آیین نامه امور راجع به حجاج بیت الله الحرام

به موجب ماده دوم تصویبنامه شماره ۷ /۱۷۶۱ مورخه ۱۳۲۹/۱۲/۶ هیات وزیران در جلسه مورخه ۱۵ /۳ /۳۴ آیین‌نامه امور راجع به حجاج بیت الله الحرام را به شرح زیر تصویب نمودند: ماده ۱)

برای تسهیل مسافرت کسانی که قصد زیارت بیت الله را دارند و برای اطمینان به استطاعت مالی و مزاجی آنها مقرر میگردد که در مرکز هر یک از شهرستانها کمیسیونی مرکب از دو نفر از معتمدین محل (اگر انجمن شهر وجود دارد به انتخاب انجمن شهر و اگر نیست به انتخاب فرماندار) - رئیس بهداری رئیس بانک ملی ایران در فرمانداری زیر نظر فرماندار تشکیل گردد. تبصره درخواست کنندگان گذرنامه حج باید استعداد مزاجی و بنیه کامل داشته و معتاد باستعمال تریاک نبوده و گواهینامه تلقیحات لازم و گواهی پرداخت مالیات و گواهی نبودن تحت تعقیب محاکم قانونی را در دست داشته باشند. ماده ۲)
این کمیسیون تقاضاهای اشخاص را که مایل بزیارت بیت الله میباشند دریافت و از لحاظ استطاعت مالی و مزاجی رسیدگی و اظهارنظر مینماید و در صورت موافقت گواهینامه ای برای صدور گذرنامه حج بآنان میدهد. کمیسیون از ۲۵ رمضان هر سال تشکیل و تا ۳۰ شوال بتقاضاهای واصله رسیدگی و باشخاص واجد شرایط گواهینامه برای صدور گذرنامه حج میدهد و پس از ۳۰ شوال فقط برای تصدیق گواهینامه تلقیحات تا دهم ذیقعده تشکیل جلسه داده و بلافاصله انحلال خود را اعلام میدارد. ماده ۳) اداره شهربانی فقط بکسانی که دارای گواهینامه کمیسیون مزبور و گواهینامه تلقیحات لازمه باشند گذرنامه حج خواهد داد. تبصره ۱
گواهی تلقیحات لازمه بامضای پزشک عضو کمیسیون حج صادر خواهد شد. گواهینامه تلقیح ضد وبا شش روز پس از اولین تلقیح و گواهینامه تلقیح ضد آبله هشت روز پس از تلقیح قابل قبول است. تبصره ۲
هیچگونه تقاضائی راجع به به صدور گذرنامه حج از ۳۰ شوال به بعد پذیرفته نمیشود. تبصره ۳
مسافرت اطفال نابالغ به بیت الله مجاز نیست. ماده ۴)
تاریخ صدور گذرنامه برای مسافرت حج تا دهم ذیقعده هر سال است و از روز یازدهم ذیقعده گواهی نماه کمیسیون بلااثر خواهد بود. ماده ۵)
فرمانداریها مکلفند روز دهم ذیقعده هر سال عده افرادی را که از طرف کمیسیون محلی برای رفتن بحج برای آنها گواهینامه‌های لازمه صادر شده و همچنین شهربانیها روز یازدهم ذیقعده عده کسانی را که برای آنها گذرنامه صادر کرده‌اند تلگرافی به وزارت کشور مخابره و رونوشت آن را به وزارت امور خارجه اعلام دارند و ضمنا صورت اسامی آنها را با پست هوایی یا هر وسیله سریع دیگر به وزارت کشور گزارش داده و رونوشت آن را به وزارت امور خارجه ارسال دارند. ماده ۶)
کمیسیون حج فوری عده کسانی را که گذرنامه برای حج در دست دارند بسفارت شاهنشاهی در جده اعلام میکند تا به منظور پیش‌بینی وسایل مسافرت داخلی کشور و تهیه منزل و چادر با اولیای دولت عربی سعودی و شرکتهای حمل و نقل داخلی آن کشور و مطوفین مذاکره و اقدام لازم به عمل آورند. تبصره ۱
مامورین دولت شاهنشاهی در خارجه نیز به وسیله سفارتخانه‌های عربی سعودی صورت اسامی ایرانیان را که مستقیما عازم حج هستند دریافت و تعداد آنها را بکمیسیون حج در تهران و بسفارت شاهنشاهی در جده به وسیله تلگراف اطلاع داده و اسامی آنها را با پست هوایی ارسال میدارند. تبصره ۲
سفارت شاهنشاهی در جده اسامی حجاج ایرانی را از مقامات مربوطه محلی بعد از اتمام حج دریافت و بکمیسیون دائمی حج ارسال خواهند داشت. دوم
وسایل مسافرت حج: ماده ۷)
وسیله مسافرت در سال جاری از ایران بمکه از راه هوا - دریا - و از راه خشکی فقط از راه تهران - عمان و یا تهران - شام -بیروت خواهد بود. ماده ۸)
کمیسیون دائمی حج با مذاکره با بنگاههای حمل و نقل مورد اعتماد حداقل کرایه مسافرت از تهران تا جده و بالعکس را با هواپیماهائی که دارای تجهیزات کامل بوده و شهرت بین‌المللی داشته باشند (با تصدیق اداره کل هواپیمایی کشور) همچنین بهای بلیط وسایل نقلیه مسافرت زمینی و دریائی از ایران تا جده و بالعکس را بریال معین و اعلام میکنند. تبصره ۱
هیچ موسسه ای نمیتواند بلیط را بنرخ گرانتر از کرایه بهائیکه از طرف کمیسیون دائمی حج آگهی شده است بمسافر بفروشد. تبصره ۲
بلیط رفتن و برگشتن به وسیله کشتی از ایران تا جده را قبلا موسسات حمل و نقل تهیه و بنرخ تعیین شده از طرف کمیسیون دائمی حج بمسافرین خود میفروشند. تبصره ۳
بنگاههای حمل و نقل در مقابل کمیسیون دائمی حج راجع بحمل مسافرین و اثاثیه آنها ذهابا و ایابا به نحو کامل مسئولیت مستقیم خواهند داشت و در صورتی که خساراتی از این لحاظ متوجه مسافرین گردد کمیسیون دائمی حج بوسائل مقتضی از بنگاههای مربوطه رفع خسارت را خواهد خواست. ماده ۹)
موسسات حمل و نقل دریائی موظفند تا روز پانزدهم ذیقعده بلیط فروخته و منتهی تا روز بیست ذیقعده کلیه حجاج را حرکت دهند.

برای تسهیل مسافرت کسانی که قصد زیارت بیت الله را دارند و برای اطمینان به استطاعت مالی و مزاجی آنها مقرر میگردد که در مرکز هر یک از شهرستانها کمیسیونی مرکب از دو نفر از معتمدین محل (اگر انجمن شهر وجود دارد به انتخاب انجمن شهر و اگر نیست به انتخاب فرماندار) - رئیس بهداری رئیس بانک ملی ایران در فرمانداری زیر نظر فرماندار تشکیل گردد. تبصره درخواست کنندگان گذرنامه حج باید استعداد مزاجی و بنیه کامل داشته و معتاد باستعمال تریاک نبوده و گواهینامه تلقیحات لازم و گواهی پرداخت مالیات و گواهی نبودن تحت تعقیب محاکم قانونی را در دست داشته باشند. ماده ۲)
این کمیسیون تقاضاهای اشخاص را که مایل بزیارت بیت الله میباشند دریافت و از لحاظ استطاعت مالی و مزاجی رسیدگی و اظهارنظر مینماید و در صورت موافقت گواهینامه ای برای صدور گذرنامه حج بآنان میدهد. کمیسیون از ۲۵ رمضان هر سال تشکیل و تا ۳۰ شوال بتقاضاهای واصله رسیدگی و باشخاص واجد شرایط گواهینامه برای صدور گذرنامه حج میدهد و پس از ۳۰ شوال فقط برای تصدیق گواهینامه تلقیحات تا دهم ذیقعده تشکیل جلسه داده و بلافاصله انحلال خود را اعلام میدارد. ماده ۳) اداره شهربانی فقط بکسانی که دارای گواهینامه کمیسیون مزبور و گواهینامه تلقیحات لازمه باشند گذرنامه حج خواهد داد. تبصره ۱
گواهی تلقیحات لازمه بامضای پزشک عضو کمیسیون حج صادر خواهد شد. گواهینامه تلقیح ضد وبا شش روز پس از اولین تلقیح و گواهینامه تلقیح ضد آبله هشت روز پس از تلقیح قابل قبول است. تبصره ۲
هیچگونه تقاضائی راجع به به صدور گذرنامه حج از ۳۰ شوال به بعد پذیرفته نمیشود. تبصره ۳
مسافرت اطفال نابالغ به بیت الله مجاز نیست. ماده ۴)
تاریخ صدور گذرنامه برای مسافرت حج تا دهم ذیقعده هر سال است و از روز یازدهم ذیقعده گواهی نماه کمیسیون بلااثر خواهد بود. ماده ۵)
فرمانداریها مکلفند روز دهم ذیقعده هر سال عده افرادی را که از طرف کمیسیون محلی برای رفتن بحج برای آنها گواهینامه‌های لازمه صادر شده و همچنین شهربانیها روز یازدهم ذیقعده عده کسانی را که برای آنها گذرنامه صادر کرده‌اند تلگرافی به وزارت کشور مخابره و رونوشت آن را به وزارت امور خارجه اعلام دارند و ضمنا صورت اسامی آنها را با پست هوایی یا هر وسیله سریع دیگر به وزارت کشور گزارش داده و رونوشت آن را به وزارت امور خارجه ارسال دارند. ماده ۶)
کمیسیون حج فوری عده کسانی را که گذرنامه برای حج در دست دارند بسفارت شاهنشاهی در جده اعلام میکند تا به منظور پیش‌بینی وسایل مسافرت داخلی کشور و تهیه منزل و چادر با اولیای دولت عربی سعودی و شرکتهای حمل و نقل داخلی آن کشور و مطوفین مذاکره و اقدام لازم به عمل آورند. تبصره ۱
مامورین دولت شاهنشاهی در خارجه نیز به وسیله سفارتخانه‌های عربی سعودی صورت اسامی ایرانیان را که مستقیما عازم حج هستند دریافت و تعداد آنها را بکمیسیون حج در تهران و بسفارت شاهنشاهی در جده به وسیله تلگراف اطلاع داده و اسامی آنها را با پست هوایی ارسال میدارند. تبصره ۲
سفارت شاهنشاهی در جده اسامی حجاج ایرانی را از مقامات مربوطه محلی بعد از اتمام حج دریافت و بکمیسیون دائمی حج ارسال خواهند داشت. دوم
وسایل مسافرت حج: ماده ۷)
وسیله مسافرت در سال جاری از ایران بمکه از راه هوا - دریا - و از راه خشکی فقط از راه تهران - عمان و یا تهران - شام -بیروت خواهد بود. ماده ۸)
کمیسیون دائمی حج با مذاکره با بنگاههای حمل و نقل مورد اعتماد حداقل کرایه مسافرت از تهران تا جده و بالعکس را با هواپیماهائی که دارای تجهیزات کامل بوده و شهرت بین‌المللی داشته باشند (با تصدیق اداره کل هواپیمایی کشور) همچنین بهای بلیط وسایل نقلیه مسافرت زمینی و دریائی از ایران تا جده و بالعکس را بریال معین و اعلام میکنند. تبصره ۱
هیچ موسسه ای نمیتواند بلیط را بنرخ گرانتر از کرایه بهائیکه از طرف کمیسیون دائمی حج آگهی شده است بمسافر بفروشد. تبصره ۲
بلیط رفتن و برگشتن به وسیله کشتی از ایران تا جده را قبلا موسسات حمل و نقل تهیه و بنرخ تعیین شده از طرف کمیسیون دائمی حج بمسافرین خود میفروشند. تبصره ۳
بنگاههای حمل و نقل در مقابل کمیسیون دائمی حج راجع بحمل مسافرین و اثاثیه آنها ذهابا و ایابا به نحو کامل مسئولیت مستقیم خواهند داشت و در صورتی که خساراتی از این لحاظ متوجه مسافرین گردد کمیسیون دائمی حج بوسائل مقتضی از بنگاههای مربوطه رفع خسارت را خواهد خواست. ماده ۹)
موسسات حمل و نقل دریائی موظفند تا روز پانزدهم ذیقعده بلیط فروخته و منتهی تا روز بیست ذیقعده کلیه حجاج را حرکت دهند.