یک نفر از کارشناسان اداره به انتخاب مدیر شهرستان/ منطقه (مسئول پیگیری امور مدارس ماندگار) ۱۱- شهردار یا نماینده تام الاختیار ایشان ۱۲- نماینده میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی ۱۳- نماینده اداره کل نوسازی، توسعه و تجهیز مدارس کشور ۲ - به منظور استفاده از ظرفیت فارغ التحصیلان مدرسه، مدیر موظف است زمینه تشکیل انجمن فارغ التحصیلان مدرسه را فراهم نماید. تبصره ۱
- ابلاغ رئیس هیات امنای مدرسه ماندگار از سوی مدیرکل آموزش و پرورش استان و ابلاغ سایر اعضا توسط رئیس هیات امنا صادر می‌شود. دوره عضویت اعضا یک سال تحصیلی خواهد بود و معرفی و تمدید عضویت آنان مطابق ترکیب فوق، بلامانع است. تبصره ۲
- جلسات هیات امنا با حضور رئیس و حداقل دو سوم اعضا رسمیت یافته و موضوع‌ها و پیشنهادها با حداقل دو سوم رای موافق اعضای حاضر به تصویب می‌رسد. تبصره ۳
- رئیس هیات امنا متناسب با دستور جلسات در صورت نیاز می‌تواند از مقامات محلی یا سایر نهادها و موسسات و دستگاه‌های اجرایی یا مسئولین ذی ربط آموزش و پرورش در سطوح مختلف و کارشناسان بدون حق رای در جلسات دعوت به عمل آورد. تبصره ۴
- مصوبات جلسات با امضای رئیس هیات امنا ابلاغ می‌شود. تبصره ۵
- جلسات هیات امنا ترجیحاً در مدرسه برگزار می‌شود. ب
- وظایف و اختیارات: اختیارات و مسئولیت‌های هیات امنا در چارچوب این آیین‌نامه است و هیچ یک از مصوبات آن نباید مغایر با مقررات عمومی آموزش و پرورش باشد. همچنین ارکان مدرسه (مندرج در آیین‌نامه اجرایی مدارس) در چارچوب وظایف خود با هیات امنا همکاری خواهند کرد و از توانمندی و ظرفیت هیات امنا برای بهبود و ارتقای کیفیت فعالیت‌های آموزشی تربیتی استفاده مطلوب را به عمل خواهند آورد. ۱
- بررسی و تصویب برنامه سالانه و درازمدت مدرسه، برنامه توسعه، تجهیز، تعمیر و نگهداری (مبتنی بر ساحت‌های شش گانه نظام تعلیم و تربیت)، پیش‌بینی بودجه و پیگیری برای تامین اعتبارات مورد نیاز برای برنامه‌های فوق و سایر موارد از قبیل: فعالیت‌های مربوط به بهبود کیفیت فعالیت‌های آموزشی تربیتی و فوق برنامه، برگزاری دوره‌های آموزشی برای کارکنان، امور رفاهی و بهداشتی کارکنان و دانش آموزان، خدمات راهنمایی و مشاوره به اولیا و دانش آموزان، استفاده از فرصت‌ها و فضای مدرسه به پیشنهاد مدیر ۲
- بررسی و تصویب پیشنهادها، طرح‌ها و برنامه‌ها مرتبط با این آیین‌نامه ۳
- بررسی مسائل پرورشی مدرسه و پیش‌بینی راهبردها و راهکارهای فرهنگی و تربیتی لازم برای تحقق اهداف تربیتی در ساحت‌های مختلف و ارتقای آداب و مهارت‌های زندگی دانش آموزان ۴
- بررسی و تصویب ضوابط پرداخت کارانه، پاداش و حق‌الزحمه کارکنان و عوامل مدرسه (به ویژه عوامل کارآمد) جهت ارتقای کیفیت خدمات آن‌ها با رعایت قانون مدیریت خدمات کشوری و قانون تشکیل شوراهای آموزش و پرورش استان‌ها، شهرستان‌ها و مناطق کشور تبصره
- هیات امنا می‌تواند از محل مابه‌التفاوت درآمدهای مدرسه با هزینه‌های جاری، برای پرداخت‌های فوق و نیز تجهیزات مدرسه استفاده نماید. ۵
- جذب و قبول کمک‌ها و هدایا از اشخاص حقیقی و حقوقی به صورت نقدی و غیرنقدی با رعایت قوانین و مقررات مربوط ۶
- تعیین ضوابط ثبت نام و ادامه تحصیل دانش آموزان در چارچوب ضوابط ابلاغی وزارت آموزش و پرورش تبصره
- ثبت نام از دانش آموزان واجد شرایط با اولویت محدوده جغرافیایی انجام می‌شود و مدارس می‌توانند در صورت داشتن ظرفیت خالی با تعیین شرط معدل، مصاحبه و بررسی سوابق تحصیلی از سایر دانش آموزان ثبت نام کنند. ۷
- پیگیری تاسیس، تشکیل و فعالیت انجمن فارغ التحصیلان مدارس ماندگار حسب قوانین و مقررات مربوط ۸
- بررسی و تعیین چارچوب تدوین و تولید کتاب و فیلم برای معرفی مدرسه ۹
- نظارت بر نحوه هزینه‌ها و تصویب تراز مالی مدرسه توضیح#تبصره - هیات امنا در قبال تصمیمات خود مسئول بوده و در بررسی و تصویب برنامه‌ها و اعتبارات باید تدابیری اتخاذ نماید که مدرسه با کسری اعتبار روبه رو نشود. تامین کسری اعتبارات مذکور از محل اعتبارات دولتی مجاز نمی‌باشد. ۱۰
- نظارت بر اجرای مصوبات هیات امنا و ارزیابی عملکرد سالانه مدرسه تبصره
- گزارش عملکرد هیات امنا توسط دبیر به اولیای دانش آموزان و آموزش و پرورش شهرستان/ منطقه یا ناحیه ارائه می‌شود. ۱۱
- فراهم آوردن زمینه تعامل با نهادهای فرهنگی، اجتماعی و... موثر پیرامون مدرسه در فرایند آموزشی تربیتی دانش آموزان ۱۲
- حمایت از تولید محتواهای آموزشی و کمک آموزشی مبتنی بر راهنمای برنامه درسی و استانداردهای مصوب آموزش و پرورش ۱۳
- پیشنهاد انتصاب مدیر مدرسه مطابق ماده ۸ این آیین‌نامه ۱۴
- انجام وظایف واگذار شده از سوی وزارت آموزش و پرورش یا شورای آموزش و پرورش استان/ شهرستان/ منطقه ۱۵
- تصویب شیوه‌نامه مربوط (نحوه تشکیل جلسات، پیگیری مصوبات و شرح وظایف دبیر هیات امنا) درحدود مقررات این آیین‌نامه تبصره
- یک نسخه از شیوه‌نامه مذکور جهت اطلاع به اداره آموزش و پرورش شهرستان/ منطقه یا ناحیه ارسال می‌شود. ماده ۶
- منابع مالی ۱
- اعتبارات دولت که در قالب بخشی از سرانه هزینه تمام شده با توجه به مقررات آموزش و پرورش پرداخت می‌شود. ۲
- هدایا وکمک‌های مردمی داوطلبانه و خیّرین که در خارج از فصل (موعد) ثبت نام دانش آموزان در چارچوب مقررات ابلاغی آموزش و پرورش دریافت می‌شود. ۳
- وجوهی که از طریق شورای آموزش و پرورش استان، شهرستان یا منطقه با توجه به عملکرد موفق مدرسه به صورت تشویقی در اختیار مدرسه قرار می‌گیرد. ۴
- وجوهی که از ارائه خدمات آموزشی و پرورشی فوق برنامه (اضافه بر برنامه‌های رسمی آموزش و پرورش) دریافت می‌شود. ۵
- سایر وجوهی که وزارت آموزش و پرورش تحت عنوان سرانه ویژه و خاص اختصاص می‌دهد. تبصره
- ضوابط و مقررات امور مالی مندرج در آیین‌نامه اجرایی مدارس نیز در مدارس ماندگار لازم الرعایه است. ماده ۷
- حفظ و نگهداشت ۱
- مسئولیت حفظ و نگهداشت، مرمت و بازسازی این مدارس برعهده وزارت آموزش و پرورش خواهد بود. هرگونه تغییری که در بافت اصلی و هویت تاریخی مدرسه تاثیرگذار باشد، ممنوع است. تبصره
- در مدارسی که به ثبت وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی رسیده است، مسئولیت فوق به عهده وزارت مذکور خواهد بود. ۲
- بازسازی، بهسازی و ایجاد ساختمان و بنای جدید در مدارس ماندگار، با اخذ مجوزهای لازم از مراجع ذی صلاح، به گونه ای باشد که در نوع معماری، روابط، حجم و رنگ این بناها تغییر به وجود نیاورد. ۳
- توسعه فضاهای مورد نیاز مدارس، نظیر فضای آموزشی، ورزشی، تحقیقاتی و فضای سبز و مناسب سازی فضای‌های قدیمی با نیازهای آموزشی و پرورشی، با اخذ مجوز و تایید سازمان نوسازی، توسعه و تجهیز مدارس و وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی حسب مورد امکان پذیر خواهد بود. ۴
- قسمت‌های تزئینی بنای مدارس ماندگار، مانند مجسمه‌ها، نقاشی‌ها و... هرگز نباید از بنا جدا شود. در صورت ضرورت، حسب مورد مجوز آن از وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی یا سازمان نوسازی، توسعه و تجهیز مدارس کشور، اخذ شود. همچنین مَستور ساختن بنای این مدارس به اَندود، رنگ، ترسیم نقوش و خطوط و... ممنوع است. ۵
- تغییر و تبدیل کاربری، فروش یا اجاره فضای مدرسه ممنوع است. اجاره بخشی از فضای مدرسه برای امور مرتبط با حوزه تعلیم و تربیت به اشخاص حقیقی و حقوقی با موافقت هیات امنا و رعایت قوانین و مقررات بلامانع است. تبصره
- ادارات آموزش و پرورش موظفند آن دسته از مدارس ماندگار را که از سوی سایر نهادها و دستگاه‌های اجرایی تصرف شده‌اند، در اسرع وقت شناسایی و نسبت به بازگرداندن آن‌ها اقدام کنند. ۶
- رعایت آیین‌نامه تعمیر، نگهداری و ایمنی فضاهای آموزشی و پرورشی کشور ابلاغی از سوی سازمان نوسازی، توسعه و تجهیز مدارس کشور برای تمام مدارس ماندگار الزامی است. وزارت آموزش و پرورش موظف است در بودجه سنواتی، ردیف اعتباری خاصی برای این منظور پیش‌بینی نماید. ۷
- رعایت کلیه قوانین و مقررات در مورد آن دسته از مدارس ماندگار که در فهرست آثارملی به ثبت رسیده‌اند، الزامی است. در صورت عدم رعایت، برابر مفاد قانون مجازات اسلامی، رفتار خواهد شد. تبصره ۱
- مدارس ماندگاری که به ثبت وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی نرسیده‌اند، با تشخیص وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی و رعایت قوانین و مقررات مربوط به ثبت میراث فرهنگی برسند. تبصره ۲
- قبل از آغاز عملیات ساختمانی (مرمت، توسعه، بازسازی، نوسازی و بهسازی) باید مطالعات تاریخی و تحقیقات باستان شناسی در مورد بنای این گونه مدارس انجام پذیرد. ۸
- ضوابط و حریم حفاظتی مدارس ماندگاری که در فهرست آثار ملی ثبت شده، ملاک عمل بوده و هرگونه اقدام و عملیات اجرایی در مجاورت مدارس، صرفاً با رعایت تمامی قوانین و مقررات مربوط امکان پذیر است. ماده ۸
- سازمان اداری آموزشی ۱
- هیات امنای مدارس ماندگار با رعایت مفاد آیین‌نامه انتخاب و انتصاب مدیران مدارس (مصوب شورای عالی آموزش و پرورش) سه نفر از افراد واجد شرایط و صلاحیت را برای گذراندن مراحل انتخاب و انتصاب، به آموزش و پرورش منطقه معرفی می‌نماید و یک نفر از ایشان از سوی مدیر آموزش و پرورش منطقه، به عنوان مدیر مدرسه ماندگار منصوب می‌شود. ۲
- منابع انسانی (اعم از آموزشی، اجرایی و اداری) مدارس ماندگار، به پیشنهاد مدیر از سوی اداره آموزش و پرورش منطقه تخصیص داده می‌شود. تبصره
- مدیر مدرسه می‌تواند متناسب با امکانات مدرسه با تصویب هیات امنا، منابع انسانی مورد نیاز (پشتیبانی، پژوهشی، خدماتی و...) را با رعایت قوانین و مقررات از جمله خرید خدمات، تامین کند. ماده ۹
- نظارت و ارزیابی ۱
- نظارت و ارزیابی بر عملکرد مدارس ماندگار، براساس ملاک‌ها و شاخص‌هایی خواهد بود که از سوی وزارت آموزش و پرورش ابلاغ می‌شود. ۲
- اداره کل آموزش و پرورش استان موظف است در پایان هر سال تحصیلی، گزارش عملکرد اجرای این مصوبه را تهیه و از طریق معاونت ذی ربط وزارت آموزش و پرورش به دبیرخانه شورای عالی ارسال کند. ۳
- چنان چه براساس گزارش‌های نظارتی، شرایط ماندگاری مدرسه به دلیل دونوبتی شدن مدرسه، تغییر ماهیت اصلی مدرسه، تغییرکاربری و نظایر آن سلب شود یا از عملکرد آموزشی و تربیتی قابل قبولی برخوردار نباشد، موضوع در کمیسیون معین شورای عالی آموزش و پرورش، بررسی و در خصوص ادامه فعالیت مدرسه تصمیم‌گیری می‌شود. ماده ۱۰
- رعایت سایر مفاد آیین‌نامه اجرایی مدارس که در این آیین‌نامه به آن اشاره نشده است، الزامی است. ماده ۱۱
- با تصویب این آیین‌نامه، مصوبه جلسه ۷۲۵ شورای عالی آموزش و پرورش تاریخ ۱۳۸۲/۰۴/۴۸، مصوبه جلسه ۳۵۱ کمیسیون معین شورای عالی تاریخ ۱۳۸۴/۰۵/۱۲ و سایر مصوبات مغایر لغو می‌شود. موضوع: آیین‌نامه مدارس ماندگار در پنجاه و یکمین (۵۱) جلسه کمیسیون معین شورای عالی آموزش و پرورش تاریخ ۱۴۰۱/۱۱/۱۰، به تصویب رسید. دبیر کل شورای عالی آموزش و پرورش - محمود امانی پیوست فرم الف:
۱.شناسنامه مدرسه نام مدرسه: نوع مدرسه: استان: شهر: منطقه/ناحیه: دوره تحصیلی: ابتدایی (دوره اول O دوره دوم O) اول متوسطه O دوم متوسطه (نظری O فنی و حرفه ای O کاردانش O) کد مدرسه: شماره ثبت میراث فرهنگی: سال تاسیس: قدمت بنا: نام‌های قبلی مدرسه به ترتیب: نوع مالکیت: دولتی O خصوصی O تاریخ تجدید/توسعه بنا: متراژ عرصه و اعیان: قدمت بنا بیش از ۷۵ سال به ازای هر ده سال ۳ امتیاز (حداکثر ۱۵ امتیاز) بناهای ثبت شده در فهرست وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی (۵ امتیاز)
- شاخص‌های فضای واحد آموزشی ردیف شاخص دوره اول ابتدایی دوره دوم ابتدایی دوره اول متوسطه دوره دوم متوسطه ۶ - ۱۵ کلاسه شهری ۶ - ۱۵ کلاسه شهری ۶ - ۱۵ کلاسه شهری ۶ - ۱۵ کلاسه شهری متوسط سرانه امتیاز متوسط سرانه امتیاز متوسط سرانه امتیاز متوسط سرانه امتیاز ۱ ظرفیت دانش آموزان در کلاس درس ۳۰ ۳۰ ۳۰ ۳۰ ۲ سرانه فضای آموزشی ۱/۷۵ ۲/۲۴ ۲/۲۸ ۲/۲۹ ۳ سرانه فضای پرورشی ۱/۲۷ ۱/۴۴ ۱/۶۱ ۱/۶۱ ۴ سرانه فضای ورزشی پوشیده ۰/۹۶ ۰/۹۶ ۱/۱۶ ۱/۱۶ ۵ سرانه فضای اداری ۰/۲۸ ۰/۲۸ ۰/۳۱ ۰/۳۳ ۶ سرانه فضای خدماتی و پشتیبانی ۰/۲۶ ۰/۲۶ ۰/۲۹ ۰/۲۹ ۷ سرانه فضای سرپوشیده موجود در محوطه ۰/۵۱ ۰/۵۱ ۰/۵۷ ۰/۵۷ ۸ سرانه فضای خاص ۰/۵۳ ۵/۶۶ ۶/۲۶ ۶/۳۸ ۹ سرانه فضای ارتباطی و زیرساخت ۲/۱۳ ۲/۴ ۲/۶۶ ۲/۷۱ ۱۰ سرانه فضای ناخالص ۷/۱۶ ۰۷/۸ ۰۴/۹ ۹/۱ ۱۱ سرانه محوطه باز ۲/۱۴ ۲/۴ ۳/۳۵ ۴/۳۲ ۱۲ سرانه فضای سبز ۰/۵ ۰/۵ ۰/۵ ۰/۵ ۱۳ سرانه زمین در شهرها درجه یک ۷/۶۸ ۸/۰۴ ۸/۱۷ ۸/۵۱ درجه دو ۹/۶ ۱/۱۰۶۱/۷۳ ۱۱/۰۷ ۱۱/۲۴ به ازای برابر متوسط سرانه ۰/۵ امتیاز و بالاتر از متوسط سرانه ۱ امتیاز (حداکثر ۱۰ امتیاز) تذکر در ردیف ۱ (ظرفیت دانش آموزان در کلاس درس) پایین تر از متوسط سرانه تا حد استاندارد تعیین شده در مصوبه نشانگرهای ارزشیابی نظام آموزش و پرورش و استانداردهای آن مصوب جلسه ۸۶۶ تاریخ ۹۲/۷/۱۵ شورای عالی آموزش و پرورش شامل امتیاز می‌شود. شاخص‌های فوق منطبق بر برنامه زیر نظام تامین فضا، تجهیزات و فناوری و با توجه به تعاریف زیر محاسبه می‌گردد: فضای آموزشی عبارت است از (کلاس + کارگاه‌ها+ آزمایشگاه + اتاق سمعی بصری + اتاق رایانه) فضای پرورشی عبارت است از (اتاق پرورشی+ نمازخانه+ کتابخانه+ سالن اجتماعات + اتاق بهداشت+ اتاق مشاور+ اتاق تشکل‌های دانش آموزی «اتاق بسیج») فضاهای اداری عبارت است از (اتاق مدیر+ اتاق معاون آموزشی+ اتاق معاون فناوری + اتاق معاون اجرایی (بایگانی) + اتاق استراحت معلمان+ ملاقات والدین+ اتاق چاپ و تکثیر فضاهای خدماتی و پشتیبانی عبارت است از (سرویس بهداشتی معلمان+ آبدارخانه + انبار وسایل شستشو (تی شور) + انبار وسایل و تجهیزات مستعمل + انبار وسایل اداری + اتاق تاسیسات + اتاق برق) فضای سرپوشیده موجود در محوطه عبارت است از (سرویس بهداشتی دانش آموزان + آبخوری دانش آموزان + سردرب ورودی + پایگاه تغذیه (بوفه)+ سرایداری) فضای باز محوطه عبارت است از (محوطه صف جمع و تفریح+ زمین بازی و ورزش + فضای سبز+ پارکینگ) فضای ارتباطی با توجه به اقلیم منطقه بین ۲۵ تا ۳۵ درصد فضای خالص محاسبه می‌شود. فضای زیر ساخت ۱۴ تا ۱۶ درصد جمع فضاهای خالص و ارتباطی محاسبه می‌شود. تبصره
- مدارسی که برای دوره تحصیلی خاصی ساخته شده‌اند، براساس معیارهای همان دوره ارزیابی می‌شود.
- چهره‌های ماندگار و شخصیت‌های موفق شاغل در مدرسه و دانش آموختگان برجسته درسطح بین‌المللی، ملی و استانی ردیف نام ونام خانوادگی بیوگرافی مختصری از فرد وسمت وی (درصورت لزوم ضمیمه گردد) شاغل فارغ التحصیل بین‌المللی ملی استانی گذشته حال به ازای هر فرد استانی ۱ امتیاز، ملی ۲ امتیاز، بین‌المللی ۳ امتیاز (حداکثر ۱۰ امتیاز) شاخص‌های انتخاب: (استادان به نام، مخترعان، مبتکران، نخبه‌های علمی، فرهنگی و هنری، نظریه پردازان، معلمان نمونه ملی و استانی، قهرمانان ورزشی ملی و بین‌المللی)
- موفقیت در فعالیت‌های داخلی و خارجی در ۵ سال اخیر ردیف موضوع موفقیت رتبه استانی ملی بین‌المللی به ازای رتبه‌های اول تا سوم استانی ۱ امتیاز، ملی ۲ امتیاز، بین‌المللی ۳ امتیاز (حداکثر ۱۰امتیاز) شاخص‌های انتخاب: (کسب مقام در المپیادهای علمی و مسابقات ورزشی و جشنواره‌ها، فعالیت‌های برجسته فرهنگی، ادبی، هنری، اجتماعی و قرآنی، طرح‌ها و برنامه‌های برجسته و موفق، مدال‌ها، نشان‌ها و تقدیرنامه‌های ملی و بین‌المللی)
- میانگین معدل قبولی دانش آموزان در امتحانات در ۵ سال اخیر ردیف سال تحصیلی رشته تعداد دانش آموزان میانگین معدل به ازای میانگین معدل ۱۵ تا ۱۷ (مدارس ابتدایی سطح خوب) ۱ امتیاز و از ۱۷ تا ۲۰ (مدارس ابتدایی سطح خیلی خوب) ۲ امتیاز (حداکثر ۱۰ امتیاز)
- درصد قبولی و پذیرش فارغ التحصیلان دردانشگاه‌ها و موسسات آموزش عالی در ۵ سال اخیر سال تحصیلی درصد قبولی به ازای هر ۱۰ درصد قبولی ۳ امتیاز (حداکثر ۱۰ امتیاز) فرم ب:
۱- ویژگی‌های خاص و منحصر به فرد مدرسه را از نظر طراحی و معماری توضیح دهید. شاخص‌های انتخاب: (گچبری، کاشی کاری، نقاشی، آجرکاری و تناسب معماری با شرایط اقلیمی) (حداکثر ۱۰ امتیاز) ۲- خدمات ویژه ای که مدرسه به دانش آموزان، معلمان و مردم محل ارائه می‌کند، توضیح دهید. (حداکثر ۵ امتیاز) ۳- کمیت و کیفیت ملزومات، وسایل و تجهیزات آموزشی و پرورشی مدرسه را توضیح دهید. (حداکثر ۵ امتیاز) ۴- برنامه‌های مدرسه برای ارتقاء و بهبود کمی و کیفی فعالیت‌ها در ۵ سال آینده (حداکثر ۵ امتیاز) ۵ - مدرسه محل وقوع کدام یک از رویدادها و حوادث تاریخی مهم و خاص می‌باشد؟ (حداکثر ۳ امتیاز) ۶ - موقعیت جغرافیایی مدرسه از نظر امکان دسترسی به خیابان‌های اصلی و فرعی، چهارراه‌ها، میدان‌ها و مسیرهای ترافیکی چگونه است؟ شاخص‌های انتخاب: (دسترسی آسان، امکان توسعه با رعایت ضوابط مربوط) (حداکثر ۲ امتیاز) موضوع: آیین‌نامه مدارس ماندگار درپنجاه و یکمین (۵۱) جلسه کمیسیون معین شورای عالی آموزش و پرورش تاریخ ۱۴۰۱/۱۱/۱۰، به تصویب رسید