آیین‌نامه اجرایی ارزش اقتصادی آب
وزیران عضو کمیسیون امور زیربنایی، صنعت و محیط زیست در جلسه مورخ ۱۳۸۶/۱۱/۲۸ بنا به پیشنهاد شماره ۸۳۹۶۷/۱۰۰ مورخ ۱۳۸۶/۶/۲۳ معاونت برنامه‌ریزی و نظارت راهبردی رئیس جمهور و به استناد بند «ج» ماده (۱۷) قانون برنامه چهارم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران - مصوب ۱۳۸۳ - و با رعایت تصویبنامه شماره ۱۶۴۰۸۲/ت۳۷۳ه- مورخ ۱۳۸۶/۱۰/۱۰ آیین‌نامه اجرایی بند یاد شده را به شرح زیر تصویب نمودند: ماده ۱
- در این آیین‌نامه واژه‌های زیر در معانی مشروح مربوط به کار می‌روند: الف
- هزینه‌های حفاظت: هزینه‌های سرمایه‌گذاری برای حفاظت از منابع آب شامل هزینه‌های خرید، ساخت و نصب تجهیزات و سازه‌های حفاظتی به اضافه هزینه‌های جاری آگاه سازی عمومی و مشارکت مردم، کنترل بهره‌برداری و نگهداری تجهیزات و تاسیسات. ب
- هزینه‌های بازیافت: هزینه‌های سرمایه‌گذاری برای بازیافت سهم آب تخصیص یافته به هر بخش شامل هزینه‌های خرید، ساخت و نصب تجهیزات، جمع‌آوری پساب و تصفیه و بازچرخانی آب به اضافه هزینه‌های جاری آگاه سازی عمومی و مشارکت مردم، کنترل، بهره‌برداری و نگهداری تجهیزات و تاسیسات. ج
- ارزش ذاتی آب: این ارزش متناظر با هزینه‌های حفاظت و بازیافت در محدوده مورد نظر است. در مواردی که برنامه‌های حفاظت و بازیافت بخش‌های مختلف مصرف، زیان‌های وارد شده به محیط‌های آبی را جبران نمی‌کند، ارزش ذاتی آب، هزینه‌های جبران لطمات وارده به محیط‌های آبی را نیز شامل می‌شود. د
- ارزش اقتصادی آب: شامل ارزش ذاتی (متناسب با شرایط طبیعی و اقلیمی دسترسی به آب) و هزینه‌های سرمایه‌گذاری و بهره‌برداری از منابع آب است. ماده ۲
- ارزش اقتصادی آب در هر یک از حوزه‌های آبریز کشور با اولویت حوزه‌های دارای بحران برای بخش‌های مصرف، در موارد زیر لحاظ می‌شود: الف
- سیاست گذاری در مورد طرح‌های تملک دارایی‌های سرمایه ای و سرمایه‌گذاری. ب
- اولویت بندی و انتخاب طرح‌ها به منظور تخصیص بهینه منابع مالی. ج
- تخصیص منابع آب با توجه به مصارف الزامی و غیرالزامی. د
- سیاست‌های حمایتی، ارایه تسهیلات و اعطای سایر مجوزهای قانونی. ه -- توسعه مناسب زیرساخت‌های منابع و مصارف آب. ماده ۳
- به منظور هماهنگی سیاست‌های اجرایی و ایجاد هماهنگی مناسب در انجام عملیات مربوط و همگن سازی اطلاعات، برنامه‌ریزی و ساماندهی مطالعات و استانداردسازی برآوردها، برای تعیین ارزش آب در هر یک از حوزه‌های آبریز کشور «کارگروه هماهنگی و نظارت بر تعیین ارزش اقتصادی آب» با عضویت نمایندگان وزارت نیرو، وزارت جهاد کشاورزی، وزارت صنایع و معادن، سازمان حفاظت محیط زیست، وزارت کشور، معاونت برنامه‌ریزی و نظارت راهبردی رئیس جمهور و یک کارشناس خبره آب به پیشنهاد وزیر نیرو و تایید سایر اعضای کارگروه، ظرف سه ماه پس از ابلاغ این آیین‌نامه تشکیل می‌شود. تبصره
- دبیرخانه کارگروه در وزارت نیرو مستقر خواهد بود. ماده ۴
- وظایف کارگروه موضوع ماده (۳) به شرح زیر تعیین می‌شود: الف
- تعیین ضوابط، شاخص‌ها و دستورالعمل‌های محاسبه هزینه‌های سرمایه‌گذاری و بهره‌برداری آب و هزینه‌های حفاظت و بازیافت آب (یا ارزش ذاتی) برای بخش‌های مصرف در هر یک از حوزه‌های آبریز کشور منطبق با برنامه بخش‌های مختلف مصرف. ب
- تعیین ضوابط، شاخص‌ها و دستورالعمل‌های برآورد ارزش اقتصادی آب در طرح‌های بخش‌های مختلف مصرف در حوزه‌های آبریز کشور. ج
- تعیین نوع و الگوی مصرف در حوزه‌های آبریز. تبصره
- وظایف مندرج در بندهای «الف» و «ب» این ماده تا پایان سال چهارم برنامه چهارم اجرا می‌شود. ماده ۵
- وزارت نیرو با همکاری وزارت جهاد کشاورزی موظف است حوزه‌های آبریز دارای بحران و اولویت را مشخص و نسبت به برآورد ارزش اقتصادی آب در هر یک از بخش‌های مصرف در حوزه‌های آبریز سی گانه کشور و تشکیل سامانه‌های اطلاعاتی بر اساس ضوابط، شاخص‌ها و دستورالعمل‌های مصوب با اولویت حوزه‌های آبریز بحرانی تا پایان برنامه چهارم توسعه اقدام نماید. ماده ۶
- مصوبات کارگروه موضوع ماده (۳) این آیین‌نامه از زمان ابلاغ برای بخش‌های مختلف مصرف و سایر دستگاه‌های مربوط در موارد زیر لازم الاجرا خواهد بود: الف
- لحاظ ارزش اقتصادی آب در برنامه‌ریزی طرح‌های جدید و در دست بهره‌برداری، اولویت بندی و انتخاب طرح‌ها، امکان سنجی طرح تملک دارایی‌های سرمایه ای و پیش‌بینی طرح‌های اصلاحی. ب
- تخصیص منابع آب به منظور انجام بهینه تمهیدات دولت در تخصیص آب به بخش‌های مصرف. ج
- به هنگام و اجرایی نمودن سند ملی الگوی مصرف بهینه آب کشاورزی و همچنین تهیه و تدوین اسناد الگوی مصرف بهینه سایر بخش‌های مصرف و لحاظ کردن آن در تهیه سند آمایش سرزمین. د
- فرهنگ سازی مصرف بهینه و حفاظت کیفی منابع آب. ه -- ارتقای اطلاعات اقتصادی ذی نفعان. ۷
- کارگروه موضوع ماده (۳) موظف است هر شش ماه یک بار گزارشی از اجرای این آیین‌نامه را به کمیسیون امور زیربنایی، صنعت و محیط زیست هیات وزیران ارایه کند و نظرات اصلاحی کمیسیون یاد شده را در پیشنهادات کارگروه لحاظ نماید. این تصویبنامه در تاریخ ۱۳۸۷/۱/۵ به تایید مقام محترم ریاست جمهوری رسیده است. پرویز داودی - معاون اول رئیس جمهور