آیین‌نامه محدوده‌های ایمنی تأسیسات هسته‌ای
هیات وزیران در جلسه ۱۴۰۱/۳/۲۹ به پیشنهاد مشترک سازمان انرژی اتمی ایران، وزارت کشور و سازمان برنامه و بودجه کشور و به استناد تبصره (۲) ماده (۲۶) قانون احکام دائمی برنامه‌های توسعه کشور - مصوب ۱۳۹۵-، آیین‌نامه اجرایی ماده یادشده را به شرح زیر تصویب کرد: ماده ۱
- در این آیین‌نامه، اصطلاحات زیر در معانی مشروح مربوط به کار می‌روند: ۱
- سازمان: سازمان انرژی اتمی ایران، موسسات و شرکت‌های تابع و وابسته به آن. ۲
- مرکز نظام: مرکز نظام ایمنی هسته ای کشور. ۳
- قانون: قانون احکام دائمی برنامه‌های توسعه کشور - مصوب ۱۳۹۵-. ۴
- بهره بردار: هر شخص حقیقی یا حقوقی دارنده پروانه / مجوز برای مکان یابی، احداث، راه اندازی، بهره‌برداری، بستن یا برچینش تاسیسات هسته ای که سازمان وی را به عنوان بهره بردار تاسیسات هسته ای می‌شناسد. ۵
- تاسیسات هسته ای: نیروگاه‌ها و راکتورهای تحقیقاتی هسته ای و سایر تاسیساتی که دارای فعالیت استخراج، غنی سازی، تولید، مصرف و فرآوری سوخت هسته ای و نگهداری سوخت مصرف شده، پسمانداری مواد هسته ای و دارای سایر فعالیت‌های هسته ای می‌باشند. ۶
- ضوابط: مجموعه الزامات و مقررات مرکز نظام مربوط به نواحی انحصاری، کم جمعیت و فاصله از مرکز جمعیت. ۷
- محدوده سه گانه ایمنی: نواحی پیرامون تاسیسات هسته ای شامل ناحیه انحصاری، کم جمعیت و فاصله از مرکز جمعیت: الف- ناحیه انحصاری، اولین ناحیه بلافصل پیرامون تاسیسات هسته ای می‌باشد. شعاع این ناحیه مطابق ضوابط توسط بهره بردار تعیین و پس از تایید مرکز نظام طبق تبصره (۱) ماده (۲۶) قانون اقدام می‌شود. ب- ناحیه کم جمعیت، این ناحیه بلافاصله پس از ناحیه انحصاری قرار دارد. شعاع این ناحیه مطابق ضوابط توسط بهره بردار تعیین و پس از تایید مرکز نظام طبق تبصره (۱) ماده (۲۶) قانون اقدام می‌شود. پ- فاصله از مرکز جمعیت، نزدیک ترین گروه جمعیت مردمی متمرکز که بیش از (۲۵) هزار نفر را در خود جای دهد و فاصله آن از تاسیسات هسته ای باید حداقل چهار سوم شعاع ناحیه کم جمعیت باشد. ۸
- سکونت گاه دائم: هر مکانی که به منظور اسکان دایمی احداث شده باشد. ۹
- تملک: هر عملی که منجر به کسب مالکیت اراضی و مستحدثات در نواحی سه گانه ایمنی پیرامون تاسیسات هسته ای به منظور سکونت گاه دائم گردد. ۱۰
- قیمت کارشناسی: قیمتی که هیات سه نفره کارشناسان رسمی دادگستری موضوع لایحه قانونی نحوه خرید و تملک اراضی و املاک برای اجرای برنامه‌های عمومی، عمرانی و نظامی دولت - مصوب ۱۳۵۸- تعیین می‌نماید. ماده ۲
- سازمان پس از تعیین محدوده سه گانه ایمنی هر یک از تاسیسات هسته ای طبق بند (۷) ماده (۱) این آیین‌نامه باید کلیه نقشه‌های رقومی شعاع محدوده سه گانه را جهت لحاظ الزامات سازمان در طرح‌های توسعه و عمران کشور به دبیرخانه شورای عالی شهرسازی و معماری ایران اعلام نماید. تبصره ۱
- در خصوص تاسیسات هسته ای که محدوده نواحی سه گانه ایمنی آنها تعیین نشده یا نیاز به اصلاح دارد، بهره بردار موظف است ظرف شش ماه از تاریخ ابلاغ این آیین‌نامه مطابق ضوابط موضوع تبصره (۱) ماده (۲۶) قانون در مورد محدوده نواحی سه گانه ایمنی تاسیسات نسبت به اصلاح ضوابط اقدام نماید. تبصره ۲
- در مجتمع‌هایی که چندین تاسیسات هسته ای همزمان در کنار یکدیگر قرار دارند، معیار عمل برای نواحی کم جمعیت و فاصله از مرکز جمعیت، بر اساس تاسیساتی است که بیشترین قابلیت خطر سوانح هسته ای و پرتوی برای مردم داشته باشد. ماده ۳
- شورای عالی شهرسازی و معماری ایران موظف است محدوده نواحی سه گانه ایمنی را به کلیه دستگاه‌های اجرایی ذی ربط و سایر مراجع قانونی محل استقرار تاسیسات هسته ای اعلام نماید. ماده ۴
- در اجرای طرح‌های توسعه و عمران، استانداری‌ها موظفند تثبیت محدوده نواحی ایمنی بر اساس ضوابط و مقررات مربوط را از طریق سایر دستگاه‌ها و ادارات ذی ربط استان تا حصول نتیجه پیگیری نمایند. ماده ۵
- ایجاد هرگونه مستحدثات جدید، جابه جایی، تملک، تغییر کاربری املاک و اراضی، صدور سند مالکیت، پروانه و مجوز به عنوان سکونت گاه دائم توسط اشخاص در ناحیه انحصاری ممنوع و در ناحیه کم جمعیت بدون اخذ مجوز سازمان ممنوع است. تبصره
- تجدید بنا یا بازسازی سکونت گاه‌های موجود در ناحیه کم جمعیت منوط به اخذ پروانه ساختمانی از مراجع قانونی و مشروط به عدم افزایش مساحت، بلامانع است. ماده ۶
- هرگونه تملک و صدور سند از طریق معامله، خرید و فروش اراضی و املاک تحت هر عنوان اعم از عادی، رسمی، وکالتی در محدوده انحصاری به عنوان سکونت گاه دائم ممنوع است. در صورتی که هر کدام از مالکان قصد فروش و یا واگذاری داشته باشند، باید املاک و اراضی خود را در قبال دریافت بهای نقدی و یا غیرنقدی، مطابق توافق و یا قیمت کارشناسی منتقل نمایند و حقوق صاحبان حق براساس لایحه قانونی نحوه خرید و تملک اراضی و املاک برای اجرای برنامه‌های عمومی، عمرانی و نظامی دولت - مصوب ۱۳۵۸- تامین می‌شود. تبصره
- مالکان در صورت اعتراض می‌توانند به مرجع صالح قضایی مراجعه کنند. ماده ۷
- در خصوص روستاهای هلیله و بندرگاه مجاور نیروگاه اتمی بوشهر مطابق بند (ب) ماده (۴۱) قانون برنامه پنجساله ششم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران - مصوب ۱۳۹۵- اقدام می‌شود. ماده ۸
- سازمان / بهره بردار موظف است در مکان یابی و ایجاد تاسیسات هسته ای جدید، هرگونه تلاقی یا تعارض حقوق و منافع اشخاص حقیقی یا حقوقی در محدوده سه گانه ایمنی را شناسایی و آن را قبل از صدور پروانه احداث تاسیسات هسته ای، مطابق ماده (۲۶) قانون، مرتفع و حقوق صاحبان حق را تامین و پرداخت نماید. ماده ۹
- رسیدگی به تخلفات و هرگونه فعالیت ساختمانی غیرمجاز در نواحی انحصاری و کم جمعیت پیرامون تاسیسات هسته ای براساس گزارش دستگاه مربوط یا شکایت سازمان / بهره بردار به عهده مراجع ذی ربط است. ماده ۱۰
- اعتبار لازم برای پرداخت حقوق صاحبان حق حسب مورد در بودجه سنواتی دستگاه ذی ربط پیش‌بینی و پرداخت می‌شود. ماده ۱۱
- در صورت تداخل محدوده سه گانه ایمنی نیروگاه‌ها و تاسیسات هسته ای با محدوده سایر دستگاه‌ها، با توجه به الزامات بین‌المللی حوزه هسته ای و ضوابط آن، محدوده حوزه هسته ای ملاک عمل خواهد بود. ماده ۱۲
- چنانچه در طول زمان و در اثر تغییر شرایط یا ضوابط، نیاز به تغییر در محدوده سه گانه ایمنی نیروگاه‌ها و تاسیسات هسته ای باشد، این تغییرات سازمان به دبیرخانه شورای عالی شهرسازی و معماری ایران اعلام می‌شود. معاون اول رئیس جمهور - محمد مخبر